İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2022/254 K.2022/220

Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine ilişkin kararın davacı ve davalı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili ; davalı aleyhine Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olup davalının icra takibine itiraz ettiğini, davalının itiraz dilekçesinde müvekkile hiçbir borcu bulunmadığını beyan ettiğini, davacının davalının akrabası olan ... ve ...'ın sahibi olduğu ...'e iplik sattığını, ... ve ... iplikleri akrabaları olan davalı ...'a sattığını, davalının satın aldığı bu malların bedelini ödeyemediğini ve karşılığında çek verdiğini, toplamda 274.000-TL bedelli işbu çek bedellerinin müvekkile ödenmediğini, müvekkil davalının bu borçları ödememesi nedeniyle ciddi bir zarara girdiğini, akabinde icra takibine başlatıldığını, başlatılan Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında davalının haksız ve mesnetsiz itirazının iptali ve duran takibin devamına, alacağın likit olması sebebiyle haksız itiraz eden davalının %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının davacıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, davacı ile davalı arasında herhangi bir ticari ilişki (temel ilişki)'nin olmadığını, takibe ve davaya konu çeklerin zamanaşımına uğradığını, fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla haksız mesnetsiz ve kötü niyetli davanın reddine, alacağın da zaman aşımına uğradığını, sebepsiz iktisap dava da hakkının da zaman aşımına uğradığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, 4 adet çekin keşide tarihleri itibariyle çekte zamanaşımı süresinin 6 ay olduğu (6102 sayılı TTK'nun 814. Maddesi 31/01/2012 tarih ve 6273 sayılı Kanunun 8. maddesi ile birinci ve ikinci fıkrada yer alan "altı ay" ibareleri "üç yıl" şeklinde değiştirilmiştir), bu çeklerin ibraz sürelerinde tahsil için bankaya ibraz edilmediği ve ibraz tarihleri itibariyle 6 aylık sürenin geçirilmesi nedeniyle çeklerin zamanaşımına uğrayarak kambiyo vasfını yitirdiği ve 6 aylık sürenin dolmasını takiben davacı alacaklının TTK 732 uyarınca 1 yıllık sürede sebepsiz zenginleşme nedeniyle dava açmadığı gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

1- Davacı vekili; davalının müvekkiline olan borcuna karşılık 4 adet çek verdiğini, vade tarihinde çekleri ödeyemeyen davalının taşınmazını müvekkiline devrettiğini, davalının eşi ... tarafından aile konutu olduğu iddiasıyla açılan davada müvekkili adına olan tapu kaydının iptali ile taşınmazın davalı ... adına tesciline karar verildiğini, kararın onandığını, çeklerin bedelinin faiziyle ödenmesi talepli icra takibine davalı tarafından itiraz edildiğini, Bakırköy 6.Aile Mahkemesinin 2017/666 Esas sayılı dosyasında ...'ın ticari ilişkiyi ikrar ettiğini, taşınmazı teminat olarak verdiğini beyan ettiğini,

davacı tanıklarının da ticari ilişkiye şahit olduklarını beyan ettiklerini, davalı ..., çekteki ciranta ... ve müvekkili arasında iplik satışına dayalı üçlü bir ticari alışveriş olduğunu, müvekkilinin taşınmazın kendi adına kayıtlı olduğu süre zarfında alacağını aldığını düşünerek çeklerden dolayı işlem yapmadığını, taşınmazın müvekkiline devredildiği tarihin 08/07/2010 olduğunu, taşınmazın devredildiği tarihte çeklerin hiçbirinin zamanaşımı süresinin dolmadığını, Bakırköy 6.Aile Mahkemesinin 2017/666 Esas 2017/960 Karar sayılı kararın 12/06/2019 tarihinde kesinleştiğini,

1 yıllık zamanaşımı süresinin işlemeye başladığı tarihin tapu iptali ve tescil davasının kesinleştiği tarih olması gerektiğini, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

2-Davalı vekili katılma yoluyla istinaf başvurusunda ; müvekkilinin davacıya hiçbir borcu olmadığını,başlatılan takibin kötüniyetli olduğunu kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bu yönüyle kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava ;ibraz edilmeyen çekler dayanak gösterilerek alacağın tahsiline yönelik yapılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir. Süresinde ibraz edilmeyen çekin hamili keşideci dahil kendisinden önce gelen çek borçlularına kombiyo ilişkisi içinde başvuramaz.

Ancak hamil ya temel ilişkiye dayanarak ya da sebepsiz iktisap hükümlerine göre alacağını talep etme hakkına sahiptir.Dava ve takibe konu ibraz edilmediği , davacının ise hamil olduğu ve davacı ile davalı arasında temel ilişkinin bulunmadığı dosya kapsamı itibariyle sabittir. Taraflar arasında temel ilişki bulunmadığından, TTK 732.

Maddesi uyarınca davacı hamil çekten kaynaklı haklarını davalı keşideciye karşı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre çeklerin zamanaşımına uğradığı tarihleri takip eden tarihten itibaren bir yıl içerisinde ileri sürebilir.

Somut olayda 4 adet çekin keşide tarihleri 2010 yılına ait olup keşide tarihi itibariyle zamanaşımı süresi 6762 sayılı TTK'nın 726'ncı maddesini değiştiren 6273 sayılı Kanunun 7'nci maddesinin yürürlüğe girdiği 3.2.2012 tarihinden önce ibraz süresi dolan çeklerde altı ay,

ibraz süresi bu tarihten sonra dolan çeklerde ise üç yıldır.Davaya konu çeklerin keşide tarihinde tahsil için bankaya ibraz edilmediği ve ibraz tarihleri itibariyle 6 aylık sürenin geçirilmesi nedeniyle çeklerin zamanaşımına uğrayarak kambiyo vasfını yitirdiği ve 6 aylık sürenin dolmasını takiben davacı alacaklının TTK 732 uyarınca 1 yıllık sürede sebepsiz zenginleşmeye dayalı talepde bulunmadığı,zamanaşımı defiinin yerinde olduğu sonucuna varılmaktadır.

Davacı vekili çek karşılığında evin tapusunun verildiğini ,sebebsiz zenginleşme zamanaşımı süresinin tapunun iptal edildiği tarihten başlaması gerektiğini ileri sürmüş ise de ,Bakırköy 6.Aile Mahkemesinin dava dosyasında davalının evin çeklere karşılık verildiği yolunda açık bir kabulü bulunmadığından sebebsiz zenginleşmeye ilişkin 1 yıllık zamanaşımı süresinin tapunun iptaline ilişkin kararın kesinleşmesi tarihinden itibaren işlemeye başlaması gerektiği yolundaki istinaf nedeni yerinde değildir.

Davalı vekili kötüniyet tazminatı talebinde bulunmuş ise de davalının keşidecisi bulunduğu çeklere dayalı olarak takip başlatmış olup,zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.İcra takibinin kötüniyetli olduğu ispatlanamadığından davalı vekilinin kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik olmayıp ,davalı vekilinin bu hususa yönelik istinaf nedeni yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, istinaf nedenleri yerinde olmayan davacı ve davalı vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.