İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2026/443 K.2026/473

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı, davalı ile aralarında yapılan 02/04/2024 tarihli bizzat davalı tarafından yazılan adi yazılı sözleşme ile "Hafriyat Sözleşmesi" imzalandığını, bu sözleşmeye istinaden davalının başka işlerde ortağı olan ve sözleşmede 400.000,00-TL ödemeyi ... tarafından 05/04/2024 tarihinde 500.000,00-TL Eft'nin hesaplarına gönderildiğini, Eft açıklamasında "borç" ibaresini takipten sonra öğrendiklerini, öncesinde de taraflar arasında anlaşmazlık çıktığından işi bıraktıklarını, icra takibine itiraz süresini de geçirdiklerini, bu nedenle açtıkları menfi tespit davasında Bakırköy 9.İcra Mahkemesinin 2024/4401 E.sayılı dosyada takibe konu alacaktan dolayı borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde; iş davalarında davacının işi bıraktığını, sözleşme bedeli 400.000,00-TL iken neden 500.000,00.-TL gönderdiklerini, bu paranın borç olarak verildiğini ve takibin kesinleştiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Dava Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış ve mahkemece görevsizlik kararı verilerek Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiş, Asliye Ticaret Mahkemesi de karşı görevsizlik vermiş olup, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37.Hukuk Dairesi görev uyuşmazlığını gidererek Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna kesin olarak karar vermiştir.

Bunun üzerine Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açıldığı tarihte görevsiz Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davada arabuluculuk dava şartı olmasa da görevli mahkemede dava ikame etmeyen tarafın Asliye Ticaret Mahkemesinde aranan arabuluculuk hususunu dava tarihinde yerine getirmediği anlaşılan davacının sonuçtan sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Davacı istinaf dilekçesinde; verilen kararın usul ve yasaya uygun olmadığını, görevsizlik kararı ile görevli mahkemeye gelen davada arabuluculuk dava şartının aranmasının zorunlu olmadığını beyanla kararın kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Davalı istinafa cevap dilekçesinde, davacının istinaf talebinin reddini talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME

Dava eser sözleşmesinden kaynaklı menfi tespit davasıdır. Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.

6325 sayılı Hukuk uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesine göre, ilgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olmasının dava şartı olarak kabul edilmiş olması durumunda, davacının arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılmadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorunda olduğu, bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece, davacıya son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiyenin gönderilmemesi gerektiği düzenlenmiştir.

Yine mahkemece gönderilen ihtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın mahkemece davanın usulden reddine karar verilmesi ayrıca arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

7155 sayılı Kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa eklenen ve 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren 5/A maddesi ile bu kanunun 4.maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması, dava şartı olarak düzenlenmiş ve arabulucunun yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandıracağı, bu sürenin zorunlu hallerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatabileceği ifade edilmiştir.

Bu açıklamalar doğrultusunda, 06/12/2018 tarihinde 7155 sayılı Yasa ile değişik 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinde arabuluculuğa başvurmadan dava açılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verileceği düzenlenmiş olup her ne kadar dava önce Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış ve görevsizlik ile Asliye Ticaret Mahkemesine gelmiş ve dava tarihinde Asliye Hukuk Mahkemesinde arabuluculuk dava şartı aranmamakta ise de kanunun emredici düzenlemesi karşısında davayı yanlış açan davacının bu durumun sonucuna katlanması gerekmektedir.

Mahkemenin dava tarihinde arabuluculuk dava şartını yerine getirmeyen davacının davasını, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermesi doğru olup davacının istinaf talebinin reddi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre, mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.