İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/883 K.2025/56

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin borcuna karşılık ... lehine keşide ettiği, ... Bankası A.Ş. ... şubesi muhataplı, ... seri numaralı, 11/09/2018 keşide tarihli 21.000-EURO bedelli çekin lehdara ... Kargo şirketi ile gönderildiğini sırada çalındığını, çekin lehdar şirketin sahte kaşe ve imzası atılarak tedavüle çıkarıldıktan sonra davalı tarafından .... sayılı dosyasında icra takibine konulduğunu, benzer şekilde dava dışı ... Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti. firmalarınca ... firmasına gönderilen toplam 8 adet çekin de davalı tarafından takibe konulduğunu ileri sürerek, müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığının tespitine, davacı lehine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ASIL DAVAYA CEVAP

Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından borcuna karşılık .... Lehine toplamda 413.293,76 Euro miktarlı çek keşide ettiği, çeklerin tamamının kargo yoluyla lehdara gönderildiği sırada kargoda çalındığını, dava konusu 58.311,36-Euro bedelli çeklerin toplamı olan 450.802,55 TL miktarıyla davalı tarafından ... sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, ancak müvekkili şirketin işbu çekten dolayı herhangi bir borcunun bulunmadığını, dava konusu çekle birlikte diğer çeklerin çalıntı yoluyla ele geçirildiğinin açık olduğunu ileri sürerek, müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığının tespitine, davacı lehine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP

Davalı cevap dilekçesi vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; asıl ve birleşen dosya davacılarının dava konusu çeklerin keşidecisi oldukları, ciro silsilesindeki son hamil olan davalı tarafından icra takipleri başlatıldığı, davalı şirketin yetkilisinin ... olduğu, davalı tarafça ciro yoluyla teslim alınan ... firmasına kesilen 15 adet faturanın ve muhteviyatı malların nasıl teslim edildiği hususunda herhangi bir belge ibraz edilmediği,

davalının faturaları ve muhteviyatı malları ... adlı firmaya ... firması yetkilisi olduğunu belirttiği ...'nın talimatı çerçevesinde yapıldığını beyan ettiği, savcılık dosyasında ...'nın davalı ...'ı tanımadığını beyan ettiği, davalı tarafça incelemeye ibraz edilen yasal defterde nakliye faturasının da olmadığı, hangi araçlarla nakliyelerin gerçekleştirildiği, hem satın almada ve hem de satışta nakliye bedellerini kimin ödediği hususunda hiçbir belgenin ibraz edilmediği, çeki ciro eden ...

A.Ş.yönünden vergi numarasının geçerli olmadığı ve bildirilen vergi numarasına kayıtlı mükellef bulunmadığı, davalının isticvapta iddia ettiği gibi müteahhitlik nedeniyle vergi kaydının dahi bulunmadığı, asıl davaya konu çek nedeniyle İstanbul 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/983 E. sayılı dosyada dolandırıcılık suçundan ceza verildiği tüm bu husular ve bu cirolardaki bilgileri sahteliği dikkate de alındığında hırsızlık iddiasına konu çekleri yeterli araştırma yapmadan iktisabında ağır kusurlu olduğu gerekçesiyle, asıl ve birleşen davacıların icra takiplerine dayanak çekler nedeniyle borçlu olmadıkları gerekçesiyle,

asıl ve birleşen davaların kabulüne, davalının kötü niyeti de sabit olduğundan, asıl ve birleşen dosyalarda davalı aleyhine %20 kötü niyet tazminatına karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Asıl ve birleşen davada davalı vekili istinaf dilekçesinde;müvekkilinin çeki, ticaret ürünü olarak yaptığı işlere karşılık iktisap ettiğini, görüntü itibariyle de çekin cirolanarak devredildiği, cirolarda bir sıkıntı olmadığı, davacı şirketin ziya davasında kesin delil ileri sürerek çeki henüz iptal edemediğini, bu sebeple de çekin iyi niyetli üçüncü kişilerin iktisabında bu itirazını ileri süremeyeceğini, müvekkil çeki cirantasından aldığını, keşideci olan davacının imzasını inkar etmediğini, imzaların istiklali prensibi gereği herkes imzasından sorumlu olduğunu, müvekkilin kusurunun olmadığını, müvekkilin iyi niyetli hamil olup,

çeki iktisabında ağır kusur ve ihmalinin bulunmadığı için, iyi niyetli olduğunu ispat etmek zorunda olmayıp, müvekkilinin kötü niyetli olduğu ve çeki iktisabında ağır kusurlu olduğunun, davacı tarafından kesin delil ile ispatlanması gerektiğini, müvekkilin yetkili hamil olduğunu, çek görüntü itibari ile çek vasfını ihtiva eder bir durumda olduğu için, müvekkilinin de ticaretini çek, senet ve buna benzer evraklarla yapmakta olduğundan çeki aldığını, dava konusu çekin iktısabında müvekkilinin kötü nıyetı veya agır kusuru bulunmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava, menfi tespit talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar asıl ve birleşen davada davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.İlk derece mahkemesince asıl davaya konu 21.000-Euro'luk çek nedeniyle İstanbul 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/983 E. sayılı dosyada dolandırıcılık suçundan ceza verildiği tüm bu husular ve bu cirolardaki bilgileri sahteliği dikkate de alındığında hırsızlık iddiasına konu çekleri yeterli araştırma yapmadan iktisabında ağır kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.(Her ne kadar gerekçeli kararda ceza dosyasının esas numarası sehven 2018/983 olarak belirtilmişse de,

asıl davada davacı vekili tarafından 22/12/2022 tarihli beyan dilekçesi ekinde ibraz edilen İstanbul 16. Ağır Ceza Mahkemesi kararının esas numarasının 2020/388 olduğu, kararda yazılı... numarasının mahkemenin kendi esas numarası olduğu görülmektedir.) Söz konusu ceza dosyası asıl davaya konu çeke ilişkin olup, bu ceza dosyasından verilen kararın kesinleşmesinin beklenilmemesi doğru görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle asıl ve birleşen davada davalı vekilinin istinaf itirazının kısmen kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına,

davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kaldırma sebep ve şekline göre sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.