İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/59 K.2023/406

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İHTİYATİ HACİZ TALEBİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; borçlu tarafından 31/08/2021 keşide tarihli 30.000,00 TL bedelli bir adet çekin müvekkile verildiğini, çekin vadesinde ödenmediğini, bu nedenle çekin İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından esas takibe konulduğunu, borçlunun mal kaçırma kastı ile hareket ettiği yönünde ciddi istihbaratlar aldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 27.330,00 TL tahsili zımnında borçlulara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, masraf ve avukatlık ücretinin borçlular üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACİZ KARARI

İstanbul 18.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/635 D.İş - 2021/630 K. sayılı kararıyla; "- Yukarıda hüviyeti yazılı alacaklının, borçlulardan alacağı olan toplam 27.330,00-TL üzerinden kabulüne, tahsilinin ifasınının temini bakımından, vaki isteği İİK 257. maddesinin 1.fıkrasına uygun bulunan alacak, rehinle temin edilmemiş ve diğer tarafla üçüncü şahısların muhtemel zarar ve ziyanlarına kafi teminat da alınmış bulunduğundan, adı geçen borçluların yukarıda gösterilen malları ile alacaklarının; İcra İflas Kanununda muayyen tahditler dairesinde ihtiyaten haczine, İstanbul ...İcra Müdürlüğü ... Esas dosyasından devamına." karar verilmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden ... vekili 18/10/2021 tarihli itiraz dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz kararı alınmış ise de; iş bu ihtiyati haciz kararının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile tatbik edildiği ve esas takibe geçildiği, öncelikle mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini, müvekkillinin ikamet adresinin “... Mah. ... Yolu Cad. No:.. İç Kapı No:.. Karaköprü / Şanlıurfa'da bulunduğunu, bundan dolayı ihtiyati haciz kararı verme yetkisinin Şanlıurfa Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğunu beyan ederek mahkemenin yetkisine itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verimesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZIN REDDİ KARARI

İstanbul 18.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/635 D.İş sayılı dosyasında verilen 22/12/2021 tarihli ek karar ile; "... ihtiyati haciz talebine dayanak olan çekin yasal ibraz süresi içinde 31/08/2021 ve 03/09/2021 tarihlerinde bankaya ibraz edildiği ve karşılıksızdır işlemi yapıldığı anlaşılmakla, karşılıksız kalan çeke dayalı borç bu şekilde aranması tüketildikten sonra götürülecek borç niteliği kazandığından HMK’nın 10.maddesi gereğince ifa yeri olarak TBK’nın 89. maddesinde belirtilen alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme haline geldiği, ihtiyati haciz talep edenin yerleşim yerinin, mahkememiz yargı sınırları içinde bulunduğundan itiraz eden vekilinin yetki itirazı yerinde görülmeyerek itirazın reddine" karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

İhtiyati hacze itiraz eden ... vekili istinaf dilekçesinde;"Tarafımızca mahkemenin itiraza konu ihtiyati haciz kararı açısından yetkili olmadığına ilişkin yetki yönünden itiraz edildiğini, mahkemece itirazımızın reddine karar verilmesinin usule aykırı olduğunu Müvekkillin ikamet adresinin '... Mah. ... Yolu Cad. No:.. İç Kapı No:.. Karaköprü / Şanlıurfa' olduğunu, bundan dolayı ihtiyati haciz kararı verme yetkisinin Şanlıurfa Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi istenmiştir.

GEREKÇE

Talep, ihtiyati haciz istemine yöneliktir. Mahkemece ibraz edilen çeke dayalı olarak ihtiyati haciz kararı verilmiş, aleyhine karar verilen ... vekilinin itirazı üzerine mahkemece duruşmalı olarak yapılan inceleme sonunda itirazın reddine karar verilmiştir.Hüküm aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İcra ve İflas Kanunu’nun 265/1. hükmüne göre, “Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.” Somut uyuşmazlıkta; itiraz eden ... vekilinin borçlu yerleşim yerinin Şanlıurfa olduğundan yetkili mahkemenin Şanlıurfa mahkemeleri olduğunu beyanla ihtiyati haciz kararı veren mahkemenin yetkisiz olduğundan bahisle kararı istinaf ettiği görülmüştür.

İİK’nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı yasanın 50. maddesiyle “Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur.

Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe salahiyetlidir.” şeklindeki düzenleme uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK’nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için TBK’nın 89/1. hükmü uygulanamaz.

Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde, ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Somut olayda, ihtiyati hacze konu çekin ...bank Şanlıurfa şubesine ait olduğu, itiraz eden borçlu ... adresinin Karaköprü / Şanlıurfa olduğu, diğer borçlu ...'nin adresinin ise Haliliye/Şanlıurfa olduğu anlaşıldığından, mahkemenin ihtiyati haciz kararı verilmesi hususunda yetkisi bulunmadığından, aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ... vekilinin istinaf isteminin kabulüyle ilk derece mahkemesinin itirazın reddine dair kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.