İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/191 K.2025/1239

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde;Davacı, Bilgi Güvenliği Baş Denetçisi ve 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunumu Kanunu uyum danışmanı olarak çalıştığını, muhtelif projelerde işbirliği yaptığı Davalı ...'nun ise haksız rekabet yaptığını, Davalı ile Nisan 2019 tarihinden beri denetim ve danışmanlık projelerinde birlikte çalıştığını, Uygulama içeriği ve veritabanı tasarımını davacının kendisinin yaptığını, ....com sitesi içinde yer alan içerik, işleyiş şekli ve kendisine ait fikirlerin kopyalanarak başka bir sitede yayınlanmaya başladığını, yayınlanan sitenin adresinin ....com olduğunu,

Davacının geliştirmiş olduğu yazılımın ... adlı platforma kolay giriş yapılmasını sağlayan raporlama yapan bir site olduğunu, davacının internet sitesinin ....com olduğunu, Davalı ..., ... ve ... adlı şirketlere danışmanlık yaptığını ve danışmanlık süresi boyunca davacıya ait olan ....com sitesinde ver alan yazılımı kullanmak istediğini ve proje sonunda da müşterinin bu siteye ücreti karşılığında abone olacağını belirtiğini, davacının, davalıya kullanıcı ismi ve şifre vererek yazılımı kullanmasını sağladığını, Davalı ... proje boyunca davacıya ait yazılımın içindeki tüm süreçleri,

kavramları ve fikirleri kopyalayarak başka bir web sitesi yaparak haksız rekabet oluşturduğunu, Davacının internet sitesinin (....com) alan adı tescil tarihinin 16.01.2019 olduğunu, davalının kopya internet sitesinin (....com) alan adı tescil tarihinin 24.07.2019 olduğunu, Davacının fikirlerinin kopyalandığını, davalının haksız rekabet oluşturduğunu ve aynı zamanda Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa aykırılık teşkil ettiğini, bu sebeple "haksız rekabet" davası açma zorunluluğunun hasıl olduğunu belirtmiş, Oluşan haksız rekabet halinin mahkemece tespitini,Haksız rekabet halinin önlenmesini,

giderilmesini ve tüm sonuçlarıyla birlikte ortadan kaldırılmasını, Bu kapsamda öncelikle ....com sitesinin tedbiren kapatılması için ihtiyati tedbir kararı verilmesine; yargılama sonucunda aynı sitenin tamamen kapatılmasını.

Hükmün kesinleşmesinden sonra ilan edilmesini, Fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla dava tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte 1.000 TL maddi tazminatın davalıdan tazminine hükmedilmesini, 20.000TL manevi tazminatın davalıdan tazminine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

ISLAH

Davacı vekili maddi tazminat istemini 19.335TL artırarak 20.335TL nin haksız fiil tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini talep etmiş, ıslah harcını yatırmıştır.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;

Davalının 2016 yılından itibaren ... ... Bilgi Güv.Yön. Sistemi, ... 9001 Kalite Yön.

Sistemi ve KVKK konusunda şirketlere danışmanlık ve eğitim hizmetleri verdiğini, davacı ... ile 2019 yılının başlarında tanıştığını ve KVKK hakkında fikir alışverişinde bulunduklarını, davacıya yazılımını ... ve ... şirketlerine önerebileceğini belirtmesinin ardından davacının kabul ettiğini ve programın kullanımı için şirketlere kullanıcı adı tanımladığını, kendisinin kullanıcı adlarıyla firmalara tanıtım yaptığını, yazılımı kullanarak şirketlerin KVKK envanterlerini çıkardığını, sonrasında firmaların programı almaktan vazgeçtiğini, kendisinin ... programını geliştirmesine ve iyile;

yardımcı olduğunu, davacının sahip olduğu ... yazılı ile kendi ürünü olan ... yazılımı arasındaki tek benzerliğin yasal mevzuattan kaynaklanan ifadeler olduğunu, bunların da davacının FSH girmediğini, iki program arasında başkaca benzerlik bulunmadığını, davacıya ... yazılımına erişim hakkı verdiğini, müvekkilinin hiçbir maddi kazanç elde etmeksizin davacıya ait programın tanıtım, reklam ve satışını yapmaya çalışarak davacıya kayıp değil kazanç sağlamaya çalıştığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

"... davacıya ait ....com isimli web sitesinin en son alınan 22/09/2022 tarihli üçlü heyetten oluşan bilirkişi raporuna göre çalışma prensibi, özgün nitelikteki yazılımı sebebiyle sahibinin hususiyetini taşıyan eser mahiyetinde olduğu, davalının ....com isimli web sitesinin de davacıya ait web sitesine benzer olduğu,

uyuşmazlığın esasının bu benzerliğin kvkk programlarının içeriğinden kaynaklanan zorunlu bir benzerlik olup olmadığı noktasında oluştuğu, buna göre de mahkememizce hükme esas alınan 22/09/2022 tarihli kök rapor ve 23/03/2023 tarihli ek rapora göre davacı web sitesinde yer alan "veri seti " çalışma prensibinin yine "erişim, işleme ,saklama, transfer " kullanımlarının kvkk mevzuatlarında yer almayan yeni bir yöntem olduğu,

bu sebeple davacı sitesinin özgün olduğu kaldı ki davacı ile davalının daha önce tanışıyor olması davalının davacının ... isimli web sitesi hazırlanırken yardımcı olduğu yönündeki beyanları yine davalı tanıklarından ...'ın alınan beyanında davalının yazılımını hazırlarken davacının yazılımına bakıp incelediği yönündeki beyanı da dikkate alındığında sonuç itibariyle davacının ... isimli programının FSEK 2. Maddesi uyarınca ilim eseri niteliğinde olduğu,

bilgisayar programlarınında FSEK kapsamında ilim eseri olarak korunabileceği, davacıya ait ... isimli web sitesinin hem yazılım hem yazılım içerisindeki içeriklerin kullanış ve işleyiş biçimi dikkate alındığında sahibinin hususiyetini taşıyan eser niteliğinde olduğu,

davalının da yukarıda belirtildiği şekilde oluşturmuş olduğu ... isimli web sitesinde davacının iş ürününden yetkisiz ve haksız olarak faydalanarak kendine menfaat sağladığı bu durumun TTK nun haksız rekabet hükümleri uyarınca mahkememizde oluşan kanaate göre haksız rekabet oluşturduğu zira davalı ... isimli sitesinin kişisel verilen korunması kanuna ilişkin hükümler ile ilgili kanunda yer alan metinler hariç olmak üzere veri seti çalışma, erişim, saklama ve programın işleyişi bakımından benzer olarak kullanılmasının zorunlu olmadığı,

fakat davalı tarafından bu yönde de davacı web sitesine benzer kullanımlarda bulunularak davacının eserinden- iş ürününden yetkisiz olarak yararlandığı anlaşıldığından haksız rekabetin tespiti önlenmesi ve sonuçlanmasına karar vermek gerektiği, davacının TTK nun 56/d ve e maddesi uyarınca maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği, maddi tazminat yönünden aldırılan bilirkişi raporuna göre davacının ıslah dilekçesine göre şirket bazında davaya konu program ile ilgili olarak yıllık 10.167,50 TL gelir elde edeceği,

davacı tarafından 2 şirket yönünden hizmet verildiğinde 2 şirkete satılacak gelir yönünden kaybı olduğu bununda 2x10.167,50 TL=20.335,00 TL olduğu, bu rakam üzerinden maddi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerektiği, manevi tazminat yönünden de tarafların web sitesinin oluşturulma tarihi satılan şirketler tarafların sosyal ekonomik durumları da dikkate alınarak takdiren 10.000,00 TL manevi tazminata hükmedilerek;Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile;1-Haksız rekabetin tespitine, önlenmesine, giderilmesine, tüm sonuçları ile birlikte ortadan kaldırılmasına,

2-Davalı tarafından kullanılan ....com isimli internet sitesinin kapatılmasına, 3-Hükmün kesinleştikten sonra ilanına4-Maddi tazminat yönünden 20.335,00 TL nin 21/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Manevi tazminat yönünden kısmen kabulü ile 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine," Şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili istinaf isteminde özetle;

Her iki internet sitesinin yazılım kodlarının aynı olmadığını, Bütün raporlarda kaynak kodlarının ayrı olduğu, arayüzlerin benzerliğinin kanundan kaynaklandığı ve hatta aynı olmalarının zorunlu olduğu açıkça belirtildiğini, Yargı kararlarında da bilgisayar programlarının eser niteliğinde olamayacağı yönünde karar verildiğini bilirkişi raporlarını ve İnternet sitelerinin karşılaştırmalarında.

Tasarımların benzerlik taşımaması, görünüm ve renk benzerliği olmaması böylelikle aldatma kabiliyetinin bulunmaması, İçeriklerin birbirlerinden farklı oluşu. Var olan içerik benzerliklerinin de yasadan kaynaklanıyor olması, Kaynak kodların farklı oluşu, Yasaya dayalı olarak hazırlanan bu tür internet programlarının FSEK kapsamına girmiyor olması karşısında kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili süresinde sunduğu ek istinaf dilekçesinde; dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olduğundan, davacının alacak ve tazminat taleplerinin dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini,Davaya konu olan ürünlerin bilgisayar programı olmayıp internet sitesi niteliğinde olduğunu, internet siteleri ise fsek hükümleri kapsamında bilgisayar programlarının yararlandığı korumadan yararlanamayacağını, davacının hak iddia edebilmesi bakımından hususiyet arz etmesi zorunlu olduğunu, algoritmaların (çalışma prensibinin) benzerlik göstermesi hukuki açıdan eksik ve hatalı değerlendirildiğini,

algoritmaların benzerlik göstermesi fsek kapsamında değerlendirilemeyeceğini , tazminatın belirlenmesinde esas alınan raporda mali bilirkişinin hesaplamasının da yerinde olmadığının, referans şirketlere verilen hizmette bu site kullanılmadığı halde, sırf site içerisinde yer alıyor diye hesaplamaya katılması, hatta bu referanslara bu site kullanılmadan hizmet verilmesi ile davacının uğradığı zarar arasında illiyet bağı kurulmadan sözde, varsayımsal, afaki bir zarar hesaplaması yapılmış olduğunu, raporlara karşı itirazların giderilmediğini, gerekçeli kararda bu hususlara değinilmediğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, haksız rekabetin tespiti, meni, refi ile maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davalı vekili süresinde sunduğu ek istinaf dilekçesinde dava şartı olan arabuluculuğa başvurulmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüş ise de; davanın 05/11/2019 Tarihinde açıldığı, davacının tazminat ile birlikte tespit, men, ref talebininde bulunduğu,

talep yığılmasının söz konusu olduğu davaların ticari arabuluculuğa tabi olmaksızın mahkemece çözüme kavuşturulması gerektiği (Y.11HD 10.02.2020 tarih ve 2019/3048 – 2020/1093.

17.02.2020 T. ve Y.11HD, 2020/197-2020/1578 ilamları) dikkate alındığında iş bu uyuşmazlık zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığından davalı vekilinin usule ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.Somut uyuşmazlıkta; dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, mahkemece hükme esas alınan son bilirkişi heyetinin raporlarında; davacının web sitesinin sahibinin hususiyetini taşıyan eser niteliğinde olduğunun tespit edildiği,

davalının ....com adlı web sitesinde kullandığı programda yer alan sekmelerin, başlıkların, belge adlarının davacının web sitesinde yer alanlar ile aynı olması ilgili mevzuattan kaynaklansa da davalının web sitesinin bu ayniyetin ötesine geçerek davacının web sitesinin çalışma prensibini de aynen aldığı,

davacının ....com adlı web sitesindeki kişisel veri envanteri açıklaması olarak yer alan "Kişisel veri envanteri hazırlanırken yasanın belirlediği kriterlere ve gereksinimlere göre excel ile hazırlamak oldukça zahmetlidir, hata yapmaya açıktır, veri bütünlüğünün ve yeknesaklığının korunması güçtür" açıklamasının davalının ....com adlı web sitesindeki kişisel veri envanteri açıklamasında aynen yer aldığının da belirlendiği dikkate alındığında mevut delil durumuna göre ilk derece mahkemesince haksız rekabete dayalı talebin kabul edilerek,

maddi ve tazminata hükmedilmesi yerinde görülmüş, davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddi gerekmiştir. Açıklanan nedenle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddi gerekmiştir.