İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2023/1112 K.2023/861

Davanın reddine ilişkin kararın davacı şirket tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı şirket sahibi, 11/10/2022 tarihinde İETT 35/C Kocamustafapaşa- Taksim hattına ait otobüste şirkete ait defterinin ve faturaların da içinde bulunduğu çantasını otobüste unuttuğunu bu nedenle şirketine ait defter ve belgelerin zayi olduğunu, zayi olan defterin tespiti ve zayi belgesinin verilmesi talebiyle işbu davanın açılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının 11/10/2022 tarihinde İETT 35/C Kocamustafapaşa-Taksim otobüs hattında şirkete ait karar defterinin ve faturaların da içinde bulunduğu karar defterini unuttuğunu bu sebeple zayi belgesi verilmesi talepli iş bu davayı açtığı, davanın 19/12/2022 tarihinde açıldığı gözetildiğinde anılan yasa hükmü gereğince davanın 15 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı gerekçesiyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı şirket sahibi, 11/10/2022 tarihinde İETT 35/C Kocamustafapaşa- Taksim hattına ait otobüste şirkete ait defter ve faturaların bulunduğu çantanın unutulduğunu, İETT'ye başvuru yaparak çantanın bulunması için çaba gösterdiğini, ancak çabalarının sonuçsuz kaldığını, şirketin faal olarak çalıştığını, bu defterlerin yeniden alınabilmesi için zayi belgesi verilmesi gerektiğini, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, TTK'nın 82/7 maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

TTK'nun 82/7 maddesi uyarınca; "...yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa, tacir zıyai öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir..."6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler;

yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği, davanın ...olarak açılacağı" hüküm altına alınmıştır.

Davacının söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi için; bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması gerekmektedir.

İleri sürülen sebebin de defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, başka bir deyişle davacının iradesı dışında defter ve belgelerin tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması gerekmektedir.

Somut olayda, davacı şirket yetkilisinin 11/10/2022 tarihinde İETT 35/C Kocamustafapaşa- Taksim otobüs hattında şirkete ait karar defteri ve faturaların da içinde bulunduğu çantayı unuttuğunu bildirerek İETT ye başvurduğu ,Kayıp Eşya Bürosundan 04/11/2022 tarihinde verilen cevapda kayıp eşya bürosuna bildirilen nitelikte bir eşya ulaşmadığı bildirildiği,ticari defterlerin bu tarihde zayiinin öğrenildiğinin kabulü gerektiği , bu tarihden itibaren hakdüşürücü sürenin işlemeye başladığı ,

ilk derece mahkemesince 15 günlük hak düşürücü sürenin geçmesi nedeniyle davanın reddine karar verilmiş ise de 5 temmuz 2022 tarihli RG de yayınlanan 7417 sayılı kanun ile değişiklik ile 15 günlük hak düşürücü sürenin 30 güne çıkarıldığının dikkate alınmadığı anlaşılmakla birlikte 04/11/2022 tarihinden itibaren 30 gün sürenin de geçtiği ,yapılan hatanın sonuca etkisi olmadığı anlaşılmaktadır.Davanın 19/12/2022 tarihinde, TTK'nun 82/7 maddesi gereğince davanın 30 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı anlaşıldığından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davacı şirketin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.