İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/295 K.2025/1279

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin şirket merkezinde 09/11/2018 gerçekleşen hırsızlık sonrası müvekkili şirkete ve aynı adreste faaliyet gösteren ... ve Tekel Ürünleri Tic.AŞ'ye ait çok sayıda çekin çalındığını, gerçekleşen hırsızlık olayında boş olarak çalınan çekler arasında yer alan ... A.Ş. ... Ticari Şube Müdürlüğü muhataplı ... seri no'lu çekin sahte olarak 10/02/2019 vade 19.750-TL bedel yazılarak sahte olarak imzalandığını ileri sürerek, davaya konu çek nedeniyle müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aslında olmayan bir hırsızlık olayını gerçekleşmiş gibi gösterdiğini, müvekkilinin diğer davalılar ... ve ... isimli kişiye boru malzemesi sattığını onun karşılığında dava konusu çeki aldığını, müvekkilinin dava konusu çek ile ilgili herhangi bir icra takibi veya başkaca hukuksal yolla başvurmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Diğer davalılar cevap dilekçesi vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, dosya içerisinde davaya konu çekin sadece ön yüzünün fotokopisinin bulunduğu, bu fotokopide lehtar olarak ...'nın görüldüğü, çekin arka yüzünün fotokopisinin bulunmadığı, muhatap bankaya yazılan müzekkere cevabında çekin bankaya ibraz edilmediğinin belirtildiği, çek aslını sunmak üzere davalı ... vekiline mahkememizce süre verildiği,

davalı vekilince çek aslının kendilerinde bulunmadığının beyan edildiği ancak davalı ... tarafından da çekin akıbeti hususunda çeki başkasına ciro edildiğinin, teslim edildiğinin ispat edilemediği bu nedenle dosya kapsamından çekin son olarak davalı ...'ta bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği, çek aslının sunulmadığı ve imzanın davacıya ait olduğunun davalı tarafça ispat edilemediği, çek yasal süresi içerisinde ibraz edilmediğinden kambiyo vasfını da yitirdiği anlaşılmakla yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle davanın kabulü ile davacının davaya çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde, cevap dilekçesindeki savunmalarını tekrar ederek, müvekkilinin davaya konu çeki sulama sistemi karşılığında kendisine teklif eden diğer davalıları bildirdiğini, bu nedenle ve husumet yokluğu nedeniyle müvekkili bakımından davanın reddedilmesi gerektiğini, eksik yapılan inceleme neticesinde davacının kendi düzenlediği ticari defter baz alınarak sehven davanın kabulüne karar verildiğini, hırsızlık olayının gerçekleştiği 2018-2019 yılı defterlerin incelenmesine dair eksiklik giderilmeden taraflar arasında ticari ilişki olmadığına kanaat getirilerek sehven davanın kabulüne karar verildiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının davaya konu çekin çalınarak sahte imza ile düzenlendiğini ileri sürdüğü, sahtelik/imza inkarına dayalı menfi tespit davasında imza incelemesi için çek aslının celbi/ibrazının zorunlu olduğu, davaya konu çekin muhatap bankaya ibraz edilmediği, takibe konulmadığı, çek aslının soruşturma dosyasında bulunmadığı,

bu durumda imza incelemesi için çeki elinde bulunduranın çek aslını mahkemeye ibraz etmesi gerektiği, davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde.

"Davalı müvekkil diğer davalılar ... ve ... isimli kişiye boru malzemesi satmış olup onun karşılığında dava konusu çeki almıştır." şeklindeki beyanı ile davaya konu çeki aldığını kabul ettiği, lk derece mahkemesince çek aslını sunulması için kesin süre verilmesi üzerine, davalı ... vekilinin 24/03/2021 tarihli dilekçesinde, çek aslının ...'un uhdesinde bulunmadığını, davalı müvekkilinin ticari faaliyeti düşünüldüğünde çek aslının kendilerinde olmasının mümkün olmadığını beyan ettiği, cevap dilekçesinde boru satışı karşılığı davaya konu çeki aldığını kabul eden davalı ...'un, verilen kesin süreye rağmen çek aslını ibraz etmediği,

çeki iade ettiğini de ispat edemediği, adı geçen davalının çek aslını ibraz etmemesi nedeniyle davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu, mutlak defî niteliğindeki sahtelik iddiasına dayalı açılan davada, sahtelik incelemesi yapılmadan ticari defter incelemesi yapılmasının ve hamil konumunda olan ve bu nedenle davacı ile arasında ticari ilişki bulunmayan davalı ...'un ticari defterlerinin incelemesinin uyuşmazlığın çözümüne katkısının bulunmadığı anlaşılmakla,davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.