İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2023/114 K.2023/258

Taraflar arasındaki ihtiyati haciz talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle verilen ihtiyati haciz kararına karşı borçlunun itirazının reddine dair verilen ek karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İhtiyati haciz talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; borçlunun malvarlıklarını kaçırma, gizleme ve devretme eğilimi içerisinde bulunduğunu belirterek, alacağın tahsilini teminen borçlu aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi, ihtiyati haciz talebini değerlendirdiği 20.10.2022 tarihli kararıyla; "...Yukarıda yazılı sebeplere, dosya kapsamına ve borçlunun durumuna göre şartları oluştuğundan alacaklı vekilinin talebinin kabulü ile İİK.'nun 257 ve müteakip maddeleri gereğince % 15 teminat karşılığında borçlunun borcuna ve masraflarına yeterli miktarda taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle,

İİK'nın 257 ve sonraki ilgili maddelerinde öngörülen koşulların gerçekleştiği ve istemin yerinde bulunduğu belirlendiğinden 225.000,00 TL alacak miktarı ile sınırlı olmak üzere, her iki borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar vermiştir. Bu karara karşı, borçlular vekili tarafından, İİK'nın 265. maddesi uyarınca, süresinde itiraz edilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesi, itirazı değerlendirdiği 30.11.2022 tarihli ek kararında; "...Mahkememizce dosyada bulunan tüm bilgi ve belgeler incelenmiş olup. İcra ve İflas Kanunu 265.

Maddesi gereğince sınırlı sebeplerle inceleme yapılabileceğinden, itiraz edenin bononun teminat senedi olduğundan bahisle yapmış olduğu itirazların bu kapsamda incelenemeyeceği, bononun bedelinin ödendiğine dair bilgi ve belgenin bulunmadığı, itiraz dilekçesi ile sunulan ödemelerin bonoya ilişkin olup olmadığının anlaşılamadığı, ihtiyati hacze konu edilen bononun tüm unsurlarını taşıdığı, vadesinin geldiği,

itiraz edenin itiraz sebeplerinin açılacak menfi tespit davasında değerlendirilmesi gerektiği, görülmekle, itirazın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir." gerekçesiyle ihtiyati haciz kararına karşı yapılan itirazın reddine karar verilmiştir. Bu ek karara karşı, ihtiyati hacze itiraz edenler vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati haciz itiraz edenler vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; itirazlarının reddedildiğini, müvekkilleri alacaklının öz ablası arasında 18.08.2021 tarihli hisse devir sözleşmesi imzalandığını, devir bedelinin 225.000,00 TL'lik kısmının sözleşmenin imzalanmasından iki ay içinde ihtiyati hacze konu bononun lehtarına ödeneceğinden teminat olmak üzere bono düzenlenerek teslim edileceğini, bononun teminat için verildiğinin anlaşıldığını, talep edenin müvekkilleriyle arasındaki ilişkiye açıklık getiremediğini,

senedin sözleşmede kararlaştırılan bedelin teminatı olarak verildiğini kabul etmediğini belirten tarafın senedin neye karşılık verildiğini açıklamadığını, ihtiyati haciz kararına dayanak olamayacağını, mahkemenin senet konusu borcun ödenmiş olduğuna ilişkin itirazlarının reddedildiğini, karşı tarafın ödemelerin senet ödemesi olmadığını belirtmekle birlikte neye karşılık verildiğini açıklayamadığını, ihtiyati haciz kararının geçici hukuki koruma olduğunu, suç duyurusunda bulunulduğunu, soruşturma numarasının bildirileceğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu ek kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek,

kararın kaldırılmasına, itirazın kabulüne ve neticede ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, İİK'nın 265.maddesi gereğince ihtiyati haciz kararına itirazın reddine dair ek kararın istinafına ilişkindir.

İlk derece mahkemesince ihtiyati hacze itirazının reddine dair verilen ek karara karşı, ihtiyati hacze itiraz edenler vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya kapsamından, karşı taraf imzalarını taşıyan keşidecinin ..., kefilin ... olan 17.05.2021 keşide tarihli 225.000,00 TL tutarlı 20.08.2021 vadeli nakden ibaresinin yer aldığı bononun talep eden adına düzenlendiği, karşı tarafla dava dışı gerçek kişi arasında hisse devir sözleşmesine dair adi yazılı sözleşmenin mevcut olduğu, bir kısım ödemeye dair banka dekontlarının mevcut olduğu, talep edenin ihtiyati haciz talebi üzerine mahkemenin ihtiyati haciz talebini kabulü sonucunda karşı taraf vekili tarafından ihtiyati haciz kararına itiraz edildiği,

itirazın duruşmalı olarak incelendiği ve itiraz eden tarafın teminat senedi olduğuna dair itirazlarının İİK 265.madde kapsamında incelenemeyeceği gerekçesiyle ihtiyati hacze karşı yapılan itirazın reddine karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır. İhtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini garanti altına almak için mahkeme kararıyla borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulmasıdır.

İhtiyati hacze ilişkin yasal düzenleme İİK'nın 257 ila 268. maddesinde yer almaktadır. Bilindiği gibi ihtiyati haciz talep edebilme koşulları İİK’nın 257. maddesinde gösterilmiş olup maddede hem vadesi gelen hem de henüz vadesi gelmemiş para alacakları için ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir. Bunlar muaccel alacaklarda alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olmasıdır.

Müeccel alacaklarda ise kural ihtiyati haciz istenemeyeceği ise de borçlunun belli bir adresinin olmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu amaçla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa vadesi gelmemiş alacaklarda da ihtiyati haciz kararı verilebilir. Sözü edilen maddede bunun dışında herhangi bir koşul öngörülmemiştir.

İİK’nın 258. maddesi “Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur” hükmünü içermekte olup ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın varlığı hakkında kanaat verilmesi yeterlidir.

Mahkemenin alacağın varlığına kanaat getirmesinden anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi olmayıp yaklaşık ispat ölçüsünde alacağın varlığını gösteren delillerin sunulması aranmaktadır.

Yine İİK'nın 265/1 hükmü uyarınca, borçlu, kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

Bu bilgilere göre somut olayda, bonodan kaynaklanan muaccel bir alacağın varlığı konusunda yaklaşık ispat düzeyinde kanaat oluştuğu, ihtiyati haczin şartlarının gerçekleştiği anlaşılmıştır. İİK 265.madde de ihtiyati hacze karşı itiraz nedenleri belirtilmiştir. Bononun teminat amaçlı olarak verildiğine dair iddialar itiraz sebepleri arasında yer almamaktadır.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, borçlular vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 362/1.f ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca karar kesindir.