İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2022/1194 K.2024/324

Davalı ... Ltd Şti yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili,davacı ve davalılar arasında yazılı sözleşme yok ise de uzun süreli olarak devam eden sözleşmesel ilişki olduğu, davacı davalıların yolculara (kullanıcı) verdiği taşıma hizmetinin gerçekleşebilmesi için minibüs tipi aracını sağladığı, davacının 25.05.2018 tarihinde araç satın alarak 18.03.2018 tarihinde... sitemine dahil olduğu,davalının faaliyetlerini durdurduğu 31.05.1019 tarihine kadar ... sistemi içerisinde çalıştığını,sürücünün ferdi kaza sigortasının davalı tarafça karşılandığı, bu araçla 4977 sayıda yolculuk gerçekleştirildiği,

davalılar tarafından ... in yasallaşacağı taahhüdüyle daha fazla masraf yapmaya yönlendirildiği, araç için 60.000- TL faiz ödemesi,dizaynı için 30.000-TL masarf yapıldığı, şirket kurulumu, firmanın mutad giderleri, gerekli taşıma belgelerinin alınması ve aracın periyodik bakımı için yapılan masraf olarak da 15.000-TL masraf yapıldığı, davalıların tek taraflı fesihleri nedeniyle davacının uğradığı zararların davalıdan tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, müvekkilinin sadece teknolojik hizmet sunarak taşımanın taraflarının bir araya gelmesine çevrimiçi (online) olarak aracılık ettiği,dava dışı ... ile davacı arasında yazılı bir sözleşme olmadan davacı nın ... sistemine kabulü mümkün olmadığı, ... ise bu sözleşmeye taraf olmadığı, davacının da ikrar ettiği gibi tüm süreçler ... tarafından yürütüldüğü, ... ile dava dışı ... arasında Şube-Merkez, Acentelik veya temsilcilik ilişkisi olmadığı, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğu, davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, ulaşım hizmeti sağlamaya yetkili kişiler (araç sahipleri) ile bu ulaşım hizmetinden faydalanmak isteyen yolcuların çevrimiçi (online) bir platformda bir araya getirilmesine hizmet eden ... mobil uygulamasından yararlanmak isteyen davacının söz konusu uygulamayı sunan Hollanda’da mukim davalı ...’den hizmet aldığını,hizmetin ... tarafından tek taraflı olarak sonlandırılması nedeniyle uğranılan zararların tazmini istenildiği, davalı ...'in, davacı ile diğer davalı ... arasındaki hizmet sözleşmesine konu, ... mobil uygulaması hizmetinin tedarikçisi olmadığı gibi, sözleşmeye taraf olduğunun ispat edilemediği ,davalı yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine, diğer davalı ... şirketi yönüyle dosya tefrik edilerek mahkemenin 2021/10 esasına kaydına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davalı... Ltd. Şti'nin sahibi ... olduğunu, Holding'in hem ...hem ...'nin sahibi olduğunu, ayrıca Holding ile ...'nin merkezlerinin aynı adreste olduğunu mersis ve ticaret sicil kayıtlarından açıkça görüldüğünü, aynı Holdinge bağlı iki şirketten Türkiye'de kurulmuş olan ... Şti.'nin ... aplikasyonu üzerinden gerçekleşen ticari taşımacılık işlemlerinde bir yetkisinin olmadığının kabulünün mümkün olmadığını, temsilciye Türkiye'de dava açılabileceğini, davalıya husumet yöneltilemeyeceğini kabulün mümkün olmadığını ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; ...uygulamasının sona ermesi nedeniyle davacının uğradığı zararın tazmini istemine ilişkindir. Sıfat bir itiraz olduğundan, hakim diğer itirazlar gibi taraf sıfatını da dava dosyasından anlayabildiği sürece kendiliğinden nazara alır.Husumetin ileri sürülme zamanı yasa ile kabul edilen bir ilk itiraz olmadığı gibi , davalı tarafından ileri sürülmesi gerekli bir defi de değildir.

Davanın her aşamasında taraflarca ileri sürülebilen veya mahkemece vakıf olunduğu takdirde resen nazara alınacak hukuki bir durumdur( Yargıtay 3. HD 03/07/2017 tarih 2016/21937esas,2017/10891 karar sayılı ilamı).

Aynı platforma ilişkin benzer davalarda ; davalı hakkındaki davalar davalının sözleşmeye taraf olmadığı gerekçesi ile pasif husumet yokluğundan red edilmiş,BAM Hukuk Daireleri tarafından başvurunun esastan reddine karar verilmekte iken aynı konuyu inceleyen Yargıtay 6 HD tarafından yapılan temyiz incelemesi neticesinde "...mobil uygulaması, davacıya kendi aracını kullanarak taşıma hizmeti sağlayabilmesi için bir platform sunmaktadır.

Davalının da kabulünde olduğu üzere, davalının faaliyet alanı, dava dışı ..’ye pazarlama ve destek hizmetleri sunmaktan ibarettir. Bu hizmetler çerçevesinde; davalı, davacı gibi Uber mobil uygulamasına kayıt olup yolcu taşıyan kişilerden ve yolculardan gelen sorulara müşteri destek hizmetleri sunmuş, ofis yönetim hizmetlerini gerçekleştirmiş ve operasyon destek hizmeti sağlamıştır.

Davalı ile dava dışı ... arasında yazılı sözleşme bulunmasa da, sözleşme ilişkisinin bulunduğu fiili durumdan anlaşılmaktadır.

Bu durumda mahkemece işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekirken, davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir."(Yargıtay 6.HD nin 2022/4763 esas,2023/2833 karar sayılı 19.9.2023 tarihli emsal ilamı ) Açıklanan nedenlerle;Yargıtay emsal ilamı doğrultusunda davalıya husumet yöneltilebileceğinin kabulü ile tarafların delilleri değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılarak, dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.