İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/950 K.2025/815

Taraflar arasında görülen itirazın iptali talepli davada ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasında ara kararda yazılı nedenlerle ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen 21.03.2025 tarihli ara karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 2020 yılından beri Marmara Bölgesi'nde alüminyum profil ve alüminyum sistemler üretiminde faaliyet göstermekte olduğunu,, müvekkili şirketin grup şirketlerinden ... Sanayi ve Ticaret AŞ ile birleşmiş olduğunu, ... San. Ve Tic. AŞ'nin tüm aktif ve pasifiyle birlikte devralınarak bu kapsamda birleşme nedeniyle infisah ederek haklarının davacı ... San.

Ve Tic. AŞ'ye geçtiğini, müvekkili davacı şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişki kapsamında 01.01.2024 itibari ile davalının bakiye borcuna istinaden 31.12.2024 tarihinde cari hesap mutabakatı imzalandığını, ilgili mutabakat uyarınca müvekkili şirketin, davalıdan 13.983,00 EURO alacaklı konumunda olduğunu, müvekkili şirketin işbu alacağına ilişkin olarak İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ancak davalı tarafından yapılan itiraz neticesinde takibin durduğunu, itirazın haksız olduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline, %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiş, ayrıca davacının daha fazla mağdur olmasının önlenmesi için davalı borçlunun, borca yetecek miktarda menkulleri, gayrimenkulleri ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine uygun bir teminat karşılığı ihtiyati tedbir konulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARI ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince 21.03.2025 tarihli ara kararda özetle; "...Dava; ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Talep ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.İhtiyati tedbir kararı, bir hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında uygulanacak geçici bir hukuki korumadır. Başka bir ifade ile ihtiyati tedbir verilebilmesinin en önemli şartı bir ihtiyati tedbir sebebinin mevcut olmasıdır.

Kanunda bu husus genel olarak düzenlenmiş, hâkime oldukça geniş bir takdir alanı bırakılmıştır.(m. 389/1). Kanun, burada "mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından" söz etmektedir.

Bu hüküm dikkate alındığında, mevcut durumun değişmesi hâlinde, hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması, hakkın elde edilmesinin tamamen imkânsız hâle gelmesi, gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğması tehlikesi varsa, ihtiyati tedbir sebebi var kabul edilecektir.

Hâkim kararında somut sebep gösteremiyor, bunu en azından açıklayacak veya asgari ölçüde ikna edecek delil değerlendirmesi yapamıyor, yaklaşık ispat ölçüsünü yakalayamıyorsa tedbire karar vermemelidir. Ancak bu da hiçbir zaman tam bir ispat seviyesinde ispat şartına dönüşmemelidir. (Pekcanıtez,Hakan/Atalay,Oğuz/Özekes Muhammet.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu Hükümlerine Göre Medeni Usul Hukuku, 11. Bası, Ankara 2011-Sh.715-717) Geçici hukuki koruma yargılamasını, asıl yargılamadan ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsü noktasındadır. Geçici hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez.

Yaklaşık ispat durumunda ise; hakim o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez.Dava dilekçesine eklenen bilgi ve belgeler de incelendiğinde; henüz yargılamanın başında olunması, yargılamada toplanacak deliller sonrası talepte bulunulabileceği, tarafların haklılık durumu, yapılan yargılamayla belirlenecek olup şu aşamada yaklaşık ispat koşulları sağlanamadığı anlaşılmakla uyuşmazlık konusu yargılamaya muhtaçtır.

Dosyanın bulunduğu aşama itibariyle ihtiyati tedbir şartları oluşmadığından talebin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.Bu ara karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle;ihtiyati tedbir kararının bir hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması ya da imkansız hale geleceğinden endişelenilmesi halinde verilebileceğinin, somut olayda ihtiyati tedbirin şartlarının oluştuğunu, sundukları belgelerle yasal olarak ihtiyati tedbir sebebinin açıkça ispat edildiğini, davalının borçlu olduğunun ticari ilişki kapsamında imzalanan 31.12.2024 tarihli cari hesap mutabakatından da görüldüğünü,

ilk derece mahkemesinin aksi kanaate olması ihtimali göz önünde bulundurularak uygun bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir konulmasına yönelik talepte de bulunulduğunu, ilk derece mahkemesi tarafından bu seçeneğin de göz önünde bulundurulmadan direkt olarak tedbir talebinin reddinin hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu ara kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, ara kararın kaldırılmasına ve ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, ticari satıma ilişkin alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nın 67.maddesi uyarınca iptali istemine; istinaf başvurusu ise ihtiyati tedbir talebinin reddine dair ara karara ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasında davacı vekilinin ihtiyati tedbir isteminin reddine dair 21.03.2025 tarihli ara karar verilmiş; bu ara karara davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı vekili dava dilekçesinde ve istinaf dilekçesinde açıkça, davacının daha fazla mağdur olmaması ve alacağın tahsil kabiliyetinin imkansız hale gelmemesi için davalı borçlunun, borca yetecek miktarda menkulleri, gayrimenkulleri ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine uygun bir teminat karşılığı ihtiyati tedbir konulmasını istemiştir.

Dava, davacının cari hesap mutabakatından doğan alacağının tahsili için başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

HMK'nın 389. maddesi uyarınca mevcut durumda meydana gelebilecek bir gelişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

Aynı Kanun'un 391. maddesine göre, mahkeme, tedbire konu olan mal veya hakkın muhafaza altına alınması veya bir yediemine tevdii ya da bir şeyin yapılması veya yapılmaması gibi sakıncayı ortadan kaldıracak veya zararı engelleyecek her türlü tedbire karar verebilir.Kanun hükmü, tedbirin sadece dava konusu olan şey hakkında verilebileceğini düzenlemiştir. Davanın konusu olmayan şeyler hakkında tedbir kararı verilemez.

İhtiyati tedbirde, hakkında tedbir kararı alınan şey, esasen asıl davanın konusudur. Konusu para alacağı olan bir davada, koşullarının bulunması halinde İİK'nın 257 vd. maddelerindeki koşullar varsa, talep halinde ihtiyati haciz kararı verilebilir. Para alacağının talep edildiği bir davada uyuşmazlık konusu olmayan davalı/borçlunun araçları ve taşınmazları hakkında tedbir kararı verilemez.

Davacı vekili hem dava dilekçesinde hem de istinaf dilekçesinde davalıya ait mallar üzerine ihtiyati tedbir konulmasını talep etmektedir. Bu durumda davacı vekilince ihitiyati haciz de talep edilmediği nazara alındığında talebin reddi yerinde olmuştur.

Her ne kadar ilk derece mahkemesince bu gerekçeyle talep reddedilmemiş ise de, ara karar sonucu itibariyle yerinde olup kararın kaldırılmasına gerek görülmemiş ve davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 391/3 ve 353/1.b.1. maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin verilen karar usul ve yasaya uygun bulunduğundan, ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 362/1.f ve 391/3 maddeleri uyarınca karar kesindir.