İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2021/1807 K.2022/423

İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; ... Adi Kom. Şti. ... ve Ortağı ile müvekkili arasındaki bayilik sözleşmesi nedeniyle ... A.Ş. Çanakkale Şubesine ait müvekkili şirketi adına keşide edilen ...- ...- ...- ...- ...- ...- ...- ...- ... numaralı 10 adet boş çekin zayi olduğunu, zayi olan çeklerin, taraflar arasındaki bu anlaşmalar gereğince, sözleşmelerden doğan cezai şartlar da dahil olmak üzere her türlü ticari ilişki nedeiyle ve müvekkilinden mal alımı yapıldıkça doldurulmak üzere; miktar ve tarih kısmının boş bırakıldığını, çeklerin, kötüniyetli kişilerin eline geçmesi halinde, doldurulup, tahsil edilmesi ihtimali bulunduğunu belirterek, öncelikle çekler hakkında ödeme yasağı kararı, yapılacak yargılama neticesinde de çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 15/09/2021 tarih ve 2021/597 Esas - 2021/731 Karar sayılı kararı ile; "...Hukuki yararının bulunması HMK'nın 114/h maddesi uyarınca dava şartıdır. Somut olayda davacının dava konusu yapılan çek iptaline konu ... A.Ş.

Çanakkale Şubesine ait müvekkili şirketi adına keşide edilen ...- ...- ...- ...-...- ...- ...- ...- ... numaralı 10 adet boş çekin kambiyo vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları olup hamilin boş çekler için iptal talebinde hukuki yararı bulunmadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. " gerekçeleri ile.

"1-Davanın HMK'nun 114/1-h maddesinde düzenlenen davacının hukukî yararının bulunmaması sebebiyle aynı kanunun 115/2.maddesi uyarınca usulden REDDİNE, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Dava dilekçelerinde belirtildiği üzere; kayıp çeklerin müvekkili şirket lehine keşide edildiğini, keşidecinin ... olduğunu ve çeklerde yetkili imzanın da bulunduğunu, çeklerin üzerinde lehdar kısmında müvekkilinin açık unvanının da yazılı olduğunu, dolayısıyla çeklerin hamili müvekkili şirket olup, müvekkil şirket yedinde iken kaybolduğunu, çeklerde rakam kısmının, bayilik ilişkisi sebebiyle keşideci bayinin satın alacağı akaryakıt miktarına göre sonradan doldurulmak üzere boş bırakıldığını, bu çekleri eline geçiren üçüncü şahsın istediği bir miktarı çekin üzerine yazıp,

tahsili cihetine gidebileceğini ve keşideci ile birlikte müvekkilinin de sorumluluğuna sebep olabileceğini, gerekçeli kararda ... numaralı çekin de sehven yazılmadığını, karardaki bu maddi hatanın da giderilmesini istediklerini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulü ile dava konusu 10 adet çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.Dava, 6102 sayılı TTK'nun 818/1-(s) bendi delaletiyle TTK'nun 757., 764. ve devamı maddelerine istinaden açılmış kıymetli evrak iptaline (çek iptali) ilişkindir. İlk derece mahkemesince, davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı tarafça istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Davacı tarafça dosyaya örnekleri ibraz edilen 28/10/2009 tarihli "Anlaşma" başlıklı imzalı belgelerden, dava konusu çeklerin, ... Adi Kom. Şti. ... ve Ortağı ile davacı şirket arasında imzalanan bayilik sözleşmesi kapsamında verildiği, bu belgelerde, dava konusu çeklerin davacı şirket lehine düzenlendiği, keşidecinin imzası ile kaşesini ihtiva ettiğinin belirtildiği görülmektedir.

Bu durumda, dava konusu çeklerin davacı lehine düzenlenmek suretiyle keşidecisi tarafından imzalanmış olduğu, çeklerin boş olan bedel hanesi ve keşide tarihinin sonradan doldurularak tedavüle sürülmesinin mümkün olduğu gözetilerek, işin esası yönünden davacının talebi değerlendirilip, neticesine göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. HMK.nın (Değişik:22/07/2020-7251/35md.)353/1-a6 maddesinde.

"Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması." hali, kararın kaldırılarak, dosyanın mahkemesine iadesi sebepleri arasında gösterilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.