İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2025/1678 K.2025/1258

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sırasında verilen ara kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Dava; eser sözleşmesinden kaynaklanan eşyaların iadesi ve tazminat istemli olup davacının ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen ara karara karşı davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmasıdır.

Davacı vekili, davalılardan ... Yapı İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. ile dava dışı ... Otomotiv Yedek Parça Gıda İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, Bahçlievler Mah., ... ada, 54 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapılacak İnşaat için “Taşeron İşleri Protokolü" adı altında sözleşme yapıldığını, davalılardan ... Yapı İnş. Ve Tic. Ltd. Şti ile diğer davalı ...

İnşaat ve Madencilik Dış Tic.A.Ş birlikte ortaklık olarak ve ayrı ayrı olarak yüklenici tarafı olarak arsa sahipleri ile inşaat sözleşmesi yapıldığını, davacının Taşeron İşleri Protokolünde imzası olması ve yapılan ek protokol ile de “Taşeron İşleri Protokolü" nün aynı zamanda tüm hüküm ve şartlarıyla tarafı haline geldiğini, inşaat yapım faaliyetinde hiçbir şekilde yer almamış olan ... Otomotive Yedek Parça Gıda İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti.'nin inşaat yapım işinin tamamını sözleşme imzalandıktan hemen sonra ekonomik gücünün olmadığını gerekçe göstererek işi tümüyle davacıya devrettiğini, daha sonra davacının işe başladığını fakat yüklenicilerin edimlerini yerine getirmemesi sebebiyle davacının inşaata devam edemediğini, inşaat bedelinin davacıya ödenmediğini, inşaat sırasında alanda yer alan demirbaşların davacıya iade edilmediğini, yapılan işin geldiği aşamanın tespiti için İstanbul Anadolu 15. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2024/ 88 D.iş sayılı dosyasından bilirkişi marifetiyle tespit yapıldığını, arsa sahiplerinin yapı ruhsatı,

teknik ifa ve koordinasyon gibi süreçlerde aktif görev üstlendiğini ve bu sebeple müteselsil sorumlu olduklarını, daha önce yapılmış delil tespitinde eksiklikler olduğunu ve mahkemece tekrar tespit yapılması gerektiğini, davacının şantiyeye getirdiği malzemelerin akıbetine ilişkin olarak savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunu ve huzurdaki uyuşmazlık konusunda soruşturma dosyalarının mevcut olduğunu, sözleşmeden veya sebepsiz zenginleşmeden doğan borçların meydana geldiğini, sözleşme kapsamında fiilen ifa edilen inşaat işine karşılık doğmuş ve vadesi geçmiş muaccel para alacağının bulunması sebebiyle ihtiyati haciz kararı verilmesini,

davacının şantiye sahasında kullandığı ve halen iadesi yapılmamış olan yapı malzemeleri ve ekipmanlara ilişkin taleplerin ayni hakka ilişkin olmasından dolayı bunların korunması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini, verilebilecek muhtemel lehe bir hükmün tahsil kabiliyetinin olması için davalılara ait mal varlıklarına ihtiyati tedbir uygulanmasını, tedbir taleplerinin öncelikle teminatsız olarak değerlendirilmesine,

adli yardım talepli olarak açılan davada şimdilik 350.000TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesini, akabinde şantiyede yer alan malzemelerin iadesine, iadesi mümkün olmayan eşyanın bedelin belirlenerek ücretinin tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Mahkeme 23/06/2025 tarihli ara kararında. Davacı tarafından, davalılardan ... Yapı İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. ile dava dışı ... Otomotiv Yedek Parça Gıda İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd.

Şti. arasında İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, Bahçlievler Mah., ... ada, 54 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapılacak İnşaat için “Taşeron İşleri Protokolü" adı altında sözleşme yapıldığını, davalılardan "... Yapı İnş. Ve Tic. Ltd. Şti." ile diğer davalı "... İnşaat ve Madencilik Dış Tic. A.Ş. "'nin arsa sahipleri ile inşaat sözleşmesi yaptıklarını, "... Otomotive Yedek Parça Gıda İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd.

Şti."'nin inşaat yapım işinin tamamını davacıya devir ettiğini, davacının inşaatın büyük kısmını tamamladığını, yüklenici şirketlerin edimlerini yerine getirmediğini ve davacının işi bırakmak zorunda kaldığını, iş malzeme ve ekipmanlarının davacı malvarlığına ait olduklarını, bir kısmının da kiralandığını, hizmet bedelinin ödenmediğini ve inşaat alanında yer alan demirbaşların iade edilmediğini ileri sürerek huzurdaki dava açılmış ise de dava dosyasına sunulu tespit raporunda tespit isteyenin ...

Yapı Sanayi ve Ltd. Şti. ve karşı tarafın ... Yapı İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, iddianın ileri sürülüş şekli dikkate alındığında sözleşmesel ilişkisi başta olmak üzere alacağın varlığı ve muacceliyeti yönünden yaklaşık ispata ilişkin somut delil bulunmadığı görülmekle ihtiyati haciz talebinin reddine, ihtiyati tedbir talebinin reddine ise davada uyuşmazlığın bir kısım para alacağına ilişkin olduğu,

uyuşmazlık konusu olmadığı anlaşılan tedbir talebinin yasal dayanağı bulunmadığı gibi şantiye sahasında kullandığı ve halen iadesi yapılmadığı iddia edilen iş malzeme ve ekipmanların niteliği ile mülkiyeti başta olmak üzere davalılar nezdinde bulunduğuna ilişkin dosya kapsamında yaklaşık ispata elverişli delil bulunmadığı görülmekle ihtiyati tedbir taleplerinin ayrı ayrı reddine karar vermiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; yaklaşık ispat standardının yanlış değerlendirildiğini;

protokollerin, noterden çekilen ihtarnamelerin, delil tespitinin, ceza soruşturması ve kovuşturma aşamasındaki dosyaların yaklaşık ispat yönünden yeterli olduğunu, davacının yaklaşık 30.000.000TL inşaata katkı sağladığını, alacakların muaccel olduğunu, davacının şantiyede kalan eşyalarını iade alamamakla tasarruf yetkisinin elinden alındığını, davalıların kötü niyetli olup mal kaçırma gayesinde bulunduklarını, deliller toplanılmadan tedbir kararları hakkında ara karar kurulduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak ihtiyati tedbir talebinin kabulünü talep etmiştir.Kanun koyucu,

ihtiyati tedbir hakkında karar verecek olan hakime geniş bir takdir alanı bırakmışsa da; hakim, her somut olayda, ihtiyati tedbir şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğini dikkatlice incelemeli ve hangi yasal sebebe ve hangi somut duruma göre ihtiyati tedbir kararını verdiğini kararında belirtmelidir.

İhtiyati tedbir şartları mevcut değilse, kanunun öngördüğü ölçüde ispat edilememişse veya yaklaşık da olsa ispatı yargılamayı gerektiriyorsa ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmelidir.

HMK'nın 389. maddesindeki şartların mevcut olması ve talep halinde ise hakim, ihtiyati tedbire davanın her aşamasında karar verebilir.İhtiyati tedbir talep eden, öncelikle dilekçesinde dayandığı tedbir sebebini açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak, yasal delillerle ispat etmesi gerekir.

Öte yandan Anayasanın 141/3. maddesine göre mahkeme, ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile ihtiyati tedbir kararı vermesi veya istemin reddine karar vermesi hallerinde, kararında hukuksal gerekçe göstermek zorundadır.İhtiyati haczi düzenleyen İ.İ.K.'nın 257. maddesi uyarınca, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmemiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya 3. şahısta olan menkuller ve gayri menkul mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği,

borçlunun muayyen ikametgahı yoksa veya borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa, borcun vadesi gelmemiş olsa bile ihtiyati haciz istenebileceği düzenlenmiştir.

İ.İ.K.'nın 258. maddesine göre, ihtiyati haciz talep eden, öncelikle dilekçesinde dayandığı ihtiyati haciz sebebini açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak, yasal delillerle ispat etmesi gerekir. Ayrıca Anayasanın 141/3. maddesine göre mahkeme, ihtiyati tedbir isteminin kabulüne veya reddine karar vermesi hallerinde, kararında hukuksal gerekçe göstermek zorundadır.

DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.

Davacı alt yüklenici olup, davalıların bir kısmı yüklenici bir kısmı ise arsa sahibi ve taşınmazın bulunduğu yer Üsküdar Belediye Başkanlığıdır.Davacı alt yüklenici taşeron olarak protokol ve ek protokol ile İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, Bahçlievler Mah., ... ada, 54 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapılacak inşaata üstlendiği işleri yaptığını, bir takım ekipmanların inşaat sahasında kaldığını ve alacağının ödenmediğini iddia ederek emipmanların iadesi ile alacağının davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş ve ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir talebinde bulunmuştur.

Davacının iddia ve talepleri ispata muhtaç olup yaklaşık ispat gerçekleşmediğinden ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz şartları oluşmamıştır.

Mahkemenin ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talebinin reddine dair verdiği karar dosya kapsamı itibariyle yerinde olmuştur.Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamında, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre mahkeme ara kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.