İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2021/2037 K.2024/1765

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... aracılığı ile taraflar arasında bir adet konteyner satımına ilişkin anlaşma yapıldığını, müvekkilinin 09.11.2018 tarihinde davalının hesabına 20.000 TL göndermesine rağmen konteynerin teslim edilmediğini, ödenen miktarın tahsili amacıyla İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yönelik itirazın haksız olduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı, süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.Davalı ön inceleme duruşmasındaki beyanında, kendisinin prefabrik konteyner işi değil oto alım satımı işi ile uğraştığını, borç ve alacakla ilgisinin olmadığını, parayı ...'ın aldığını, ...'ı davacı ile ticari ilişkisi olduğu için tanık olarak dinlenmesini beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Huzurdaki dava, davacı tarafından konteyner karşılığında yapıldığı iddia edilen ödemenin, konteyner teslimi yapılmadığından iadesine ilişkin başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır. İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.

Mahkememizce dosyada bulunan bilgi ve belgeler ile tüm dosya içeriği bir bütün halinde değerlendirilmiş olup; davacı tarafın davalı hesabına 20.000,00-TL gönderdiği, davacının bu bedeli davalının kendisine konteyner teslim etmesi karşılığında ödediğini iddia ettiği, davalının ise davacının iddia ettiği şekilde aralarında bir anlaşma olmadığını ve aralarında başka bir ticari ilişkininde bulunmadığını iddia ettiği, davalı söz konusu parayı kendisinin değil başka birisinin aldığını iddia etmektedir.

Paranın davacı tarafından davalı hesabına gönderildiğine dair herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır. Yine davacının davalıya ödeme yapmasını gerektirir herhangi bir sebep bulunmadığı hususu da ihtilaflı değildir. Ayrıca konteyner teslimine ilişkin anlaşmayı davalı taraf zaten inkar etmektedir. Davacının davalıya ödeme yapmasını gerektirecek herhangi bir sebep yoktur. Davalının idiası, hayatın olağan akışına uygun düşmemektedir.

Davalının kendi hesabına gönderilen paranın, bir başkasına gönderildiğini ve başkasının parayı aldığını ispatlaması gerekmektedir. Davalı iddiasını ispatlayabilmiş değildir..." gerekçesiyle, davanın kabulüne, davalının İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin ...

Esas sayılı dosyasına yönelik itirazın iptaline, takibin 20.000,00 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak devamına, 20.000,00 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

HMK'nın 202. madde gereğince senetle ispat zorunluluğu bulunan hallerde delil başlangıcı olması halinde tanık dinletilebileceğini, kanun ve Yargıtay içtihatları gereğince açıklama içeren banka havale dekontlarının delil başlangıcı olduğunu, buna rağmen tanık dinlenmeksizin başkaca delil bulunmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, Taraflar arasında herhangi bir ticari ilişki olduğuna dair sözleşme, fatura, yazışma gibi bir delil bulunmadığını, yalnızca banka dekontuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, havale dekontunda "konteynır ödemesi" yazıldığını, oysa müvekkilin konteynır alım satım işiyle uğraşmadığını,

vergi dairesinden gelen müzekkere cevaplarından da anlaşılacağı üzere otomobil alım satım ve kiralama işi ile uğraştığını, yalnızca dekonta yazılmış bu açıklamanın müvekkilinin konteyner ticareti ile uğraştığını göstermeyeceğini, müvekkilin arkadaşı ...'ın müvekkiline gelerek kendisine bir borcun ödeneceğini, hafta sonu olması sebebiyle başka banka hesabına havale yapılamayacağından müvekkilin ...

Banka hesabını kullanmayı rica ettiğini, müvekkilin de öneriyi kabul ettiğini, buna rağmen anılan kişinin tanık olarak duruşma salonuna getirilmesine rağmen dinlenmeden karar verildiğini,Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Taraflar arasında satım sözleşmesi ilişkisi bulunup bulunmadığı ve gönderilen paranın havale açıklamasına göre hangi nedenle gönderildiği ile iadesinin gerekip gerekmediği uyumazlık konusudur.

Davacı vekili, tarafların ... aracılığı ile bir adet konteyner satışı için anlaşmaya vardığını, anlaşma kapsamında 20.000 TL'nin davacının banka hesabına gönderilmesine rağmen, satım konusu emtianın teslim edilmediğini ileri sürerek, havale ile gönderilen paranın tahsili için takip başlatmıştır.

Davalı ise, kendisi ile davacı arasında ticari ilişki bulunmadığını, kendisinin oto alım satımı işi ile uğraştığını, konteyner satımına ilişkin bir ticari faaliyetinin bulunmadığını, gönderilen paranın Selami Çınar tarafından alındığını ve hesabını bu kişiye kullandırdığını savunmaktadır.Öncelikle taraflar arasında satım sözleşmesi ilişkisinin bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Davalı sözleşme ilişkisini inkar etmektedir.

Bu durumda emtianın teslim edilmediği açıktır. TBK'nın 207.maddesinde, "Satış sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir." şeklinde tanımlanmıştır. Satım sözleşmesinin geçerliği için bir şekil şartı öngörülmemiştir.

TBK'nın 207/2. maddesine göre, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir âdet bulunmadıkça, satıcı ve alıcı borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlüdürler. Satım sözleşmesinde, kural olarak malın teslimi anında bedelinin de ödenmesi gerekmektedir. Bu nedenle öncelikle satıcının HMK'nın 190. ve TMK'nın 6. maddesine göre emtiayı teslim ettiğini kanıtlaması gerekmektedir. Ancak satıcı sözleşmeyi inkar ettiğinden teslim olgusunun bulunmadığı kabul edilmelidir.

Davacı 09.11.2018 tarihli havale işlemi ile "...-Konteyner ödemesi" açıklaması ile davalıya 20.000 TL göndermiştir. Bu paranın davalının hesabından alındığı açıktır. Havale kaydındaki bu açıklamaya göre taraflar arasında sözleşme ilişkisinin kurulduğu belirlenmiştir. Davalının satım sözleşmesinin tarafı olabilmesi için ayrıca konteyner satışı konusunda ticari faaliyetinin bulunması gerekmemektedir. Konteyner satışı için özel bir izin veya ruhsata gerek bulunmamaktadır.

Satım sözleşmesine konu emtianın başkasından herhangi bir şekilde veya zamanda temin edilerek alıcıya teslimi mümkündür. Havale kaydındaki bu açıklama delil başlangıcı olmayıp delil niteliğindedir. Bu nedenle davalının savunmasına göre tanık dinlenmesi HMK'nın 201.maddesine göre mümkün görülmemektedir. Davalının savunmasına göre, hesabın üçüncü kişiye kullandırılması halinde bu kişinin tanık olarak dinlenmesine gerek bulunmamaktadır.

Davalının, hesabını başkasına kullandırdığına ilişkin savunması hayatın olağan akışına aykırı olup, bu durumda da hesabından çekilen bedelin üçüncü kişiden talep edilmesi gerekmektedir. Aksi kabul sözleşme hukuku, bankacılık hukuku ve ticaret hukukunun temel ilkelerine aykırıdır.

Dosyadaki tüm delillerden taraflar arasında satım sözleşmesi ilişkisi bulunduğu, davacının satım bedelini ödediği, davalının ise emtia teslimini kanıtlamadığı açık olduğundan, emtia karşılığı ödenen bedelin tahsilinin talep edilmesi mümkündür.

İlk derece mahkemesince takip talebindeki bilgi ve açıklamalara göre, davanın kabulü ile likit alacak yönünden icra inkar tazminatına karar verilmesi yerinde olduğundan davalı vekilinin yerinde olmayan tüm istinaf başvuru nedenlerinin reddi gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, davalı vekilinin istinaf başvuru nedenleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.