İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/408 K.2025/1430

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

ASIL DAVADA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/719 esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, İstanbul Cumhuriyet Başsavcığı'nın 2019/221268 soruşturma sayılı dosyasında kııymetli evrakta sahtecilik ve dolandırıcılık suçları sebebiyle ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkili şirketin davaya konu çeklerdeki şirketlerle hiçbir ticari ilişkisi olmadığını, çeklerdeki mevcut imzalarda kendisine ve şirket ortağı olan ...'ya ait olmadığını, keşidecisi ...

Akaryakıt Harfiya A.Ş olan ... Bankası ...şubesine ait 8285126 çek numaralı 06/01/2020 keşide tarihli 300.000TL bedelli çek ile keşidecisi ... Akaryakıt Hafriyat AŞ olan ... Cumhuriyet Caddesi Şubesine ait Z1019159 çek numaralı 07/01/2020 keşide tarihli 300.000,TL lik çekler sebebiyle borçlu olmadığının tespitini, davalıların % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkul edilmesini talep etmiştir.Davalı ...

Enerji Akaryakıt Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; dava açılmadan arabuluculuğa başvurulmadığından davanın usulden reddine karar verilmesini, ihtiyati tedbir kararında belirtilenin aksine davacı bakımından ileride telafisi güç sonuçların doğmasının mümküm olmadığını, davanın reddi ile davacının davaya konu alacağının % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkul edilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/719 esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, İstanbul Cumhuriyet Başsavcığı'nın 2019/221268 soruşturma sayılı dosyasında kııymetli evrakta sahtecilik ve dolandırıcılık suçları sebebiyle ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkili şirketin davaya konu çeklerdeki şirketlerle hiçbir ticari ilişkisi olmadığını, çeklerdeki mevcut imzalarda kendisine ve şirket ortağı olan ...'ya ait olmadığını, keşidecisi ...

Akaryakıt Harfiya A.Ş olan ...i Bankası ...şubesine ait ... çek numaralı 13/01/2020 keşide tarihli 300.000 TL bedelli çek ile keşidecisi ... Akaryakıt Hafriyat AŞ olan ... Cumhuriyet Caddesi Şubesine ait ... çek numaralı 09/01/2020 keşide tarihli 300.000,TL lik çekler sebebiyle borçlu olmadığının tespitine kararı verilmesini, davalıların % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkul edilmesini talep etmiştir.Davalı ...

Enerji Akaryakıt Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; dava açılmadan arabuluculuğa başvurulmadığından davanın usulden reddine karar verilmesini, ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, müvekkili şirketin akaryakıt sektörünün önce bir firması olduğunu, iş bu davanın müvekkili şirket aleyhine sonuçlanması halinde müvekili firmanın davacının zararlarının tamamını karşılayacak büyüklükte olduğunu, ihtiyati tedbir kararında belirtilenin aksine davacı bakımından ileride telafisi güç sonuçların doğmasının mümküm olmadığını,

davanın reddi ile davacının davaya konu alacağının % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkul edilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN İLK KARARI

İlk derece mahkemesinin 2020/1E, 2020/105 Karar sayılı, 20/02/2020 tarihli ilamında; "...-Dava şartı mevcut olmadığından dava ile talep edilen ve mahkememizce verilen TEDBİR KARARININ KALDIRILMASINA;" şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF KARARI

Dairemizin 14/07/2020 tarih ve 2020/1265 Esas, 2020/1323 karar sayılı ilamı ile; "...menfi tespit davasının alacak davası mahiyetinde değerlendirilemeyeceği göz önüne alınarak, somut olay yönünden davacı tarafın arabulucuya başvuru zorunluluğu bulunmamaktadır.

Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 13/02/2020 tarihli 2020/85 Esas- 2020/454 Karar sayılı olup "Bölge Adliye Mahkemeleri Hukuk Dairelerinin kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine yönelik kararında".

"7155 Sayılı Kanun'un 20. Maddesi ile 6102 Sayılı TTK'na eklenen 5/A maddesi gereğince ticari nitelikteki menfi tespit davalarında dava açılmadan önce arabuluculuğa gidilmesinin zorunlu olmadığına ve arabulucuya gidilmiş olmasının bir dava şartı olmadığına, uyuşmazlığın bu şekilde giderilmesine" karar verilmiştir.

Açıklanan nedenle davacı tarafın istinaf isteminin kabulü ile HMK'nın 353/1-a-4 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına, dosyanın yargılamaya devam edilmek üzere mahkemesine gönderilmesine" karar verilmiştir.

DAİREMİZ KARARINDAN SONRA İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

İlk derece mahkemesini 2020/447E, 2022/806 K, 08/12/2022 Tarihli ilamında; "...Asıl davanın kabulü ile, Keşidecisi ... Akaryakıt Hafriyat A.Ş. olan 06.01.2020 tarihli ...Bankası ...Şubesi 8285126 seri numaralı 300.000,00 TL bedelli çek ve keşidecisi ... Akaryakıt Hafriyat A.Ş. olan 07.01.2020 tarihli ...

Cumhuriyet Caddesi Şubesi Z1019159 seri numaralı 300.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borcu bulunmadığının tespitine,- Tazminat talebinin reddine,-Birleşen davanın kabulü ile, Keşidecisi ... Akaryakıt Hafriyat A.Ş. olan 13.01.2020 tarihli ...Bankası ...Şubesi 8285127 seri numaralı 300.000,00 TL bedelli çek ve keşidecisi ... Akaryakıt Hafriyat A.Ş. olan 09.01.2020 tarihli ...

Cumhuriyet Caddesi Şubesi ... seri numaralı 300.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davacının davalıya borcu bulunmadığının tespitine,-Tazminat talebinin reddine" şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ile bayisi ... Akaryakıt A.Ş. arasındaki bayilik ilişkisinden kaynaklanan borçlar sebebiyle, davaya konu çeklerin, ...

Akaryakıt A.Ş. tarafından müvekkiline devredildiğini, müvekkilinin çeklerdeki iyi niyetli meşru hamili olarak alacaklı sıfatını haiz olduğunu, kambiyo senetlerinde mücerretlik ilkesinin geçerli olduğunu, bilirkişi raporuna itiraz edildiğini, mukayese imzaların, imza incelemesi bakımından uygun, elverişli ve davayı aydınlatacak nitelikte olmayıp bu belgelerin incelenmesi neticesinde düzenlenmiş bilirkişi raporunun hükme esas alınamayacağını, inceleme konusu yapılan imzaların tarihleri 10 ve/ veya 20 yıl öncesine ait imzalar olduğunu, bir kısmının ise belge aslı olmayıp fotokopi olduğunu,

raporun eksik incelemeye dayalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava, imza inkarına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir. Karara karşı davalılardan ... Enerji Akaryakıt AŞ vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi HMK 355 maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı ve kamu düzeni dikkate alınarak yapılmıştır. İmza defi mutlak defi olup herkese karşı ileri sürülebilir.

Somut uyuşmazlıkta mahkemece alınan bilirkişi raporunda asıl ve birleşen davaya konu çeklerin tarihlerinden önceki tarihli çok sayıda evrak aslının mukayeseyeli olarak incelendiği, raporun yeterli ve hükme elverişli olduğu dikkate alındığında ilk derece mahkemesince asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, davalı ...

Enerji AKaryakıt AŞ vekilinin istinaf isteminin HMK 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.