İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2020/524 K.2020/382

Taraflar arasındaki ihtiyati haciz istemi hakkında kararda yazılı nedenlerle talebin kısmen reddine yönelik olarak verilen karara karşı süresi içinde ihtiyati haciz isteyen/alacaklı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya içindeki tüm belgeler okunup incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TALEP İhtiyati isteyen vekili, müvekkilinin hamili olduğu ve 11.07.2019 tanzim tarihli 69.160,00 TL bonodan dolayı alacaklı olduğunu, bononun “...” adına düzenlendiğini, adi ortaklığın taraf sıfatı olmadığından adi ortaklığı oluşturan şirketlerin taraf olarak gösterildiğini, bono bedelinin vadesinde ödenmediğini belirterek, 69.160,00 TL alacak için borçlular hakkında ihtiyati hacze karar verilmesini istemiştir. Borçlu ...

A.Ş. vekili, kıymetli evrakta ciranta olarak yer alan ...'nın, 01.11.2016 tarihli Beyoğlu ... Noterliği ... Yevmiye Numaralı sözleşme ile kurulmuş olup sözleşmeden de anlaşılacağı üzere, adi ortaklığın temsili için iki ortağın da imzasının yer alması gerektiğinin öngörüldüğünü, oysaki bonoda tek imzanın bulunduğunu, bononun geçerlilik şartlarını taşımadığını, bu nedenle müvekkili aleyhine ihtiyati haciz talebinin reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk derece mahkemesince, ihtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı vekili tarafından verilen dilekçeye göre alacaklının, borçluların ibraz edilen senet sebebiyle alacaklı olduğu, vadesi gelmesine rağmen borcun ödenmediği, alacağın rehinle temin edilmediği anlaşılmakla kefil ... yönünden kabulüne, diğer borçlu ... ile ...

A.Ş. yönünden yapılan incelemede, söz konusu şirketlerin adi ortak oldukları ve aleyhine ihtiyati haciz talep edilen ... şirketi tarafından sunulan adi ortaklık sözleşmesinden bu şirketler adına ... ile ...'nun müştereken temsil ve ilzama yetkili olduğu, adi ortaklığı temsilen ortaklardan birine TBK'nın 637. maddesinin son fıkrası gereğince yönetim görevi verilmemiş olup, adi ortaklığın temsilinin müşterek imza ile olacağının kararlaştırıldığı, buna göre bonoyu tek başına imzalayan ...'nun ihtiyati hacze konu bonoya atmış olduğu imza ile söz konusu şirketleri temsile yetkili olmadığı,

ayrıca ...yönünden ise söz konusu şirketin ciranta olduğu ve bu şirkete yönelik alacaklı tarafından ödememe protestosunun çekildiğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge dosyaya sunulmadığından bu şirketler yönünden talebin reddedildiği gerekçeleriyle, İİK'nın 257/1. maddesi gereğince, talebin borçlu ... yönünden kabulüne, diğer borçlular yönünden ise reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı, ihtiyyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ Alacaklı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; talebe konu bononun şekli unsurları havi olduğunu, bononun çift imza yerine tek imzayla düzenlendiği iddiasının ihtiyati haciz aşamasında değerlendirilemeyeceğini, bonoya ilişkin ödememe protestosunun bononun keşidecesine keşide edildiğini belirterek, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılasına ve tüm borçlular yönünden ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE Talep, İİK'nın 257 vd. maddeleri uyarınca, kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, ihtiyati haciz talebi, borçlulardan ... yönünden kabul edilmiş, diğer borçlular yönünden ise ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Somut olayda, alacaklı tarafından bonoya dayalı olarak ihtiyati haciz talebinde bulunulduğu, talebe konu 11.07.2019 tanzim tarihli 30.11.2019 vadeli 69.160 TL bedelli bononun keşidecisi ..., aval vereni ..., lehtarı ... olup, onun cirosuyla sırasıyla ...

Ltd Şti ve alacaklı şirketin cirolarının bulunduğu, talep eden alacaklı şirketin bononun yetkili ve meşru hamili olduğu, vadesinde ödenmeyen bonodan dolayı keşide edilen protesto belgesinin alacaklı vekilince ilk derece mahkemesine sunulmadığı dosya kapsamıyla sabittir. 6100 sayılı HMK’nın 357. Maddesinin (I). Fıkrasında.

"Bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinde karşı dava açılamaz, davaya müdahale talebinde bulunulamaz, davanın ıslahı ve 166 ncı maddenin birinci fıkrası hükmü saklı kalmak üzere davaların birleştirilmesi istenemez, bölge adliye mahkemesince resen göz önünde tutulacaklar dışında, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez, yeni delillere dayanılamaz." denilmektedir.

Bu durumda, alacaklı vekilince istinaf aşamasında sunulan protesto belgesine, ilk derece mahkemesindeki talebinde dayanılmadığı gibi, talep ekinde mahkemeye sunulmadığından, anılan yasa kapsamında mücbir sebeple gösterilemeyen deliller ile kendiliğinden araştırma ilkesi ve kamu düzenine ilişkin haller kapsamında olmayan somut olay bakımından, istinaf aşamasında sunulan protesto belgesi delil olarak değerlendirmeye alınmamıştır.

Ancak, bu durum, alacaklı vekilinin bu belgelere dayalı olarak yeniden talepte bulunma hakkına halel getirmez. İhtiyati haciz isteyebilmek için İİK’nın 257/1. maddesine göre, alacağın muaccel olması ve rehinle temin edilmemiş olması yeterlidir. İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına karşı itiraz sebepleri sınırlı şekilde sayılmış olup, bu sayılanlar dışında başka bir sebebe dayanılarak ihtiyati hacze itiraz edilmesi mümkün değildir.

Bu açıklamalar ışığında, talep konusu bononun protesto edildiğine ilişkin kanıt sunulmadığı gözetildiğinde, TTK'nın 778. maddesi atfıyla 730. maddesi uyarınca, talebe konu bononun cirantaları yönünden ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğinden, cirantalar yönünden ilk derece mahkemesinin ret kararı isabetlidir. Ciranta ...Şirketi yönünden karar bu nedenle isabetlidir. Yine, ciranta adi ortaklığın ortağı olan ...Şirketi yönünden verilen ret kararı da isabetlidir.

Kaldı ki dosyaya örneği sunulan adi ortaklık sözleşmesine göre de bu şirketi bağlayacak bir imzanın bonoda bulunmadığı da anlaşılmaktadır. Ancak, bononun keşidecisi ... A.Ş. yönünden de ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekirken, bu şirket yönünden verilen ret kararı usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle, talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK'nın 353/1.b.2. maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının düzeltilmesine ilişkin aşağıdaki karar tesis edilmiştir.

KANUN YOLU

İİK'nın 258/3 ve HMK'nın 362/1.f maddeleri uyarınca karar kesindir.