İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/1356 K.2025/1306

Taraflar arasında görülen değişik iş dosyasında ihtiyati haciz talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerle ihtiyati haciz talebinin reddi kararına karşı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan değişik iş dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İhtiyati haciz talep eden/alacaklı vekili, talep dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin 2005 yılında kurulduğunu, bilgi teknolojileri sektöründe distribütörlüğünü üstlenerek faaliyet gösterdiğini, müvekkil şirketin taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle borçludan 138.739,24 USD alacaklı olduğunu, borçlu şirketin yakın bir sürede merkez adresini kapatarak başka bir adrese taşındığını, alacağa konu olan 24/10/2024 tarihli 6426,00 USD miktarlı, ... nolu 23/12/2024 vade tarihli, 30/10/2024 tarihli 3264,00 USD miktarlı, ... nolu, 30/12/2024 vade tarihli, 25/10/2024 tarihli 130.429,20 USD miktarlı,

... nolu 24/12/2024 vade tarihli satış faturalarının borçluya teslim edildiğini, faturalar üzerindeki vade tarihlerinin geçtiğini ancak ödeme yapılmadığını, malların ıslak imzalı irsaliyelerle borçluya teslim edildiğini, borçlu ile ilgili faturaların vadesinin geçmesinden aylar sonra yine karşılıklı hesap mutabakatı yapıldığını, 31/03/2025 tarihli borçlunun kaşe ve imzasını taşıyan mutabakat ile borçlunun borcunu ikrar ettiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, borçlunun 5.514.159,02 TL borcunu karşılayacak miktarda menkul ve gayrimenkul mallarıyla, üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine,

ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ DEĞİŞİK İŞ KARARI ÖZETİ İlk derece mahkemesi, ihtiyati haciz talebini değerlendirdiği 29.05.2025 tarihli değişik iş kararında; " ...İİK 257. Maddesinde vadesi gelmiş ve rehin ile temin edilmemiş bir para borcunun alacaklısı borçlunun yedinde veya 3. Şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği öngörülmüştür. İİK nun 258.

Maddesinin 1. Fıkrasının 2. Cümlesinde " Alacaklı, alacağa ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanat getirecek deliller göstermeye mecburdur." hükmü bulunmaktadır.

Yaklaşık ispat kuralından hareketle ihtiyati haciz talebinin değerlendirilmesi gerekmektedir.Tüm dosya kapsamı ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda, ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından dava dilekçesinde mutabakat aslının sunulmadığı, faturanın bulunmasının alacağın varlığı için yeterli olmadığı,

alacağın varlığı ve mutabakatın yargılamayı gerektirdiği yaklaşık ispat şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle, ihtiyati haciz talebinin reddine karar vermiştir.Bu ara karara karşı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilince istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati haciz talep eden/alacaklı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; hesap mutabakatının aslı gibidir yapılarak dosyaya ibraz edildiğini, Avukatlık Kanununun 56.maddesi uyarınca avukatların bu yetkisi bulunduğunu, mahkemenin aslını da görmek isteseydi taraflarından bunu pek tabi talep edebilecek iken direkt olarak bu hususu kararına gerekçe yapmasının müvekkilinin hakkını zedelediğini, ıslak imzalı bir hesap mutabakatı bulunduğu gibi faturalara konu malların yine ek olarak sundukları ıslak imzalı irsaliyelerle borçluya teslim edildiğini, alacağa konu olan 24/10/2024 tarihli 6426,00 USD miktarlı,

... nolu 23/12/2024 vade tarihli, 30/10/2024 tarihli 3264,00 USD miktarlı, ... nolu, 30/12/2024 vade tarihli, 25/10/2024 tarihli 130.429,20 USD miktarlı, ... nolu 24/12/2024 vade tarihli satış faturalarının vadesinin geçmesinden aylar sonra yine karşılıklı hesap mutabakatı yapıldığını, 31/03/2025 tarihli borçlunun kaşe ve imzasını taşıyan mutabakat ile borçlunun borcunu ikrar ettiğini, alacağın varlığını yaklaşık ispat şartının da ötesinde ispata yarar ıslak imzalı hesap mutabakatı, vadesi geçmiş ve itiraza uğramamış faturalar,

malların teslimini ispat eden ıslak imzalı irsaliyeler birlikte değerlendirildiğinde ihtiyati haciz kararının verilmesini talep etmek zarureti hasıl olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz kararı verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, İİK'nın 257 ve devamı hükümleri uyarınca ihtiyati haciz kararı verilmesi istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince verilen ihtiyati haciz talebinin reddi kararına karşı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekilince; davalı şirkete satılan mallara ilişkin fatura bedellerinin ödenmediği ileri sürerek,

hesap mutabakatı, faturalar ve e-irsaliyelerin sunulduğu, belgelerin alacaklı vekilince aslı gibidir yapılarak örneklerinin sunuludğu, mahkemece hesap mutabakatının, faturalar ve e-irsaliyelerin aslının sunulmadığı, mutabakatın yargılamayı gerektirdiği belirtilerek, talebin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.İhtiyati haciz talep eden hesap mutabakatı, faturalar ve e-irsaliye evraklarına dayanarak karşı taraf/borçludan alacaklı olduğunu ileri sürerek ihtiyati haciz talep etmiştir.

İİK'nın 258.maddesine göre, alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur. Ancak, HMK'nın 216/1-2 maddesine göre belgenin sadece örneğinin mahkemeye verildiği durumlarda, mahkeme kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine belgenin aslının verilmesini de isteyebilir. Belgenin aslını elinde bulunduran taraf üçüncü kişi veya resmi makamlar, istenmesi halinde bunu mahkemeye vermek zorundadır.

Somut olayda ilk derece mahkemesince, alacaklı vekilinin aslı gibidir yapılarak sunulan belge asıllarını mahkemeye sunması için alacaklı vekiline süre verilmemiş, talep eden alacaklı vekilinin sunduğu sevk irsaliyeleri incelenmemiştir.

Bu durumda mahkemece, HMK'nın 216/1 maddesi uyarınca alacaklının dayandığı belge asıllarının sunulması için süre verilerek alacaklının ihtiyati haciz talebinin ve dayanağı belgelerin incelenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde, eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.