İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/914 K.2024/1399

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Talep eden vekili talep dilekçesi ile. Müvekkilinin ... San. ve Tic.

A.Ş. “...” logosuyla yayın yapan televizyon kanalının yayıncısı ve ... (...) üyesi olduğunu, müvekkili ile ... arasında, yıllardan bu yana yayın izni sözleşmeleri yapıldığını ve müvekkilinin lisanslı olarak eserleri kullandığını, Meslek Birlikleri ile yayın izni görüşmelerine ilgili senenin sonunda başlandığını ve yine ilgili senenin sonunda veya takip eden senenin başında sözleşmeler imzalanarak bir önceki senenin ödemelerine başlandığını, 2022 ve 2023 yılı için yapılacak yayın izni sözleşmelerinin esaslarının belirlenmesi için,

... (ve diğer bir meslek kuruluşu olan ... ile) müvekkilinin üyesi olduğu ... arasında 27.12.2022 tarihinde “... & ... - ...

PROTOKOLÜ” imzalandığını, bu Protokolde, 2022-2023 yılı için uygulanacak zam oranı ve ... (ve ...) ile üye yayın kuruluşları arasında yapılacak “Yayın İzni Sözleşmesi” hükümleri konusunda taraflar arasında mutabakata varıldığını, sözleşme tipinin ... ile mutabık kalınan yeni modele göre hazırlandığını, 2022 ve 2023 yıllarını sözleşme süresi olarak kapsadığı, 2022 yılı bedeli belirlenirken 2021 yılı ana sözleşme bedellerine ... ile mutabık kalınan %34 oranında artış uygulandığı, eş zamanlı yayınlar için ana sözleşme bedellerinin %5'i alınarak hesaplama yapıldığı,

protokol hükümlerine göre, 2022 ve 2023 yıllarına ilişkin 22.682,36 TL olarak belirlenmesi gereken ödeme tutarını 147.000 TL olarak değiştiren ...'nin, protokole aykırı ve keyfi yapılandırma işlemine itiraz edildiğini, müvekkilinin, protokol hükümlerine uygun olarak ödemesini gerçekleştirmek üzere, 21/07/2023 tarihinde 2022 yılı yayın ücreti ile eş zamanlı yayın ücretini ve 2023 yılı yayın ücreti ile eş zamanlı yayın ücretini ... 'nin IBAN numarasına yatırmışsa da bu ödemelerin ... tarafından iade edildiğini belirterek ...'nin,

müvekkilinin üyesi olduğu ... ile imzaladığı protokolde belirlenen bedelleri kabul etmeyerek iade ettiği göz önünde bulundurularak, ... üyesi müvekkilimizin, protokol hükümlerine uygun olarak 2022-2023 takvim yıllarına ilişkin muaccel olmuş yayın izni bedellerini yatırabileceği ödeme yerini tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

İlk derece mahkemesinin 08.09.2023 Tarihli kararı ile; -HMK 382, 385/1 ve 389. maddelerine göre tevdi mahalli tayini talebinin KABULÜ ile İstanbul Çağlayan Adliyesi ... Şubesi Müdürlüğü'nün TEVDİİ MAHALLİ OLARAK TAYİNİNE," şeklinde karar vermiştir. İlk derece mahkemesinin 27.09.2023 Tarihli ek karar ile; sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile; "..itirazın kabulü ile, tevdi mahalli tayini kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

DAİREMİZİN KARARI Dairemizin 2023/1660 Esas, 2023/1893 Karar sayılı, 12/12/2023 Tarihli ilamı ile; 27/09/2023 Tarihli ek kararın yok hükmünde olduğu gerekçesi ile itiraz dilekçesinin istinaf dilekçesi olarak kabul edilerek istinaf harcının tamamlanması için muhtıra çıkarılması hususunda dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Tevdi mahalli talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunu, taraflar arasında; "... SAN. VE TİC. A.Ş. ÜNVANLI, ...

TV LOGOLU" Yayın Kuruluşu ile Lisans Sözleşmesi imzalanması hususunda geçerli herhangi bir yazılı-sözlü mutabakat bulunmadığını, müvekkili ile Televizyon Yayıncıları Derneği arasında bir protokol olup, bu protokolün eki olarak tanzim edilecek yayın izin sözleşmelerinin talepte bulunan tarafından imzalanmadığını, bu hali ile taraflar arasında herhangi bir mutabakat bulunmadığını, talep eden tarafından kötü niyetle yapılan ödemelerin iade edildiğini, keza taraflar arasında bir sözleşme bulunmadığını, talep edenin tevdi talebini kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla,

talep edenin lisans bedeli olarak ifade ettiği ve yaptığı ödeme bedellerinin aynı alanda faaliyet gösteren diğer kuruluşlarla yapılan lisans bedelleri yanında oldukça düşük olup, bu bedellerin kabul edilemeyeceğinin talep edenin de farkında olduğunu, tüm bu sebeplerle;

tevdi mahalli tayini talebinin reddi gerekmekle birlikte, en önemlisinin taraflar arasında ilgili yayın kuruluşuna ilişkin herhangi bir yazılı/sözlü/zımni kabul, mutabakat, anlaşma vs. kesinlikle mevcut olmadığını, hal böyle iken tevdi tayini talebine hukuki dayanak teşkil edecek bir hukuki ilişkinin mevcut olmadığını, dolayısıyla taleplerin reddine karar verilmesini, tevdi mahalli tayini kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, televizyonda yayınlanacak eserlerle ilgili yayıncı kuruluşun yayın izni sözleşme bedellerinin ödenmesi için tevdi mahalli tayin edilmesine ilişkindir. Mahkemece tevdi mahalli tayini talebinin kabulüne karar verilmiş, aleyhine tevdi mahalli tayin edilen taraf vekili karara karşı istinaf yargı yoluna başvurmuştur.

Tevdi mahalli talep eden tarafın taraflar arasında FSEK kapsamında sözleşme ilişkisi bulunduğunu iddia etmiş olmakla FSEK’in 76/1. maddesinde, bu kanunun düzenlediği hukuki ilişkilerden doğan dava ve işlerde görevli mahkeme Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi olduğuna dair aksine hüküm bulunduğundan mahkeme görevlidir. İstinafa başvuran vekilinin görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğuna ilişkin istinaf istemi yerinde görülmemiştir.

Tevdi mahalli talep edenin dosyaya sunduğu delillerin incelenmesinde; taraflar arasında 2021 yılında ödenecek bedellerle ilgili Yayın İzni Sözleşmesi imzalandığı, 2022 ve 2023 yılları için henüz sözleşme imzalanmadığı, ... ve ... ile ... (...) arasında imzalanan 27/12/2022 tarihli “... & ...

Yayıncıları Derneği Protokolünün ise Yayın İzni Sözleşmesi olmadığı, yalnızca 2022 ve 2023 yılları için imzalanacak sözleşmelerin esaslarının belirlendiği, bu aşamada talep edenin Lisans Alma hakkının bulunup bulunmadığının ve lisans bedelinin ihtilaflı olduğu, TBK’nun 107. maddesinde belirtilen tevdi mahalli tayini koşullarının mevcut olmadığı, talebin 5846 Sayılı FSEK 43 ve 41.madde hükümlerine göre, açılacak lisans bedeli tespitine ilişkin asıl davada değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla, mahkemece tevdi mahalli tayin edilmesi talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun görülmediğinden,

... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemenin tevdi mahalli kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-Karşı taraf vekilinin istinaf isteminin KISMEN KABULÜNE,2-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince İSTANBUL 2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ'nin 08/09/2023 tarihli, 2023/120 D.İş, 2023/126 D.İş Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,-Tevdi mahalli tayini talebinin REDDİNE,3-İlk derece yargılaması yönünden; -Alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 157,75 TL harcın tevdi mahalli talep edenden alınarak Hazineye gelir kaydına,-Tevdi mahalli tayini talep edenin yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İstinaf yargılaması yönünden;

-Karşı taraf vekilinin istinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talep halinde iadesine, -İstinaf yargılaması sırasında karşı tarafça yapılan 1.169,40 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 165TL posta-teb.müz. giderinin talep edenden alınarak karşı tarafa verilmesine,-Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 20-TL istinaf masrafının davacı üzerinde bırakılmasına,-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda,