İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2017/1358 K.2018/380

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; vekil edeninin davalı borçlu aleyhine İstanbul ..İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla hasar bedelinin ödenmemesinden dolayı TTK 1472 maddesi uyarınca rücu alacağına ilişkin ilamsız icra takibi başlattığını, davalının haksız ve kötü niyetli olarak borca itiraz ettiğini, takibe konu alacağın davacı şirketin dava dışı ... Ltd.Şti.ne işyerim paket sigorta poliçesi gereğince davalı kurum çalışanlarının sebebiyet verdiği su hasarına ilişkin yaptığı ödemenin rücuen tahsili isteğine dayalı bulunduğunu, davalının hasardan sorumlu olduğunu açıklayarak, itirazın iptaline, takibin devamına ve alacağın %20 sinden az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yapılan yargılama sonunda mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı İSKİ tarafından istinaf edilmiş ancak harçtan muaf olduğu gerekçesi ile istinaf harcı yatırılmamış, mahkemece de harç alınmadan ve muhtıra çıkartılmaksızın dosya istinaf incelemesi için mahkememize gönderilmiştir

Yargıtay içtihatlarında da işaret edildiği üzere; Yargılama harçları (temyiz harçları da dahil) 492 sayılı Harçlar Kanunu'nda ve çeşitli özel yasalarda düzenlenmiş olup mahkemelerce verilen kararların temyizi esnasında yine mahkemelerce kararı temyiz edenden alınması gereken temyiz harçları ve bu harçların ne şekilde alınacağı yasada açıklanmıştır.

Vergi ve harçlar yalnızca yasa ile konulur (ihdas edilir). Yine bir kişi ya da kurumun harçtan muaf olup olmayacağı, kişi ya da kurumlarca yapılan bir işlemin harçtan müstesna olup olmayacağı yalnız yasa ile düzenlenir. Harçlardan muafiyeti ya da istisnaları düzenleyen kanun, genel nitelikteki Harçlar Kanunu olabileceği gibi her hangi bir kanun da olabilir.

Örneğin, bazı kamu kurumlarının kuruluş ve görevlerini düzenleyen özel kanunlarda, o kurumun yargılama harçlarından muaf olduğu, yine kurumun bazı işlemlerinin yargılama harçlarından müstesna olduğu yönünde düzenlemelere yer verildiği görülmektedir. Yukarıda da belirtildiği üzere, bir kişi ya da kurumun harçtan muaf olup olmayacağı, kişi ya da kurumlarca yapılan bir işlemin harçtan müstesna olup olmayacağı yalnız yasa ile tespit edilebilir. Bir kişi ya da kurumun yargılama harçlarından muaf olabilmesi için muafiyeti düzenleyen yasada o kurumun "yargılama harçlarından muaf olduğu" açık ve net bir şekilde hüküm altına alınmalıdır. Vergi ve harçların yasallığı ilkesi bunu gerektirir.

2560 sayılı ...Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 21 inci maddesinin "a)" fıkrasında, İSKİ'nin görevleri için kullandığı taşınmaz malları, tesisleri, işlemleri ve faaliyetlerinin her türlü vergi resim ve harçtan muaf olacağı belirtilmiş ancak kurumun yargılama harçlarından bu kapsamda temyiz harçlarından muaf olduğu yönünde açık bir düzenlemeye yer verilmemiştir.

Bakanlıklar tarafından çıkarılan düzenleyici işlemlerle (yönetmelik, yönerge, genelge vb.) bir kişi ya da kurumun vergi ve harçlardan muaf tutulması mümkün değildir. Yine yargılama yetkisi bulunmayan Adli Yargı Adalet Komisyonu Başkanlıklarının bir kişi ya da kurumun yargılama harçlarından (ve temyiz harçlarından) muaf olduğu yönündeki görüşleri o kişi ya da kurumun yargılama harçlarından (ve temyiz harçlarından) muaf olduğu yönünde mahkemeleri bağlamaz.

Bu nedenle, İSKİ, ASKİ gibi büyükşehir belediyelerinin bünyelerinde bulunan, tüzel kişiliği haiz, su ve kanalizasyon işlerini yürüten idareler ( kurumlar) yargılama harçlarından ve bu kapsamda temyiz harçlarından muaf değildir.

Somut Olayda; davalı vekili ilk derece mahkemesi'nin hükmünü istinaf etmiş ise de; gerekli harçların yatırıldığına ilişkin herhangi bir tahsilat ya da para makbuzu dosya arasında bulunmamaktadır.

Bu nedenle, hükmü istinaf eden davalı vekili, istinaf harçlarını yatırmış ise, buna ait tahsilat, saymanlık ya da para makbuzunun bulunarak dosya arasına konulması, hiç yatırılmamış ya da eksik yatırılmış ise 25.01.1985 gün 5/1 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu Kararı ve 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla uygulaması gereken HMK.nun 344 (Mülga HUMK'nun 434/3). maddesi gereğince, muhtıra çıkarılması, verilecek 1 haftalık kesin süre içerisinde istinaf harcının yatırılması, aksi halde istinaftan vazgeçmiş sayılacağı hususunun muhtırada belirtilmesi,

verilen kesin süre içinde istinaf harcının yatırılmaması halinde mahkemece başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verileceği konusunda aynı biçimde muhtırada uyarı yapılması, tebliğ tarihinden itibaren 1 haftalık kesin sürenin dolmasının beklenmesi, verilen kesin süre içinde harcın yatırılması halinde dosyanın istinaf incelemesi için gönderilmesi, yatırılmaması halinde ise, mahkemece, gereği için dosyanın Mahal Mahkemesi'ne geri çevrilmesine karar vermek gerekmektedir.

(Yargıtay 5 HD.nin 20/12/2017 Tarih ve 2017/26681 E. 2017/29475 K. - 9.HD.nin 16/11/2017 Tarih ve 2015/16032 E. 2017/18454 K. - 4.HD.nin 16/11/2017 Tarih ve 2017/1505 E. 2017/1315 K. - 8.HD.nin 11/10/2017 Tarih ve 2015/9174 E. 2017/12662 K. - 23.HD.nin 17/12/2015 Tarih ve 2015/2938 E. 2015/8242 K. - 17.HD.nin 10/07/2014 Tarih ve 2014/13585 E. 2014/11209 K. vb)

Sonuç olarak; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 352/1. Maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucunda; yukarıda açıklanan hususlar tamamlandıktan sonra dosyanın istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmesi için mahalline geri çevrilmesine karar vermek gerekmiş olup, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M