İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2023/685 K.2023/569

İhtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Davacı vekili, müvekkilinin davalıya sipariş verdiğini, müvekkilininde ürünlerin ödemesini dava konusu iki adet çekle yapacağını belirterek davalıya teslim ettiğini, ancak davalının herhangi bir ürün teslimi gerçekleştirmediğini, müvekkili aleyhine henüz icra takibi mevcut olmadığını, ancak an meselesi olduğunu, davacı tarafından düzenlenen ve davalı yedinde bulunan 20.02.2023 tarihli, ... çek numaralı ve 55.000 TL bedelli çek ile 20.02.2023 tarihli, ... çek numaralı ve 55.000 TL bedelli çekin bedelsizliğinin tespiti ile İİK.

Mad.72 uyarınca davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ve iş bu çeklerin iptali, İİK. Mad.72/2 uyarınca icra takibinden önce açılan menfi tespit davası uyarınca yatırılacak teminat mukabilinde tedbir verilmesini ve yine anılan senetlerin 3. şahıslara devir ve temlikinin, protesto, ihtiyati ve icrai işlemlere konu edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; tüm dosya kapsamı, dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgeler hep birlikte değerlendirildiğinde yaklaşık ispat koşullarının gerçekleşmediği gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili; müvekkilinin davalıya sipariş verdiğini, müvekkilinin dava konusu 2 adet çeki avans ödemesi olarak davalıya teslim ettiğini, Vergi Dairesinden gelen BS formlarında görüleceği üzere davalı defterlerinde böyle bir fatura mevcut olmadığını, mal teslimi olmadığının açık olduğunu, davalı tarafından malı teslim ettiğine dair herhangi bir sevk irsaliyesi yada teslim tesellüm tutanağı sunulmadığını, ticari defterlerden ... ve ... nolu yevmiye maddelerinde avans çeki olarak verildiğinin açıkça gözüktüğünü, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İİK’nun 72/2 maddesi, “İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.” hükmünü içermektedir. Çekin ibrazında ödenmemesine ilişkin istek de,kanunda açıkça yazmasa da ,İİK 72/2 maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekir.

Menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir koşulları değerlendirilirken İİK 72 maddesi yanında, HMK 389 vd. maddelerinin de gözönünde bulundurulması gerekir. HMK nun390/3 maddesi,'' Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkca belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır'' düzenlemesini içermektedir.

Somut olayda, davacı tarafından mal bedeli karşılığı verildiği ileri sürülen çek bedellerinden mal teslimi yapılmadığından dolayı borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesi talep edilmiştir. Davacı, çeklerin avans olarak verildiğini ileri sürse de bu hususu doğrulayan bir belge ibraz edilmemiştir. Çek bir ödeme vasıtasıdır. Çekin kendisi tarafından verilen ancak teslim edilmeyen malın avansı olarak verildiğini ispat yükü davacı üzerindedir.

Davanın bulunduğu aşama itibariyle davacının iddiaları yargılamayı gerektirmektedir. Dosyada mevcut deliller kapsamında yaklaşık ispatın sağlanmadığının kabulü ile ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiş olup, açıklanan bu gerekçelerle ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.