İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2019/1723 K.2019/1826

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; davalı ...Faktoring tarafından Beyoğlu ...Noterliğinin 02.10.2018 tarihli... yevmiye numaralı ihtarname ile Faktoring sözleşmesi mesnet gösterilerek davacı firmaya finansman sağlandığından ve alacakların vadesinde ödenmediğinden bahisle hiçbir şekilde anapara masraf faiz ve komisyon oranı ile alacağın temliki ilişkisine konu hangi faturalardan kaynaklandığı belirtilmeksizin 3.100.184,09 TL borcun bulunduğunun ve nakden ve defaten ödenmesinin ihtar olunduğunu, ancak sözleşme gereği davalının müvekkiline başvurmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin ...

Otel'e yaptığı mal ve hizmet satışları nedeniyle doğmuş ve doğacak alacaklarını Faktoring sözleşmesi kapsamında ...

Faktoring'e temlik edilecek faturaların tarihlerini takip eden 76.gün fatura tutarının davacıya ödeneceğinin, ancak faturaların ...Otel'in yetkili kişileri tarafından teyit edilmesinin kabul edildiğini, iş akış protokolü 6.maddesinde düzenlendiğini, teyitlerin alındığını ve müvekkiline bu tutarların ödendiğini, kendisinden herhangi bir açıklama bulunmaksızın bu paranın talep edilemeyeceğini, taraflar arasındaki Faktoring sözleşmesi "gayrikabili rücu" kayıtlı sözleşme olduğunu, ...Otel tarafından ödenmemesi yada tahsil edilememesinin riskini davalı ...

Faktoring şirketinin aldığını beyanla, davalı ... Faktoring A.Ş. İle davacı müvekkili firma arasında akdolunan 03/04/2014 tarihli Gayri Kabili Rucü Faktoring Sözleşmesi kapsamında davacı müvekkili ... Bakırköy Alş. Hiz. Tic. Ltd. Şti 'nin diğer davalı ...

Otel İşletmeleri A.Ş. 'ye yapmış olduğu ürün satışı akabinde davalı...Faktoring'e temlik ettiği faturalardan kaynaklı davalılara borçlu olmadığının tespiti ile işbu dava sonuçlanana kadar davalı taraflarca icra takibine başlanabileceği gözetilerek ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ...Faktoring AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı firma arasında imzalanmış bulunan faktoring sözleşmesi ve eklerine istinaden davacı firmanın ...Otel firmasından olan alacaklarının şirkete devredildiğini ve davacıya finansman sağlandığını, ...

Otel tarafından fatura borcunun ödenmemesi nedeni le davacıya ihtarname keşide edildiğini, müşteriye LOB verilrek faktornig garantisi limi tesis edilmemiş olduğunu, işlemin GKR olduğuna ilişkin herhangi bri anlaşma ya da delil de olmadığını, sözleşmenin "Garanti Hükümleri" başlıklı kısmında işlemin faktoing garantisi verilerek yapılabilmesi için gerekil şartların sayıldığını, davacıya LOB verilmediği halde yorum yolu il egarantinin varlığının iddia edilemeyeceğini, garantü hükümlerinin uygulanması için gerekli şartların oluşmadığını, müvekkili şirketin hesaplarında oynama yapıldığı iddiasının asılsız olduğunu, kurumu BDDK,

FKB ve birçok kurum tarafından denetlenmekte olduğunu , müvekkili şirkete herhangi bir mutabakat ulaşmadığını, davanın reddi ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep ettiklerini belirtmiştir.Davalı ...Otel İşletmeleri AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; süreden sonra yapılan hiç bir işlem yönündenm muvafakatleri olmadığını, davacının iddiasını ispatla yükümlü olduğunu, bu hususta yeterli belge ve evrak sunmadığını, müvekkilinin faktoring sözleşmesine taraf olmadığını, iddianın genel ve soyut olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

- İstanbul 8.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/1116 E. 23/05/2019 tarihli kararıyla; ihtiyati tedbir talebine dayanak gerekçe bakımından talebin bu aşamada yargılamayı gerektirir nitelikte olduğu İİK 72/3. Maddesi şartları bulunmadığı gerekçesiyle, tebdir talebinin reddine karar verilmiştir.

- Davacı vekilinin istinaf istemine istinaden Dairemizin 2019/318 Esas, 2019/625 Karar sayılı dosyasında yapılan incelemede özetle; sözleşmenin 3.maddesi son cümlesi ve TBK 191/1 maddesi hükmüne göre ... Otel .. AŞ tarafından borcun ödenmemesi halinde davcının garanti yükümlülüğünün bulunup bulunmadığının yargılamayı gerektirdiği dikkate alınarak tedbir talebinin reddine karşı istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

- Davacı vekili 09.05.2019 Tarihli duruşması sırasında tekrar tedbir talebinde bulunmuş ve mahkemece talebin bu aşamada yargılamayı gerektirdiği belirtilerek red kararı verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İİK 72. maddesinin açık olduğunu ve anılan madde gereğince takip öncesi açılan davada %15 tedbir mukabilinde tedbir kararı verilmesi gerektiğini, yerel mahkemece ve yüksek mahkemece talebin yargılamayı gerektirdiği belirtilerek reddedilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir ve kararın kaldırılarak ihtiytai tedbire hükmedilmesini talep etmiştir. İstinaf isteminden sonra davacı vekili tarafından sunulan hukuki mütalaa 11.09.2019 önbüro tarihli müzekkere ekinde dosyaya eklenmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık ise; ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

Dava, takip başlatılmadan açılmış olup İİK 72/2 maddesine göre; “İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir". İİK 72/2 maddesine göre ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat koşullarının oluşması gerekli olmakla bu aşamadaki mevcut delil durumu değerlendirilmiştir.

Faktoring sözleşmesinin garanti başlıklı kısmının 3.maddesinde; “sadece borçlunun vade tarihinde aczinin gerçekleşmiş olması veya iflasın kesinleşmiş olması şartına bağlı olarak yürürlüğe girecek bu garanti ve miktarı, borç için alacak, vadesi ve miktarı açıkça belirtilerek ancak LOB düzenlemesi şartıyla yazılı olarak verilebilir. Böyle bir faktoring garantisinin verilmesi, limitinin azaltılması, iptali, Müşteri borçlu ya da borçluların işlem hacimleri, kredibiliteleri çeşitli nedenlerle faktorun serbest irade ve tasarrufundadır. Açıkça LOB (limit onay bildirimi) yazılı olarak bildirilmedikçe yorum yoluyla ya da sair herhangi bir şekilde garantinin mevcudiyetini iddia edemez" şeklinde düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; dava, takipten önce açılmış ise de; yaklaşık ispat kuralı, sözleşmenin 3.maddesi dikkate alındığında; bu aşamada davacının iddiasının yargılamayı gerektirdiği dikkate alınarak ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin kararı yerinde olup davacı vekilinin istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.