İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2025/1321 K.2025/1471

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

İHTİYATİ HACİZ TALEBİ

İhtiyati haciz talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; Müvekkil firmanın hamili olduğu; ... ERZURUM Şubesinin IBAN TR82 ... numaralı hesabı üzerinden keşide edilen 30.06.2025 tarihli ve 75.000,00 -TL tutarlı 1 adet çek nedeniyle alacağının mevcut olduğunu, borçluların daha pek çok kurum ve kuruluşa borçlu olduğunu ve bu borçlarını ödeyemediğini, adres değiştirmek ve alacaklılardan mal kaçırma gayretleri içinde olduğu tespit edildiğinden alacağının teminat altına alınabilmesi ve İstanbul 24. İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı icra takibinin semeresiz kalmaması için borçlulara ait taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 09/07/2025 Tarih 2025/1687 D.İş 2025/1670 Karar sayılı kararı;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Talep, ihtiyati hacze ilişkindir. Talebin yasal dayanağı İİK'nın 257 vd. maddeleridir. Talep sahibinin dilekçesi ve ekindeki belgelerin incelenmesinden; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun süresinde ödenmediğine kanaat getirecek delillerin İİK'nın 258/1. fıkrası uyarınca sunulduğu ve yaklaşık ispatın da bu aşamada var olduğu kanaatine varılmakla İİK'nın 257/1. fıkrası uyarınca ihtiyati haciz kararı vermek gerekmiştir.

KARAR

Yukarıda açıklandığı üzere;1-İhtiyati haciz talebinin; ... yönünden ihtiyati haciz isteminin REDDİNE, diğer borçlular yönünden ihtiyati haciz isteminin KABULÜ ile, 75.000,00-TL için alacağın yetecek miktarda borçlunun kendisinde veya üçüncü şahısta olan taşınır, taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarının borca yetecek miktarda İHTİYATEN HACZİNE, karar verilmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden SINIRLI SORUMLU ... ŞEHİR KONUT YAPI KOOPERATİFİ vekili 14/07/2025 tarihli dilekçesinde özetle. Genel yetki kurallan gereğince ihtiyati haciz başvurulanda yetkili mahkemenin aleyhine ihtiyati haciz istenen tarafın ikametgahının bulunduğu yer mahkemesi olduğunu, müvekkil şirketin kanuni ikametgahının ... İç Kapı ...

Palandöken / ERZURUM adresi olduğunu, Bu nedenle yetkili mahkemenin Erzurum Mahkemeleri olup ihtiyati haciz karan veren İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkisiz olduğunu,Dosyaya konu çekin keşideci müvekkil şirket tarafından lehtarı olan ... ORTAKLIĞI adına düzenlendiğini, daha sonra ... ORTAKLIĞI'nın işbu çeki cirolayarak kargo firmasıyla ... ... ELEMANLARI SAN. TİC. LTD.

ŞTİ.'ine gönderdiğini ancak kargo firmasında gönderim aşamasında çekin kaybolduğunu, buna ilişkin kargo firması hakkında Erzurum Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, çekin kaybolması üzerine ... ... ELEMANLARI SAN. TİC. LTD. ŞTİ.'nin İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2025/334 esas sayılı dosya ile çek iptali davası açtığını ve dosya kapsamındaki çekler için ödeme yasağı kararı verildiğini,Kaybolan çeklerin müvekkil şirket, ... ORTAKLIĞI ve ... ...

ELEMANLARI SAN. TİC. LTD. ŞTİ. ile hiçbir ticari faaliyette bulunmayan kişilerin eline geçtiğini ve ... şirketine satıldığını,Ayrıca çeklerin ... ve ...tarafından ciro edilmiştir.

Çeklerin rıza dışında bu kişilerin eline geçtiğini ve kullandıkları için savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunu, çekin rıza dışında ele geçirildiğinden ciro silsilesinin kesildiğini ve çek vasfını yitirdiğini. bu nedenle ihtiyati haciz kararının dayanağı olan alacak mevcut olmadığından ve taşkın haciz olduğundan verilen haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZLARA İLİŞKİN İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 01/08/2025 Tarih 2025/1687 D.İş 2025/1670 Karar sayılı Ek Kararı; ...

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati haciz isteyen taraf senete dayalı olarak ihtiyati haciz talebinde bulunmuş olup, dayanak çekin keşide yerinin ERZURUM olduğu anlaşılmaktadır.Senetten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, senetin keşide yerinde ihtiyati haciz isteyebilecektir. Dosyanın incelenmesinde itiraz eden borçlu SINIRLI SORUMLU ...

ŞEHİR KONUT YAPI KOOPERATİFİ'nin adresinin PALANDÖKEN/ERZURUM olduğu anlaşılmaktadır. Senetin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu yoktur. Kambiyo senetlerinde ve bu bağlamda çekte hak doğrudan doğruya çeke ait kayıtları ihtiva eden evrakta tecessüm ettiği için çekteki borcu tek başına para borcu sayma olanağı da yoktur. Bu yönüyle TBK'nun 89/1 maddesine göre çekteki borcun götürülecek borç olduğunu kabul etme imkanı bulunmamaktadır.

Mahkememizce yapılan inceleme neticesinde; her ne kadar ... ... ANONİM ŞİRKETİ ile imzalanan ... sözleşmesi ile İstanbul Mahkemelerinin yetkili kılındığı görülmüş ise de ilgili yetki sözleşmesi ... sözleşmesinin tarafı olmayan diğer borçlu SINIRLI SORUMLU ... ŞEHİR KONUT YAPI KOOPERATİFİ' açısından sözleşmenin nispiliği ilkesi mucibince hüküm ifade edemeyeceği görülmekle; açıklanan bu hususlar gözetildiğinde; borçlu SINIRLI SORUMLU ...

ŞEHİR KONUT YAPI KOOPERATİFİ' vekilinin yetki itirazlarının kabulü ile; mahkememizin 09/07/2025 tarihli 2025/1687 D. İş esas, 2025/1670 D.İş karar sayılı ihtiyati haciz kararının işbu borçlu SINIRLI SORUMLU ... ŞEHİR KONUT YAPI KOOPERATİFİ' yönünden kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

İhtiyati haciz talep eden vekili 08/09/2025 tarihli istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu alacağın götürülecek borç niteliğinde olduğunu, her ne kadar kambiyo senedine dayalı borçların "aranacak borç" niteliğinde olmakla birlikte, çeke dayalı bir alacağın, çekin muhatap bankaya ibraz edilmesi ve muhatap banka tarafından "karşılıksızdır" işlemi görmesi sonucunda artık aranacak borç niteliğini kaybedip "götürülecek borç" yani alacaklının ikametgahında ifa edilecek borç niteliğine dönüşeceğinin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi (BAM) tarafından kabul edildiğini,

alacaklı müvekkil şirketin adresinden dolayı İstanbul Mahkemelerinin yetkili hale geldiğini, İstanbul 6. Aslliye Ticaret Mahkemesinin 2025/1687 D.iş ve 2025/1670 K. Sayılı 01.08.2025 tarihli ek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

-Talebe konu belge suretinden; ... Erzurum şubesi, keşide yeri Erzurum, 0092433 çek numaralı, 30.06.2025 keşide tarihli 75.000,00 TL miktarlı bir adet çekin Sınırlı Sorumlu ... Şehir Konut Yapı Kooperatifi tarafından ... lehine keşide edildiği, lehtar ciranta tarafından ... ... A.Ş.'ye ciro edildiği, çekin İstanbul 14.Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.05.2025 tarihli ödeme yasağı kararı bulunduğundan işleme alınamadığı tespit edilmiştir.-... Sözleşme suretinden-25/03/2025 tarihli sözleşmenin ... ... A.Ş. ile Müşteri ... arasında imzalandığı, -Adreslerin: Uyap kayıtlarına göre;---... Şirketi Şişli/İstanbul---Sınırlı Sorumlu ... Kooperatifi Yakutiye/Erzurum

GEREKÇE

Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık, ihtiyati hacze itirazın kabulüne dair 01/08/2025 tarihli ek karara ilişkindir. Karar ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf edilmiştir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, ihtiyati hacze konu çekin.

Erzurumda düzenlendiği, muhatap banka ile ihtiyati hacze itiraz edenin yerleşim yerinin Erzurum olduğu, HMK 7/1 maddesi ve İİK 50/1 maddesi birlikte değerlendirildiğinde çekin arka yüzünde kaşesi ve imzası bulunan borçlulardan herhangi birinin yerleşim yerinin İstanbul adliyesinin yargı çevresinde bulunmadığı, kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan, bu alacaklar için TBK’nın 89/1.hükmünün uygulanamayacağı, çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu olmadığından, çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı bulunmadığı,

bu nedenlerle ihtiyati haciz yönünden İstanbul Mahkemesinin yetkili olmadığı anlaşılmakla, ihtiyati haciz talep eden vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.