İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/99 K.2023/1609

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 1982 yılında başladığı oluklu mukavva üretim faaliyetlerine sürekli büyüyerek devam etmekte olduğunu, 40 yıla yakın süredir oluklu mukavva ve kutu sektöründe faaliyet gösteren müvekkilinin, sektöründe yarattığı itibar ve imaj neticesinde müşteriler tarafından tercih sebebi olduğunu, müvekkilin ... tescil numaralı “...”, ... tescil numaralı “...” ve ... tescil numaralı “...” markalarının TPMK nezdinde tescil edilmiş olduğunu, davalı şirketin ... tescil numaralı “...” markasını 35. sınıfta,

... tescil numaralı “...” markasını da 16 ve 35 numaralı sınıflarda adına tescil ettirmiş olduğunu, taraf markaları arasında ayırt edilmeyecek kadar benzerlik olduğunun apaçık ortada olduğunu, bu benzerlik nedeniyle ortalama tüketicinin müvekkili şirketin “...” markalı ürünlerini satın almak isterken yanılarak dava konusu “...” markalı ürünleri alabileceğini, müvekkilin “...” markasıyla aynı olacak şekildeki davalının markasında “...” ibaresini ön plana çıkaran markasal kullanımının müvekkilin marka hakkına tecavüz teşkil ettiğini,

zira davalı tarafın markasındaki “...” ibaresine vurgu yapmayarak tamamen “...” ibaresine vurgu yapmasının adeta müvekkili şirketin ürünlerini satıyormuş izlenimi yarattığını ve davalının bu tutumunun iyi niyet ile açıklanamayacağını iddia ederek,

davalı adına olan ... tescil numaralı 35 numaralı mal ve hizmet sınıfında "..." ve ... tescil numaralı 16 ve 35 numaralı mal ve hizmet sınıfında bulunan "..." ibareli markaların hükümsüzlüğü ve sicilden terkinini, müvekkilinin tescilli markasına tecavüzün tespitini, önlenmesini, sonuçlarının ortadan kaldırılmasını, davalının "... " ibaresini içeren her türlü reklam, afiş, tabela, ambalajın ve bu ibareyi içeren her türlü araç gerecin imhası ile verilecek hüküm özetinin ilanını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin 09.12.1997 tarihinde Aksaray ilinde “...Ltd.

Şti.” unvanıyla kurulduğunu, 31.12.2014 tarihinde unvanını “....San.Tic.Ltd.Şti.” olarak değiştirdiğini, müvekkili şirketin faaliyet alanının ikamet amaçlı binaların inşaatı, katı yakıtlar ve bunlarla ilgili ürünlerin toptan ticareti, sanayide kullanım amaçlı plastik poşet, çanta, torba, çuval ve bunun gibi ambalaj malzemelerinin toptan ticareti olduğunu, Aksaray ili ve çevresinde “...”, “...” ve “...” olarak farklı ticari dallarda yıllardır ticaret yapmakta olan müvekkilinin, itibarını sarsmadan yıllardır işbu adlarla tanınmış ve kendi müşteri çevresini oluşturduğunu, davacı markası ile müvekkilinin marka adlarının aynı olmadığını,

sembollerinin değişik olduğunu ve coğrafi olarak farklı yerlerde ticari faaliyetlerinin devam ettiğini, müvekkilin 1997 yılından itibaren Aksaray ili ve çevresinde ticari faaliyetlerini sürdürdüğünü, davacının ise İstanbul ilinde ticari faaliyetlerini sürdürmekte olduğunu, müvekkilin davacı şirketi taklit etme gibi bir niyeti bulunmadığını, müvekkilİ şirketin “... ” markasını tek kullanmadığını, ticaret unvanı olan “...

Ltd.Şti.” şeklinde kullanımının olduğunu ve tescil edilen bir markanın içinde geçen kelimelerin üzerinde münhasır hak sağlanamayacağını savunarak, müvekkili aleyhine açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI

Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 23/09/2021 tarihli 2020/126 E. - 2021/191 K. sayılı kararıyla; "...Tüm dosya kapsamı deliller, bilirkişi raporu ve TPMK kayıtları birlikte değerlendirildiğinde.

TPMK kayıtlarına göre dava konusu edilen .... başvuru nolu markaya ilişkin başvuru işlemlerinin tamamlanmaması sebebiyle hükümden düştüğü, dolayısıyla dava tarihi itibariyle kesinleşmiş bir marka tescil başvurusu bulunmadığından bu marka yönünden davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine, Dosyaya ibraz edilen delil ve fotoğraflara göre, davalının markasal kullanımda “...” ibaresini ön plana çıkarması şeklindeki eylemin davacının ... tescil nolu “...+ŞEKİL” ve ... tescil nolu “...+ ŞEKİL” markası tescillerinden doğan haklarına tecavüz teşkil ettiği" gerekçesiyle;-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE,

-Davacının dava konusu ... tescil başvuru nolu marka yönünden olan davasının dava tarihi itibariyle kesinleşmiş bir marka tescili bulunmadığından usulden reddine,-Davacının dava konusu ... tescil nolu markanın hükümsüzlüğüne dair davası yönünden talebinin kısmen kabulüne, bu markanın tescilli olduğu 16. sınıfta “Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler.

Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri.

Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar” ve 35. sınıfta “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri.

Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri.

Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)” mal ve hizmetleri yönünden HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE, SİCİLDEN TERKİNİNE, sair emtialar yönünden talebin REDDİNE,-Davalının davacı adına tescilli "..." esas unsurlu markadan doğan haklarına tecavüzün tespitine, önlenmesine, ortadan kaldırılmasına,

"... " ibaresi taşıyan davalıya ait her türlü reklam, afiş, tabela ve ambalajın toplatılarak imhasına,-Karar kesinleştiğinde masrafı davalıdan karşılanarak hüküm özetinin ülke çapında yayınlanan trajı en yüksek üç gazetenin birinde ilanına," karar verilmiştir.

İSTİNAF BAŞVURULARI

Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği katılma yoluyla istinaf dilekçesinde; ... başvuru numaralı davalı markasıyla ilgili dava tarihinde bir marka tescil başvurusu bulunduğunu, gerekli koşullar sağlanmadığından başvurunun düşürülmesine karar verildiğinden, Mahkemece dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinin ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını belirterek,

ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak yenide hüküm kurulmasına ve davanın tümden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde.

Mahkemece yeterli araştırma yapılmadan hükümsüzlük kararı verildiğini, davacı üretim yapmasına rağmen davalının sadece satış yaptığını, tarafların ticari faaliyet alanlarının ve müşteri kitlelerinin birbirinden farklı olduğunu, müşteri kitlesinin bilgi ve uzmanlık düzeyinin, algısının dikkate alınmadığını,İlk derece mahkemesince davacının markasını kullanmadığına dair ileri sürdükleri defilerin dikkate alınmadığını, Müvekkilinin markasının 35. Sınıfta da hükümsüzlüğüne karar verilmişse de, davacının 35. sınıfta tescilli bir markasının bulunmadığını,

Tarafların markalarının iltibasa neden olacak derecede benzer olup olmadıklarının ilk derece mahkemesince incelenmeden, davacının beyanları ile yetinilerek karar verildiğini, Davacının "..." esas unsurlu markalarının tanınmış marka olmadıklarını, bu konuda bir delil bulunmadığın,Mahkemece tarafların markalarının benzer mal ve hizmetler için tescilli olup olmadıklarının da araştırılmadığını belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dosya arasında bulunan Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtları incelendiğinde; ... tescil numaralı "...+Şekil" ibareli marka ile ... tescil numaralı "... +Şekil" ibareli markaların 16. sınıfta, ... tescil numaralı "...+Şekil" ibareli markanın 16 ve 35. sınıflarda davacı adına, ... tescil numaralı "...+Şekil" ibareli markanın 35.sınıfta tescil başvurusu bulunduğu, ... tescil numaralı "..." ibareli markanın ise 16 ve 35. sınıflarda davalı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince bilirkişi ...’den alınan 18/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; ... tescil numaralı “...+Şekil” ve ... numaralı “...+Şekil” markasının 16. Sınıfta davacı adına tescil edilmiş olduğu, hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı “...+Şekil” markasının 16 ve 35. Sınıflarda tescil edilmiş olduğu, hükümsüzlüğü talep edilen ... başvuru numaralı “...+Şekil” markasının 35. Sınıfta tescili için başvuruda bulunduğu, ancak markanın tescil edildiğine dair bir belgenin dosyada mevcut olmadığı, taraf markaları bir bütün olarak incelendiğinde;

... numaralı marka yönünden ise aynı ve ayırt edilemeyecek kadar benzerlik bulunmadığından SMK’nun 5/1-ç maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı, ... başvuru numaralı markanın tescil edildiğine dair dosyada delil bulunmadığından, hükümsüzlük yönünden değerlendirme yapılmadığı, taraf markalarındaki ortak unsurun “...” ibaresi olduğu,

markalar bir bütün olarak karşılaştırıldığında, ortalama düzeydeki tüketici kitlesinin davalının markasını gördüğünde bunun davacının mesnet markalarının devamı olarak algılayabileceği ve davalı markasının davacının seri markası olarak algılanarak davacı ile bağlantı kurulmasına sebebiyet verebileceğinden SMK’nun 6/1. maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğunun kabul edilebileceği, davacının 16. Sınıfta tescil edilmiş olan ... tescil numaralı markaları ile aynı ve benzer olan ... tescil numaralı “... +Şekil” markasının davacının markaları ile aynı/benzer olan 16. sınıfta ““Kağıt, karton (mukavva);

kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri.

Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri.

Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar” ve 35. sınıfta “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri.

Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları. Büro makineleri.

Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)” mal ve hizmetleri yönünden SMK’nun 6/1. maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, davacı markası ile benzer olan ve hükümsüzlüğü talep edilen ... başvuru numaralı “...+Şekil” markasının tescil listesindeki “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular;

kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı yayınlar, basılı evrak; kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)” hizmetlerinin davacının markalarının tescil listesi ile benzer olduğu,

ancak bu markanın tescil edildiğine dair bir bilgi veya belgenin tespit edilemediği, tescil edilmesi ihtimaline binaen markaların karşılaştırıldığı, davalının markasal kullanımında “...” ibaresini ön plana çıkarmasının davacını ... numaralı “...+Şekil” ve ... numaralı “...+Şekil” markası tescillerinden doğan haklarına tecavüz kapsamında değerlendirilebileceğine dair görüş bildirilmiştir.Aynı bilirkişiden alınan 09/08/2021 tarihli ek raporda ise; hükümsüzlüğü talep edilen ... başvuru numaralı “...+Şekil” markasının müddet olduğu,

hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı “...+Şekil” markası yönünden yapılan itirazlar incelendiğinde, kök raporda varılan sonuçlarda değişiklik yapılmasını gerektirecek nitelik taşımadığına dair görüş bildirilmiştir.

GEREKÇ E

Dava, marka hükümsüzlüğü ve markaya tecavüzün tespiti ve önlenmesi davasıdır.Mahkemece davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiş, her iki taraf vekili de karar karşı istinaf yargı yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davalıya ait ... tescil numaralı markanın dava açıldığı tarihte başvuru aşamasında olduğu, yargılama sırasında da tescil edilmeyerek hükümden düştüğü anlaşılmıştır. Marka hükümsüzlüğü davası ancak tescilli markalar için açılabilir.

Tescil edilmeyen bir markanın hükümsüzlüğü için dava açılmasında davacının hukuki yararı bulunmadığından ve hukuki yarar HMK’nun 114/1-h maddesi uyarınca dava şartlarından olduğundan, ilk derece mahkemesince bu markanın hükümsüzlüğü davasıyla ilgili davanın usulden reddine karar verilmesinde ve davalı vekili lehine vekalet ücretine hükmedilmesinde bir hukuka aykırılık bulunmadığından, davacı vekilinin istinaf taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.Davalı vekilinin istinaf talepleriyle ilgili yapılan incelemede ise;

davacının ... tescil numaralı "...+Şekil" ibareli marka ile ... tescil numaralı "... +Şekil" markalarının esas unsurunun “...” ibaresi olduğu, davalının ... tescil numaralı “...” markasının da esas unsurunun “...” ibaresi olduğu, hatta davacının ... tescil numaralı markasında tali unsur olarak yer alan “...” ibaresinin de davalının markasında mevcut olduğu, “...” ibaresi özel isim olduğundan markaların hitap ettiği ortalama tüketicinin aklında kalacak ibarenin “...” ibaresi olacağı, bu nedenle tarafların markalarının karıştırılma ihtimalinin mevcut olduğu,

Mahkemece marka tescil kayıtları dosya içine getirtilerek marka uzmanından bilirkişi raporu alındığı, davayı aydınlatmaya yetecek delillerin toplandığı ve doğru şekilde değerlendirildiği, bilirkişi raporu ile her iki taraf markasının 16. sınıfta tescilli oldukları aynı ve benzer emtianın tespit edildiği, her ne kadar davacının 35. sınıfta tescilli markası mevcut değilse de, davacının markasının 16. sınıfta tescilli olduğu malların satış için bir araya getirilmesi hizmetlerinin de davacının markasının tescili kapsamındaki bu mallar ile bağlantılı olduğu,

davalının markasının bu mallarla ilgili 35. sınıf kapsamında müşterilerin malları satın alması için bir araya getirilmesi hizmetinde kullanılmasının da iltibasa neden olacağı, davalıya ait www...com alan adlı internet sitesindeki marka kullanımlarının incelendiği ve "..." ibaresinin ön plana çıkartılarak marka olarak kullanıldığının tespit edildiği,

bu nedenlerle mahkemece davalının markasının davacının markalarının tescilli olduğu 16. sınıftaki mallar ve 35. sınıftaki müşterilerin bu malların elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için bir araya getirilmesi hizmetleri için hükümsüzlük kararı verilmesinde ve davalının marka kullanımının davacının marka haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespiti ve önlenmesi kararında bir hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmakla, davalı vekilinin de istinaf taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekili ile davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf istemlerinin ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,2-Davacı yandan alınması gereken 269,85 TL harçtan, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 210,55 TL eksik harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,3-Davalı yandan alınması gereken 269,85 TL harçtan, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 210,55 TL eksik harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,5-İstinaf yargılama giderleri olarak;