İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/778 K.2025/47

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Ekmek Fırını ... ve ... Adi Ortaklığına ekmeklik buğday unu sattığını, ancak müvekkili şirketin bu ticari ilişkiden doğan alacağını tahsil edemediğini, bu nedenle haklarında Bursa ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ortaklardan ...'ın borca itiraz ettiğini, bu nedenle hakkında Bursa 2. ATM'nin 2015/78 Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, daha sonra ödeme emri tebliğ edilen ...'ın da borca itiraz ettiğini, bu nedenle bu borçlunun da borca yapmış olduğu itirazın iptali amacıyla iş bu davanın açıldığını, müvekkili şirketin davalılardan olan alacağının cari hesap ve faturadan kaynaklandığını, ticari defter ve dayanağı kayıtlarda alacağının sabit olduğunu beyanla davanın kabulüne, itirazın iptaline, davalı aleyhine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı cevap dilekçesinde özetle; kendisinin ve adi ortaklığının davacı şirkete Bursa ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dava dosyasından başka herhangi bir borçlarının bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi'nin 09/02/2021 tarih 2018/126 Esas - 2021/110 Karar sayılı kararında. "Davacı tarafından ... ve ortakları (...) Alyehine Bursa ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında icra takibi yapılmıştır. Bu takipte. 12.275,85 TL asıl alacak, 102,75 TL ilemiş faiz olmak üzere toplam 12.383,60TL'nin tahsili talep edlimiştir. Takibe ... tarafından itiraz edilmesi üzerine takip durmuş eldeki dava açılmıştır.

İcra takibi ve itirazın iptali davası "... ve ortakları" aleyhine yapılmıştır. Görüldüğü gibi takip ve dava adi ortaklık aleyhine yapılmıştır. Adi ortaklıkların tüzel kişiliği bulunmadığından icra takiplerinin ve davaların tüm ortaklara yönelik yapılması gerekmektedir. Dosya kapsamı incelendiğinde icra takibi ortaklığa yönelik yapılmış, davada ortaklığa yönelik açılmıştır.

Adi şirketin tüzel kişiliği bulunmadığından ortakların icra takibinde ve davada hasım olarak gösterilmemesi nedeni ile davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.İtirazın iptali davaları icra takibine bağlı olarak açılmaktadır. Adi ortaklığa yönelik davalarda diğer ortakların dahili dava edilerek davanın devamı mümkündür.

Ancak icra takibinde diğer ortakların takibe dahil edilerek devamı mümkün olmadığından, ortakların dahili dava edilmesine gerek duyulmamıştır. Bunun haricinde bu yönde talep de gelmemiştir. Davalı ...'ın adi ortaklığın temsilcisi olduğu iddia edilmediği gibi bu hususta belgede sunulmamıştır. Bu sebeple, davanın reddine karar verilmiştir..."gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Yerel mahkeme tarafından, işbu davanın adi ortaklığın bütün ortaklarına karşı açılması gerektiği gerekçesi ile hukuka aykırı bir şekilde davanın reddine karar verildiğini, hukuka aykırı işbu Yerel mahkeme kararının kaldırılması gerektiğini.

Adi ortakların her birinin ortaklığın borçlarından dolayı müşterek ve müteselsil sorumlu olması nedeni ile konusu para olan dava ve icra takiplerinin bütün ortaklara değil, sadece bir ortağa karşı da başlatılabileceğini, bu anlamda ortaklar arasında mecburi dava arkadaşlığı değil, ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğunu, bu doğrultuda çok sayıda Yargıtay kararının da mevcut olduğunu. Müvekkilinin 12.275,85 TL alacağının tahsili amacı ile Bursa ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile adi ortaklığın diğer ortağı olan dava dışı ... hakkında icra takibi başlatıldığını, dava dışı ... borca itiraz edince hakkında Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/78 E. Sayılı dosyası ile 16.01.2015 tarihinde itirazın iptali davası açıldığını, dava devam ederken, adi ortaklığın diğer ortağının davalı ... olduğunun tespit edildiğini ve bu kişinin de aynı icra dosyasına dahil edilip, ödeme emri kendisine tebliğ edildiğini, borca itiraz edince de ... hakkında,

Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/78 E. Sayılı dosyası ile birleştirilmek üzere işbu dava ile itirazın iptali davasının açıldığını ancak Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/78 Esas sayılı davasının, iki davanın birleşmesine imkan bırakmadan Mahkeme tarafından zorunlu dava arkadaşlığının yerine getirilmediği gerekçesi ile reddedildiğini, bu nedenle işbu davanın diğer dava ile birleştirilemediğini, yargılama sonunda işbu davanın da aynı gerekçe ile reddedildiğini.

Bu beyanları işbu dosyaya sunulmuş olmasına rağmen, Yerel mahkemenin gerekçeli kararında, diğer ortak hakkında icra takibi başlatılmadığı gibi, mevcut icra takibine dahil edilmesinin de mümkün olmadığını ayrıca diğer ortağın işbu davaya dahil edilmesi talebinde de bulunulmadığının belirtildiğini, oysa diğer ortağın da icra takip dosyasına dahil edildiğini, onun hakkında da itirazın iptali davası açıldığının mahkemesi ve dosya numarası ile Yerel mahkemeye bildirildiğini beyanla Yerel mahkemenin 2018/126 E. 2021/110 K. sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, açık hesap bakiyesinin tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir. Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Dosya kapsamından; davacı tarafından Bursa ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile "... ve Ortakları - ...

Ekmek" borçlu gösterilmek suretiyle toplam 12.383,60 TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, dava dışı ...'a ödeme emrinin tebliğ edildiği, adı geçen tarafından takibe itiraz edildiği, İcra Dairesi'nin 31/10/2014 tarihli kararı ile takibin durdurulmasına karar verildiği, davacı tarafından ... aleyhine Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/78 Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığı, Mahkemece 16/11/20151 tarihli, 2015/78 Esas ve 2015/1002 Karar sayılı karar ile; takibin ve davanın adi ortaklık aleyhine açıldığı,

adi ortaklığa karşı takip ve dava açılamayacağı ancak ortaklığı oluşturan kişiler taraf gösterilerek takip ve dava açılabileceği gerekçesi ile davanın reddine karar verildiği, verilen kararın Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 15/04/2019 tarihli, 2019/775 Esas ve 2019/2526 Karar sayılı kararı ile onanarak 16/07/2019 tarihinde kesinleştiği, aynı takipte davacı alacaklı vekilinin talebi üzerine bu kez davalı ... adına ödeme emrinin tebliğ edildiği,

davalının ödeme emrinin tebliği üzerine takibe itiraz ettiği ve davacı tarafından iş bu davanın itirazın iptali talebi ile açıldığı anlaşılmıştır.İlk derece mahkemesince de açıklandığı üzere, adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından ortaklık taraf gösterilmek suretiyle bir takip ya da dava açılması mümkün değildir. Adi ortaklık aleyhine açılacak bir takip ve/veya davada ancak adi ortaklığın ortağı olan gerçek ve/veya tüzel kişilerin taraf gösterilmesi mümkündür.

Somut olayda, davalı ... Bursa ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına sunulan takip talebinde borçlu gösterilmemiş, davalı adına usulüne uygun şekilde bir takip başlatılmamıştır. Takip talebinde yer almayan davalı adına, takip talebine göre düzenlenmesi gereken ödeme emrinin tebliğ edilmesi takibi usulüne uygun hale getirmemektedir.

Bilindiği üzere usulüne uygun şekilde takip yapılmış olması, takibe sıkı sıkıya bağlı olan itirazın iptali davası yönünden özel dava şartıdır.

Bu itibarla Mahkemece, davalı aleyhine usulüne uygun şekilde bir takip yapılmadığından davanın, dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekirken pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmesi hatalı ise de, verilen karar sonucu itibariyle doğru olduğu, kararda usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.