İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2024/1122 K.2024/1120

Taraflar arasındaki şirket müdürünün azli ve tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sırasında davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen ara karara karşı, davacılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davalının kötü yönetimi ve kasti olarak şirketi ve müvekkillerini zarara uğrattığının ortada olup davalının şirket müdürlüğü görevinden azli ile yargılama sonuçlanıncaya kadar şirkete kayyum atanmasına karar verilmesi gerektiğini, bu doğrultuda şirketin kayyum ile idare edilmesini, davalının ... Limited Şirketi nam ve hesabına işlem yapma ve şirket hesaplarından para çekme ve şirket adına borçlandırıcı her türlü işlem yapma yetkilerinin durdurulmasını ve sona erdirilmesini, dava süresince şirket yönetimine tedbiren kayyum atanmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince ihtiyati tedbir talebini değerlendirdiği 10.06.2024 tarihli ara kararıyla; "...HMK'nun 389.

Maddesindeki şartların mevcut olması ve talep halinde ihtiyati tedbire karar verilmelidir.Bu itibarla, tüzel kişilerde asıl olan tüzel kişiliğin seçilmiş yöneticileri tarafından, şirket ana sözleşmesi ve ticari hayatın gereklerine göre yönetmesi olup, davalı şirkette herhangi bir organ boşluğu bulunmadığı görülmekle; davacıların davalı şirkete tedbiren kayyum atanmasına ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerektiği, diğer talebi olan şirket nam ve hesabına işlem yapma ve şirket hesaplarından para çekme ve şirket adına borçlandırıcı her türlü işlem yapma yetkisinin durdurulmasına ilişkin talep yönünden ise;

davacı iddialarının yaklaşık ispat ölçüsünün de ispatlanamadığı..." gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Dava dilekçesinde detayları da açıklandığı üzere, dava konusu şirketin halihazırda müdürü olan davalının, şirketi gereği gibi yönetemediğini ve şirkete büyük zararlara uğratacak iş ve işlemler gerçekleştirdiğini, aynı zamanda şirketin ortakları olan müvekkillerine danışmadan ve hiçbir hal ve surette bilgi vermeden şirket malları üzerinde serbestçe istifade etmekte ve haksız kazanç elde ettiğini, söz konusu sürecin bildikleri kadarıyla 3 senedir devam etmekte olup, davalının kasti olarak kötü yönetmesi üzerine şirketin ciddi kar kaybına uğrattığını,

müvekkilinin iş bu hususta hiçbir şekilde bilgi sahibi olamaması ve bugüne kadar ciddi emekle belli bir konuma getirilen şirketi kaybetme korkuları dolayısıyla huzurdaki dava ikame edildiğini, müvekkillerinin uğradığı ve uğraması muhtemel maddi/manevi zararları açısından ihtiyati tedbir talep edilmişse de iş bu taleplerinin haksız olarak reddedildiğini, Nitekim, davalıca yaklaşık 3 senedir şirketin yönetimine dair hiç bir veri paylaşılmaması, kar payı da dağıtılmaması,

davalının rekabet yasağına aykırılık teşkil eden davranışları, müvekkillerinin ortağı olduğu şirket ile aynı faaliyet alanında, aynı adreste benzer unvanla farklı bir şirket kurması, ... sahibi olduğu mülkü kullanması vs. nedenlerle müvekkillerinin ve şirketin zarara uğradığının aşikar olduğunu, davalının kötü yönetimi ve kasti olarak şirketi ve müvekkillerini zarara uğrattığı ortada olup, davalının şirket müdürlüğü görevinden azli ile yargılama sonuçlanıncaya kadar şirketin kayyum ile idare edilmesini, davalının ...

Limited Şirketi nam ve hesabına işlem yapma ve şirket hesaplarından para çekme ve şirket adına borçlandırıcı her türlü işlem yapma yetkilerinin durdurulmasını ve sona erdirilmesini, dava süresince şirket yönetimine tedbiren kayyum atanmasını talep etme zorunluluğunun hasıl olduğunu, Dava sürecinde müvekkillerinin daha fazla hak kaybına uğramasını engellemek amacıyla davalının şirket müdürlüğü görevinden azli ile yargılama sonuçlanıncaya kadar şirketin kayyum ile idare edilmesi gerektiğini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu ara kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek,

ara kararın kaldırılmasına ve talepleri gibi tedbir kararı verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, TTK'nın 630/2 maddesi uyarınca dava dışı şirket müdürünün azli ve yöneticinin sorumluğundan kaynaklanan tazminat istemine; istinaf, şirkete kayyım atanması yönünde ihtiyati tedbir talebinin reddine dair ara karara ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasında ihtiyati tedbir isteminin reddine dair 10.06.2024 tarihli ara karar verilmiş; bu ara karara karşı davacılar vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacılar vekilince, davalının, davacılarında ortağı olduğu dava dışı ... Ltd.

Şti ye 08.07.2021 tarihinde yapılan genel kurulda münferit yetkili müdür olarak seçildiğini, o tarihten itibaren şirketle ilgili bilgi alamadıklarını, şirketin kötü yönetildiğini düşündüklerini, davalının bilerek müvekkillerinin gelir elde etmesini engellediğini, şirket taşınmazının ne şekilde kullanıldığının belirli olmadığını, başka şirkete kullandırıldığını düşündüklerini, davalı müdürün şirketle aynı adreste oğluna başka şirket kurdurup, ortağı olunan şirket ile haksız rekabet yapılmasını sağladığını ileri sürerek,

şirketin uğradığı doğrudan ve dolaylı zararların davalı tarafından tazmin edilmesini, davalının müdürlükten azli ile tedbiren şirkete kayyım atanmasını talep edilmiştir.İstinaf konusu uyuşmazlık, somut olayda şirkete kayyım atanması yönünde ihtiyati tedbir şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

TTK'nın 630/2 maddesi; ''Her ortak, haklı sebeplerin varlığında, yöneticilerin yönetim hakkının ve temsil yetkilerinin kaldırılmasını veya sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir.'' hükmünü, maddenin 3.fıkrası ise, ''Yöneticinin, özen ve bağlılık yükümü ile diğer kanunlardan ve şirket sözleşmesinden doğan yükümlülüklerini ağır bir şekilde ihlal etmesi veya şirketin iyi yönetimi için gerekli yeteneği kaybetmesi haklı sebep olarak kabul olunur'' hükmünü haizdir.TTK'nın 630.maddesi uyarınca açılan yöneticinin azli davası yönünden özel bir geçici hukuki koruma öngörülmediğinden,

bu davada ihtiyati tedbir talep edilmesi halinde bu konuda HMK'nın 389 vd. maddelerinin uygulanması gerekir. Buna göre, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesinin en önemli şartı bir ihtiyati tedbir sebebinin mevcut olmasıdır.

Kanunda bu husus genel olarak düzenlenmiş, hâkime oldukça geniş bir takdir alanı bırakılmış olup mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği belirtilmiştir.

Bu hüküm dikkate alındığında, mevcut durumun değişmesi halinde, hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması, hakkın elde edilmesinin tamamen imkânsız hale gelmesi, gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğması tehlikesi varsa, ihtiyati tedbir sebebi var kabul edilecektir.

Ancak, ihtiyati tedbir verilebilmesi için HMK'nın 390/3.maddesi uyarınca, davacının yaklaşık ispat koşulunu yerine getirmiş olması gerekir.İlk derece mahkemesi gerekçeli ara kararında, karar tarihindeki dosya kapsamına göre davacıların iddialarını özetledikten sonra, dosya kapsamında bulunan delillerin HMK 389 vd. maddeleri uyarınca değerlendirilmesi sonucu, HMK'nın 390/3. maddesindeki yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği, şirkette organ boşluğu bulunmadığı gerekçesiyle talebin reddine karar vermiştir.

Tüzel kişilerde asıl olan, tüzel kişiliğin seçilmiş yöneticileri tarafından yönetilmesidir. Somut olayda, herhangi bir organ boşluğu bulunmadığı gibi, yöneticinin şirkete zarar verici eylemlerde bulunduğunu ilişkin davacı iddialarının, mahkemece talebin değerlendirildiği tarih itibariyle yaklaşık ispat ölçüsünde ispatlandığından söz edilemez.

Yargılamanın ilerleyen aşamalarında sunulacak deliller ışığında yaklaşık ispatın gerçekleşmesi halinde, yargılamanın her aşamasında yeniden ihtiyati tedbir talep edilmesi ve mahkemece yeniden yapılacak değerlendirme sonucu verilen karara karşı kanun yolunun açık olması karşısında, mahkemece bu aşamada tedbir isteminin reddine ilişkin ara kararında bir isabetsizlik bulunmadığından davacılar vekilinin istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonunda, ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbir talebinin reddi ara kararı yerinde olup davacılar vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden, HMK'nın 353/1.b.1 ve 391/3 maddeleri uyarınca reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.