İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/1547 K.2022/1742

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati tedbir talep eden vekili dilekçesi ile; taraflar arasındaki sözleşmenin 38/2 fıkrası uyarınca kiracının ortaklık yapısının değiştiği, ticareti terk ettiği, ödeme aczi içine düştüğü ve sözleşmeden doğan kira bedellerinin vadelerinde ödenmediğinden bahisle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini ileri sürerek, finansal kiralama konusu malın tedbiren iadesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

İlk derece mahkemesinin 12.05.2022 Tli kararı ile; Dosya kapsamına sunulan delillerden tedbir talep eden şirket tarafından kiracıya kira bedellerinin ödenmesi amacıyla çekilmiş bir ihtar bulunmadığının anlaşıldığı, öte yandan ortaklık yapısının değişmesinin sözleşmede tek başına fesih nedeni olarak kararlaştırılmadığı, tedbir talep eden vekilince sözleşmenin derhal ve haklı nedenle feshedildiğini yaklaşık düzeyde ispat eder delil sunulmadığı anlaşıldığından talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle.

6361 sayılı Yasa'nın 31.maddesinde sözleşmenin ihlaline bağlı üç farklı feshin düzenlendiğini, aleyhine tedbir istenen kiracının 04.02.2022, 04.03.2022, 05.04.2022, 05.05.2022 Vadeli kiralarını ödemediğini, buna istinaden 60 gün önelli ihtarname gönderildiğini, ancak süre dolmadan önce kiracıya ulaşılamadığından adresi ziyaret edildiğinde sözleşme konusu ekipman da dahil olmak üzere tüm ekipmanlarla birlikte tespit edilemeyen bir adrese ekipmanların nakledildiği,

adresin boşaltıldığını tespit ettiklerini, ancak Ticaret Sicil Gazetesi'nde adres değişikliği bildirimi yapılmadığını, şirket yetkili ve tek kefil olan kişinin şirketteki payını 07.03.2022 de devrettiğini, Takip dosyasında yapılan hacizde 23.03.2022 tarihli tutanak ile kiracının adresini bir gecede boşlattığı, çok sayıda kişinin firma yetkililerini aradığı,

dolandırıcı olduğuna dair duyumlar alındığının tutanağa bağlandığını, Yapılan araştırmada 01.03.2022 den beri çeklerin karşılıksız çıkmaya başladığı ve hakkında takipler açılmaya başlandığının tespit edildiğini, Kiracının iyi niyet ve dürüstlük kuralına aykırı davrandığını, "kiracının faaliyetlerini fiilen tasfiye etmesi" "sözleşmeye ağır surette aykırı davranışlar" gereği sözleşmeye devam edilmesi imkanı kalmadığını, Kiracı adına çıkarılan tebligatın 27.04.2022 tarihinde adresin boş olması nedeni ile iade edildiğini, ihtarnamenin ise tedbir talebi sırasında sürenin dolmaması ve feshin bu ihtara istinaden değil,

dilekçede değinilen hususlara dayalı yapılmış olması nedeni ile yapıldığından tedbir başvurusu sırasında ihtarnamenin ibraz edilmesine gerek görülmediğini, Yasa'nın 31/2 md temerrüt dışındaki kanuna ve akde aykırılık hallerinde "akdin devamının beklenemeyeceği hal oluşup olmadığının" takdirini hakime bırakmış ise de özellikle icra memurunun tutanağa bağladığı duyumlar, ortaklık yapısındaki değişiklik, mevcut delillere göre derhal ve haklı fesih koşulları oluştuğundan ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.

İNCELEME

Tedbir talep eden taraf delil olarak; finansal kiralama sözleşmesini, haciz tutanak örneğini, ihtarname ve bila tebliğ evrakını, Tİcaret sicil gazetesi örneğini sunmuştur.

08.03.2022 tarihli Ticaret sicil Gazetesi'nde şirket yetkilisi olan (aynı zamanda kefil sıfatı olan) ...'nun şirketi temsil görevi sona erdiği, şirket temsile ...'ın atandığı görülmektedir. *Talep eden tarafça sözleşmenin derhal ve haklı nedenle fesh edildiğine ilişkin 15.04.2022 Tarihli ihtarname keşide edilmiş, ihtarname sözleşme adresine tebliğe çıkarılmışsa da adres boş, kapalı olduğundan iade edilmiştir.

Kazan İcra Dairesinin ... talimat sayılı dosyasının haciz tutanak örneğinde ; dükkanın içinin boş olduğu, hiçbir mal olmadığı, kapısının kilitli, camında kiralık yazısı olduğu, etraftan sorulduğunda çok kişinin borçlu firmayı sorduğunu, bir hafta kadar önce bir gecede taşındıklarını, kendilerinin dolandırıcı olduğuna dair duyumlar aldıklarını beyan ettikleri tutanağa bağlanmıştır.

Sözleşmenin kiralayan tarafından fesih sebebi 38.md düzenlenmiş olup ; "kiracının ölümü, tüzel kişiliğin sona ermesi, fiil ehliyetinin kaybı, fesih tasfiye kararı alması/alınması, iflas etmesi, iflas erteleme talebinde bulunması, konkordatoya başvurması hakkındaki icra takibinin semeresiz kalması veya aciz vesikası alınması, ödeme güçlüğü içine düşmesi, başka şirketle birleşmesi, malvarlığını kısmen de olsa devredilmesi,

ortaklık ve yönetim yapısındaki önemli değişiklikler sonucu kiralayanın anlaşmaya daha fazla sadık kalmasının beklenemeyeceği sair haller ile kiracının veya kefillerin hisselerinin kısmen veya tamamen devri, şirketin iştigal konusunu önemli ölçüde tamamen değiştirmesi, terk etmesi, ticari faaliyetlerini önemli ölçüde azaltması, ticari faaliyetlerine fiilen bir ayı aşan ara verilmesi, sözleşmenin fesih sebebi olarak sözleşmede sayılan diğer hallerin çıkması halinde kiralayan sözleşmeyi derhal fesh etmek hakkına haizdir" şeklidndedir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep ; finansal kiralama konusu malların tedbiren iadesi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı ihtiyati tedbir talep eden finansal kiralama şirketi vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

İhtiyati tedbir talep eden vekili derhal fesih koşullarının oluştuğunu ileri sürmüş, bu hususta delil olarak haciz tutanak örneğini, ihtarnamenin iadesine ilişkin tebliğ şerhine, sözleşmeye ve ticaret sicil gazete örneğine dayanmıştır.

Somut olayda dosyada mevcut delil durumu, taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesi ile birlikte incelendiğinde fesih koşullarının oluşup oluşmadığının esas yargılamada tespiti değerlendirilmesi gerekli olmakla ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir isteminin reddine ilişkin kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, ihtiyati tedbir talep eden vekilinin istinaf isteminin esastan reddi gerekmiştir.