İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2023/247 K.2025/2173

Davanın kabulüne ilişkin verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin Çin'de yerleşik firmadan satın alarak ithal ettiği ürünlerin Shangai – İskenderun arası nakliye ücretinin satıcı ... firmasına müvekkili tarafından ödendiğini, 11 konteyner ekipmanı taşıyan geminin 10.09.2016 tarihinde İskenderun limanına vardığını, 16.09.2016 tarihinde geminin geldiğinin müvekkiline bildirildiğini, yükün 45 gün kadar beklemede kaldığını, bekleme süresinin bir kısmının ücretsiz olduğunu, kalan kısmının ise demuraj olarak ücretlendirildiğini, demuraj bedeli ve depozito ücretinin indirilmesi için davalı ile yazışmalar yapıldığını,

davalının istediği 20.000-USD demuraj bedeli diğer kalemlerle birlikte emsallerine göre çok yüksek olmasına rağmen müvekkilinin malı çekmek zorunda kaldığından davalıya ödediğini, davalının yazışmalarda serbest sürenin 21 gün olduğunu belirtmesine rağmen sonradan serbest beklediği gün hesabında değişiklik yaptıklarını, bu nedenle fiyatlandırmanın değiştiğini söyleyerek müvekkiline 31.10.2016 tarihli 275131 no.lu faturayı tanzim ederek yolladığını, faturada serbest sürenin 14 gün kabul edildiğini, kalan 31 gün için KDV dahil 35.080-USD fatura edilerek müvekkiline gönderildiğini,

daha önce 20.000 USD hesaplanan demuraj bedelinin 35.080 USD’ye çıkması ile davacıya iade edilmesi gereken 12.100 USD depozito ücretinin iade edilmeyeceğinin söylendiğini, faturaya itiraz edildiğini, davalının depozito bedelini iade etmemek adına fiyatlandırmayı değiştirdiğini belirterek demuraj ücretinin yeniden belirlenip, fazla ödenen demuraj ücretinin iadesine, bu bedellere ödeme tarihinden

itibaren reeskont faizi uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; alıcı firma olan davacının yurt dışından getirttiği malları verilen serbest süre içinde gümrükten çekmemesi nedeniyle fazladan oluşan demuraj alacağının müvekkili tarafından davacının peşin ödediği demuraj depozitosundan tahsil edildiğini, depozito bedelinin fazladan çıkan demuraj alacağını karşılamaya yetmediğini, davacının bu tahsilata rağmen müvekkiline 2.980-USD borçlu kaldığını, davalının iddialarının yerinde olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davalının demuraj hesabında 14 gün serbest süre uygulayarak kalan 31 gün için 11 konteynere 35.080 USD demuraj ücretini yansıttığını, bu bedeli davalının fiili taşıyana ödenmiş olması koşuluyla davacıya yansıtılabileceği, bunun yanı sıra davalının demuraj bedelleri ve liman ücretleri üzerinden komisyon alamayacağı, ... ... ... firması vekili tarafından sunulan 25.11.2016 tarihli 092143 sayılı fatura ile "demuraj ve konteyner işgaliye ücreti" konulu 16.680-USD bedelli faturanın davalı adına düzenlendiği,

21.10.2016 tarihli 092084 numaralı fatura ile de "liman masrafları '' konulu 3,149,00 USD bedelli faturanın davalı adına düzenlendiği, davalının, fiili taşıyana toplam 19.829-USD demuraj ve liman masrafı ödediği buna karşın davalının, davacıdan 32.100-USD tahsil ettiği, davalının ancak 19.829-USD tahsil edebileceği, böylece davalının 12.271-USD bedeli fazladan tahsil ettiği gerekçesiyle davacının talebi ile bağlı kalınarak 12.100-USD'nin 16.11.2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; dava şartlarının yerine getirilmemesi hususları değerlendirilmediğini, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporlarının yeterli olmadığını, rapora itirazlar değerlendirilmeden, yeni bir bilirkişi raporu alınmadan, çelişkiler giderilmeden, tercümesi yapılmayan yabancı dil belgeler üzerinden karar verildiğini, ıslah dilekçesiyle dava değerinin düşürülemeyeceğini, ıslah dilekçesinin taraflara tebliğ edilmediğini, davacının kendi hatası ve kusuru neticesinde zararın büyümesine neden olduğunu, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, davalı tarafından fazla tahakkuk ettirilerek tahsil edilen demuraj bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Davada nihai karar verildikten sonra, ancak kesinleşmeden davalı şirketin karar tarihi sonrasında 16/11/2023 tarihli genel kurul kararı gereğince sicilden terkin edildiği ve bu hususun 20/11/2023 tarihli ticaret sicil gazetesinde ilan edildiği anlaşılmaktadır.

Taraf ve dava ehliyeti dava şartı olup karar kesinleşinceye değin davanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerektiğinden, taraf teşkilindeki bu eksiklik re'sen incelenmiştir.

Davalı şirket hakkında açılan davaya devam edilebilmesi için, davalı şirketin tüzel kişiliğinin ihya edilmesi gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin esasa ilişkin istinaf nedenleri incelenmeksizin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına, taraf teşkilindeki eksiklik giderilerek dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.