İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2019/1897 K.2021/1285

İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan emtianın taşınmasının davalı şirketler tarafından üstlenildiğini, emtianın taşıma sırasında ıslanarak hasarlandığını, ekspertiz raporu ile tespit edilen 5.694,70 TL hasar bedelinin 23/02/2017 tarihinde sigortalıya ödendiğini, bu şekilde müvekkili sigorta şirketinin sigortalısının haklarına halef olduğunu, sigorta tazminatının davalılara rücu edilmesi için Büyükçekmece ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını,

davalıların haksız itirazları üzerine takibin durdurulduğunu ileri sürerek davalıların itirazlarının iptali ile icra takibinin devamına, davalılar aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ...

AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın taşımanın gerçekleştirildiği konteynerde kesik olduğu, bu kesikten konteynerin su alması sonucunda emtianın hasarlandığına ilişkin iddiasının gerçek dışı olduğunu, dosyaya sunulan delillerin de taşımanın yapıldığı konteynere ve emtiaya ait olmadığını, ekspertiz raporunda belirtildiği üzere konteyner el değiştirme ve hasar raporunda yer alan ...

Şirketinin gümrük müşavirliği firması ile teslim eden şirket yetkilisi tarafından imzalan rapordaki konteyner numarası ile konişmentodaki konteyner numaralarının birbirinden farklı olduğunu, dolayısıyla konteyner hasar raporunun başka bir konteynere ait olduğunu, aksi kabul edilse dahi hasarın taşıma sırasında değil gümrükte depolama süresi içerisinde meydana geldiğini, her iki durumda da müvekkili şirketin ortaya çıkan zarardan sorumlu tutulamayacağını, sigortalının süresinde hasar ihbarında bulunmadığını,

müvekkili lehine sorumluluğun sınırlandırılmasına ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ...

A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, konişmentoda yer alan yetki klozuna göre Londra mahkemelerinin yetkili olduğunu, müvekkili firma tarafından taşıma sözleşmesine uygun olarak taşınan konteynerin yaşanan sel felaketi sebebiyle hasarlandığını, aşırı yağışların mücbir sebep olarak değerlendirilmesi gerektiği, mücbir sebep iddiasının kabul edilmemesi halinde yükün zamanında çekilmemesini, bu nedenle de hasarlanmasının sorumlusunun davacının sigortalısı olduğunu, bu nedenle müvekkili firmaya herhangi bir kusur yüklenemeyeceğini,

öte yandan yeterli önlemleri almayan Mersin Liman İşletmelerinin de sorumluluğunun bulunduğunu, sonuç olarak hasar bedelinin müvekkilinden istenemeyeceğini savunarak davanın husumet, yetkisizlik, mücbir sebep ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 01/07/2019 tarih ve 2018/21 Esas - 2019/308 Karar sayılı kararı ile;

".... davalı ...'ın akti taşıyan olarak üstlendiği taşımanın fiilen diğer davalı ... tarafından yerine getirildiği, taşımaya ilişkin ... nolu konişmento ile ... nolu denizde taşıma senedinde teslim alma yeri ile nihai varış yeri belirtilmediğinden taşımanın limandan limana yapıldığının kabulü gerektiği, buna göre davalı taşıyıcıların sorumluluklarının sadece denizde yapılacak taşıma ile sınırlı olduğu, konişmentoda yer alan shipper’s load, stow, count kaydına göre taşıma konusu ceviz türü emtianın gönderen tarafından konteyner içerisine yüklendiği, istiflendiği ve konteynerin kapalı ve mühürlü vaziyette taşıyana teslim edildiği,

taşıma sırasında emtianın başka bir gemiye aktarılarak varma limanı olan Mersin'de alıcısına teslim edildiği, davacı tarafın yükteki hasar iddiasını Mersin Liman konteyner depolama sahasında tanzim edilen 30/12/2016 tarihli tutanağa dayandırdığı, ancak tutanakta yer alan konteyner numarası ile konişmentodaki konteyner numarası birbiriyle uyuşmadığı gibi tutanakta taşıyıcı yada temsilcisinin imzası yer almadığından söz konusu tutanağın iddia edilen yük hasarı için delil olma niteliği taşımadığı,

TTK 1185.maddesine göre süresinde hasar ihbarı yapılmadığından iddia edilen yük hasarının deniz taşıması sırasında taşıyıcının kusur ve ihmalinden meydana geldiğinin TTK'nun 1185/4.maddesine göre davacı tarafça ispat edilmesi gerektiği, davacı tarafın delil olarak sunduğu ekspertiz raporunun yük ve konteyner üzerinde fiziki bir inceleme yapılmadan alıcıdan alınan bilgi ve belgelere göre düzenlendiği, yük üzerinde gümüş nitrat testi de yapılmadığından yükteki ıslanmanın yağmur suyundan mı yoksa deniz suyundan mı meydana geldiğinin anlaşılamadığı,

bu durumda dosya kapsamına göre yükteki ıslanma zararının, yük taşıyıcının sorumluluk alanında iken ve taşıyıcının kusuru ile meydana geldiği davacı tarafça ispatlanamadığından davalıların hasardan sorumlu tutulamayacakları kanaatine varılmakla, bu kanaat ışığında davanın reddine karar vermek gerekmiştir. " gerekçeleri ile; " 1-Davanın REDDİNE, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Kararda belirtilen "konşimentoda yer alan "shipperss load, stow, count "kaydına göre taşıma konusu ceviz türü emtianın gönderen tarafından konteyner içerisine yüklendiği, istiflendiği ve konteynerin kapalı ve mühürlü vaziyette taşıyana teslim edildiği" anlatımının hatalı bir değerlendirme olduğunu, zira "shipperss load, stow, count" kaydının sadece ... tarafından düzenlenmiş olan ... nolu ... de olduğunu, oysa bu konşimentonun akdi taşıyıcı ... ile ... arasında düzenlenmiş olup, ceviz emtiasını gönderen ...'nin, bu konşimentonun tarafı olmadığını, bir başka deyişle bu konşimentoda göndericinin de alıcının da ... olduğunu,

o halde "shipperss load, stow, count" kaydının, ceviz emtiasını gönderen şirkete aitmiş gibi yorumlanamayacağını, akdi taşıyıcı ... tarafından düzenlenmiş olan ... nolu Bill of Lading'de ise "shipperss load, stow, count" kaydının mevcut olmadığını, 30/12/2016 tarihli tutanakta belirtilen konteyner numarası "..." olup, bu numaranın ... ve ... aynen mevcut olduğunu, bu husustaki mahkeme gerekçesinin de yerinde olmadığını, taşıma konusu emtianın hasarlamasının sebebi ıslanma ise de ıslanmanın hangi sebeple meydana geldiğinin göz önüne alınmadığını,

oysa ekspertiz raporunda belirtildiği üzere "konteynerin yan duvar sacının yırtılmış olduğu ve bu delikten içeriye giren su nedeniyle" hasarın meydana geldiğinin sigorta eksperi tarafından görgüye dayalı olarak tespit edildiğini ve 5684 sayılı yasa 2/17 mad. uyarınca delil vasfına haiz raporunda yer verildiğini o halde konteynerin yan duvar sacının yırtık olmasının, hasarın meydana gelmesinin asıl sebebi olduğunu, Kararda da belirtildiği üzere gerek ...'de ve gerekse de ...'de yükleme limanı Oakland, boşaltma limanı Mersin,

gemi ismi de ... olarak gösterildiği halde yükü Mersin e getiren geminin (kararda da belirtildiği üzere) ... gemisi olduğunu, yine kararda belirtildiği üzere "konteyner sefer sırasında başka bir limanda ... gemisine aktarılmıştır." davalı ...'nin emtiayı başka bir gemiye aktarma yetkisi olmadığı halde ve hatta emtianın başka bir gemiye aktarılacağının taşıtana bildirilmediğinin sabit olduğunu, oysa taşıyanın emtiayı başka bir gemiye aktarabilmesi için hem bu konuda kendisine yetki verilmiş olması ve hem de başka bir gemiye aktaracağını taşıtana bildirmesinin TTK m.1212 gereğince zorunlu olduğunu,

... emtiayı yolda başka bir gemiye aktarmış olduğundan meydana gelen hasardan sorumlu olduğu hususunun dikkate alınmadığını, Hasara sebep olan konteynerin yan duvar sacının yırtılmasının, büyük olasılıkla bu gemiden gemiye aktarma sırasında meydana geldiğini, zira aktarma yapılırken konteynerlerin ilk gemiden indirildiğini ve ikinci gemiye yüklendiğini, bu işlem yapılırken konteyner yan duvarının başka bir konteynere ya da konteyner sacını yırtabilecek kadar sert başka bir yere çarpması ile yırtık meydana gelebileceğini, her ne suretle olursa olsun, söz konusu konteyner yırtığının davalılar elindeyken meydana geldiğinin anlaşıldığını,

resmi görevlilerce tutulmuş olan 30/12/2016 tarihli tutanağın, hasarın taşıma işlemi esnasında meydana geldiğini kanıtladığını, davalı bunun aksini iddia ediyor ise, malları kime, ne zaman ve nasıl teslim ettiğini kanıtlamak zorunda olduğunu, davalı Barsan'ın, bu tutanağın eki fotoğrafların taşıma konusu konteyner ve cevizlere ait olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığı itirazında bulunduğunu, oysa ki tutanakta konteyner numarası (...) ve hatta mühür numarasının (...) dahi açıkça belirtildiğini, Davalılardan ...

A.Ş.'nin 29/12/2016 tarihinde Mersin'de aşırı yağmur sonucunda hasarın meydana geldiğini savunduğunu, bu yöndeki beyanın esasında hasarın taşıyıcı elinde iken meydana geldiğinin mahkeme içi ikrarı olduğunu, davalı taşıyıcılardan ... yük zimmetimde iken hasarlandığını ancak mücbir sebep vardır demekle somut olaydaki sorumluluğunu ikrar ettiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın her iki davalı yönünden aynen kabulüne, davalıların kendilerine icra inkar tazminatı ödemelerine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalanan emtianın hasarlanması nedeniyle sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalılardan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı tarafça istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davacı vekilince, müvekkili sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan emtianın, akti taşıyan davalı ..., fiili taşıyan diğer davalı ... tarafından deniz yolu ile taşınması sırasında hasara uğradığı, bu hasar nedeniyle sigortalıya ödeme yapıldığı, ödenen tazminatın davalılardan rücuen tahsili için icra takibi başlatıldığı, davalıların itirazları nedeniyle takibin durduğu belirtilerek, davalıların itirazlarının iptaline karar verilmesi talep edilmiş, mahkemece konusunda uzman bilirkişilerden oluşan heyetten ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınarak istinafa konu karar verilmiştir.

Mahkemece de tespit edildiği üzere, 30/12/2016 tarihli Konteyner El Değiştirme Makbuzu ve Hasar Raporu'nda yer alan konteyner numarası ile konşimentodaki konteyner numarasının birbiriyle uyuşmadığı, aynı tarihli Mersin Limanı Konteyner Depolama Sahasında tutulan tutanakta da taşıyıcı yada temsilcisinin imzasının yer almadığı, bu nedenle söz konusu tutanak ve yük/konteyner üzerinde fiziki bir inceleme yapılmadan alıcıdan alınan bilgi ve belgelere göre düzenlen ekspertiz raporunun iddia edilen yük hasarını ispatlamak için yeterli olmadığı,

konşimentoda yer alan "shipperss load, stow, count "kaydına göre taşıma konusu ceviz türü emtianın gönderen tarafından konteyner içerisine yüklendiği, istiflendiği ve konteynerin kapalı ve mühürlü vaziyette taşıyana teslim edildiğinin sabit olduğu, emtiadaki ıslanma zararının, yük taşıyıcının sorumluluk alanında iken ve taşıyıcının kusuru ile meydana geldiğinin dosyada mevcut delil durumuna göre davacı tarafça ispatlanamadığı, dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve gerekçe içeriğine göre, ilk derece mahkemesince ihtilafın doğru olarak tanımlandığı,

davanın esasıyla ilgili tarafların gösterdiği hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, mahkeme hüküm ve gerekçesinde davacı vekilinin istinaf nedenlerinin ayrıntılı olarak karşılandığı, yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.