İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2018/1943 K.2021/703

BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ tarafından verilen 13/02/2018 tarihli kararına karşı tarafların istinaf başvuruları üzerine istinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

DAVA

Davacı taraf vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin TPE de tescilli ...

Y sayılı faydalı model belgesinin sahibi olduğunu, müvekkilinin bu buluşu ... markası ile ..., ... ve ... kod numarası ile uzun süredir Türkiye de pazara sunulduğunu, davalının müvekkiline ait ürünün birebir kopyasının davalı firma tarafından satıldığını, İstanbul Küçükçekmece 3.Sulh Hukuk Mahkemesi' nin 2014/72 D.iş sayılı dosyası ile delil tespitinin yapıldığını, müvekkilinin izni olmaksızın müvekkilinin buluşuna ait usulünün kullanılması ve elde edilen ürünlerin satışa sunduğunu, ... marka ..., ..., ... ve ... kod numarası satışa sunulan taklit ürünler ile,

kodu ve markası henüz bilinmeyen tüm taklit ürünlerden dolayı, tecavüzün tespitini, taklit ürünlere el konulmasını ve imhasını, mahkeme kararının masrafı davalıdan alınarak ilanına, incelemeler sonucunda ortaya çıkacak zarara göre talep edilecek maddi ve manevi tazminatın müvekkiline ödenmesini, yoksun kalınan karın hesaplanarak müvekkiline ödenmesini ayrıca itibar tazminatının tespit edilerek müvekkiline ödenmesini talep ve dava etmiştir.

ISLAH

Davacı taraf harcını yatırdığı 25/12/2017 tarihli dilekçesinde, maddi tazminat talebini 17.010,91 TL olarak yükselttiğini beyanla bu miktarın davalıdan tahsilini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı taraf vekili cevap dilekçesinde; davaya dayanak teşkil eden Küçükçekmece 3.Sulh Hukuk Mahkemesi' nin 2014/72 D.iş sayılı dosyasında alınan rapora karşı itirazda bulunduklarını davacının tüm taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI

Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 13.02.2018 tarihli 2017/202 E. - 2018/28 K. sayılı kararıyla.

"Davacı tarafın davasının kabulü ile davalı tarafın davacıya ait 2005/03427 sayılı faydalı modele yönelik Çin' den ithal ettiği ürünlerde panter ... tip ve ... kodlu ürünlerin davacıya ait faydalı modele yönelik tecavüz olduğunun tespiti ve menine, söz konusu elde bulunan ürünlerin el konulmasına, masrafı davalıdan alınmak suretiyle imhasına, -Davacı tarafın maddi tazminat talebinin ıslah edilen değerle birlikte 17.010,91 TL' nin tespit tarihi 10.11.2014 tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari faizle davalıdan tahsili, davacı tarafa ödenmesine,

-Hüküm kesinleştikten sonra masrafı davalıdan alınmak suretiyle 5 büyük gazeteden birinde ilanına, -Manevi tazminat talebi konusunda usulüne uygun bir harç yatırılmadığından bu yönde karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmiştir.

İSTİNAF BAŞVURULARI

Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; kararın 4. Bendinde harç yatırılmadığından manevi tazminat talebinin reddine karar verildiğinin açıklandığını, manevi tazminat talebinin, hem dava dilekçesi netice-i talep kısmında, hem de sonraki beyan dilekçelerinde ileri sürüldüğünü, ön inceleme duruşmasında da manevi tazminat talep ettiklerini, manevi tazminat taleplerine karşı Mahkemece hiçbir duruşmada manevi tazminat talebimizin belirtilmesine ve harç yatırılmasına dair karar verilmediğini, talebin asılsız olarak reddine karar verildiğini beyanla, manevi tazminatın reddi kararının bozulmasını,

bu hususta harç yatırılması ve manevi tazminat talebinin belirlenmesi için süre verilmesini, akabinde bilirkişilerden ek rapor alınarak manevi tazminat talebinin hesaplanması hususunda ek rapor alınmasını talep etmiştir.

Davalı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; müvekkili tarafından ithalatı yapılmış olan ve marka koruması altında olan ürünlerin davacıya ait faydalı model belgesi kapsamında bulunmadığını, - müvekkilinin elinde bulunan ve imhasına karar verilen ürünlerin de sanki müvekkili tarafından satılmış ve kazanç elde edilmiş gibi maddi tazminata hükmedildiğini, -davaya dayanak faydalı model belgesinin hukuki korumasının mevcut olmadığını, dava tarihinde belgenin yıllık ücretinin ödenmediğini, belgeden doğan hakkın sona erdiğini,

-davacı tarafın faydalı model belgesinden yıllar önce de faydalı modele dayanak “buluş” olarak iddia ettiği sistemin piyasada bilinen ve uygulaması yaygın olan bir sistem olduğunu, davaya konu ürünün yenilik unsuru taşımadığı gibi, müvekkili adına ... markasının tescilli olduğunu, -bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, delil tespiti raporunun dikkate alınamayacağını, -tespit tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari faize hükmedilmesinin yerinde olmadığını, bir an için tazminata hükmedileceği kabul edilse dahi dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini beyanla,

kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

TPMK kayıtlarından davaya konu ... sayılı "..." buluş başlıklı, faydalı model belgesinin 26.08.2005 başvuru tarihli olduğu, 21.09.2006 tarihinde tescilinin yapıldığı, dava tarihi olan 30.12.2014 tarihiyle 26.08.2015 tarihleri arasında geçerli olduğu, 26.08.2015 tarihinden itibaren 10 yıllık sürenin dolması nedeniyle geçersiz hale geldiği anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince alınan 25/10/2017 tarihli bilirkişi heyet raporunda; davalı tarafın ..., ... kodlu makinaların yurtdışından ithal ettiği, faydalı model belgesinin tek isteminde yer alan tüm unsurların, dava konusu ürünlerde yer aldığı, davacıya ait ... nolu faydalı model belgesinin koruma kapsamında olduğu, davacı tarafın seçimlik hak olarak karşı tarafın elde ettiği kara göre talepte bulunduğu,

davalının makinelerin satışından toplam 14.844,91 TL kazanç elde ettiği, mahkemece stoklarda bulunan 2 adet makine için de kazanç hesabı yapılmasının talep edilmesi halinde, hesaplanan tutara 2.166,00 TL ilave edileceği ve davalının toplam kazancının 17.010,91 TL olarak hesaplanmasının gerektiği beyan edilmiştir.

GEREKÇ E

Davacı vekili, davalının müvekkilinin Türkiye de ... sayı ile tescilli "..." buluş başlıklı, faydalı model belgesine tecavüz ettiğinden bahisle, tecavüzün tespiti, meni ve refi ile, maddi ve manevi tazminat talepli dava açmıştır. Dava dilekçesinde maddi ve manevi tazminat miktarının yazılmadığı, bilirkişi raporu alındıktan sonra, davacı vekilinin maddi tazminat yönünden ıslah dilekçesi ibraz ettiği, harç yatırdığı görülmüştür.

Davacı vekilinin manevi tazminat miktarını dilekçelerinde açıklamadığı, harç yatırmadığı, 30/09/2015 tarihli duruşmada "maddi ve manevi tazminat talebini belirleyip harç yatıracaklarını" beyan ettiği ancak, manevi tazminat miktarı konusunda açıklama yapmadığı gibi harç da yatırmadığı, mahkemece manevi tazminat yönünden usulüne uygun olarak açılmış dava bulunmadığından, davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmekle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Davalı vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde, davacı vekilinin 09/06/2015 tarihli dilekçesi ve ekinde ibraz ettiği belgeler ile, TPMK'dan celp edilen tescil belgelerinden dava tarihinde davaya konu patent belgesinin yıllık ücretinin ödendiği ve geçerli olduğu, davalının yurt dışında üretimi yapılan ve ithal edilerek Türkiye'de satılan makinaların davacının patent belgesinin koruma kapsamında kaldığı, patente tecavüz edildiğinin tespiti ve refine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, hükümsüzlük davası açılmadığından davacı patentinin yeni olmadığına yönelik itirazlarının incelenemeyeceği kanaatine varılmıştır.

Davacı patent belgesinin yargılama sırasında 10 yıllık süresinin dolduğunun anlaşılmasına ve markaya tecavüzün menine ilişkin davanın konusuz kalmasına rağmen, tecavüzün meni talebinin de kabulüne karar verilmesi ise yerinde olmamıştır.

Ayrıca davacı tarafça 551 Sayılı KHK 140/b maddesine göre "Patentten doğan hakka tecavüz edenin, patent konusu buluşu kullanmakla elde ettiği kazanca göre" maddi zararının hesaplanmasını talep ettiği, davalının davaya konu makinaların satışından toplam 14.844,91 TL kazanç elde ettiği, stoklarda bulunan 2 adet makinenin satışından ise 2.166,00 TL kazanç elde edilebileceğinin bilirkişiler tarafından beyan edildiği,

mahkemece stokta bulunan iki adet makinenin karar kesinleştiğinde imha edilerek tecavüzün refine karar verilmesine rağmen, stokta bekleyen iki adet makineden elde edilebilecek satış bedelinin de tazminata eklenmesi yerinde görülmediğinden, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına,

davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, tecavüzün meni talebi konusuz kaldığından ve manevi tazminat talebi hakkında usulüne uygun olarak açılmış dava bulunmadığından bu talepler hakkında karar verilmesine yer olmadığına, tecavüzün tespiti ve refi talebinin kabulüne, maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne, kısmen reddine, hükmün ilanı talebinin kabulüne karar verilerek, usuli kazanılmış haklar korunarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-Davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE, 3-Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 13.02.2018 tarihli 2017/202 E. - 2018/28 K. sayılı kararının 6100 Sayılı HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,

4- a)-Davacı tarafın davasının kısmen kabulü ile davalı tarafın davacıya ait ... sayılı faydalı modele yönelik Çin' den ithal ettiği ürünlerden panter ... tip ve ... kodlu ürünlerin davacıya ait faydalı modele yönelik tecavüz olduğunun tespiti ve davalının elinde bulunan ürünlere el konulmasına, masrafı davalıdan alınmak suretiyle karar kesinleştiğinde imhasına, b)-Davacı tarafın ıslah ile arttırdığı, maddi tazminat talebinin 14.844,91TL' lik kısmının tespit tarihi olan 10.11.2014 tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari faizle davalıdan tahsili, davacı tarafa ödenmesine,

fazlaya ilişkin kısmının reddine, c)-Hüküm kesinleştikten sonra masrafı davalıdan alınmak suretiyle 5 büyük gazeteden birinde ilanına, ç)-Davacı patentinin yargılama sırasında süresi dolduğundan, tecavüzün meni talebi konusuz kalmakla men talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına, d)-Manevi tazminat talebinin miktarının açıklanmadığı ve harç yatırılmadığından usulüne uygun olarak açılmış dava bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına, 5-İlk derece yargılaması yönünden; -Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvuru, 25,20 TL peşin harç, 120,00 TL ıslah harcı toplam 170,40 TL harcın davalıdan tahsili davacı tarafa ödenmesine,

alınması gereken tecavüzün tespiti davası yönünden 59,30 TL maktu karar harcı ile maddi tazminat davası yönünden 1.014,06 TL harçtan, 25,20 TL peşin harcın ve 170,78 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 818,08 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, -Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan tecavüzün tespiti yönünden 5.900,00 TL, maddi tazminat talebi yönünden 5.900,00 TL olmak üzere, toplam 11.800,00 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

-Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı lehine, reddine karar verilen maddi tazminat yönünden 2.166,00TL nispi vekalet ücreti taktirine, davacıdan tahsil edilerek davalıya ödenmesine, -Davacı tarafından yapılan 2.900,00 TL bilirkişi ücreti, 114,00 TL tebligat ve müzekkere gideri toplam 3.014,00 TL yargılama giderinden, kabul ve red oranına göre 2.822,18 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili davacı tarafa ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,

-Davalı tarafça yapılan 2.092,50 TL bilirkişi ücreti, 165,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 2.257,50 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre, 162.24 TL giderin davacıdan tahsil edilerek davalıya ödenmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına, -Artan avans giderinin taraflara iadesine, 6-İstinaf yargılaması yönünden;

-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar yasası uyarınca hesap olunan 59,30 TL karar harcın peşin alınan 290,50 TL harçtan mahsubu ile 231,20 TL artan bakiyenin talebi halinde davacıya iadesine, -İstinaf talebi kabul edildiğinden davalı tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine, -İstinaf yargılaması için davalı tarafından yapılan 98,10 TL istinaf yoluna başvurma harcı, 26,90 TL tebligat, müzekkere ve posta gideri olmak üzere toplam 125,00 TL'nin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,