İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2022/693 K.2026/44

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile. Bakanlar Kurulu'nun 26.01.2015 tarihli ...

Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası Hakkındaki Kararı gereğince sigorta konusu işletmelerde asgari sigorta şartlarının tespiti ile ilgili risk incelemesinin zorunlu hale geldiğini, davalı şirketin yasal zorunluluk gereğince 06/05/2015 tarihinde müvekkili şirkete başvurarak kendi maden işletmesinde risk incelemesi yapılmasını talep ettiğini, bunun üzerine müvekkili şirketin görevlendirdiği sigorta eksperlerinin 18 saat incelemede bulunarak ekspertiz raporu düzenlediklerini, raporda bahse konu işletmenin asgari sigortalama şartlarını sağlamadığı yönünde görüş bildirildiğini, müvekkili şirketin eksperlerin harcamaları ve ücretlerini ödediğini,

06.05.2015 tarihli ...

Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası Tarife ve Talimatı Tebliği'ne göre, işletmenin asgari sigortalama şartlarını sağlamadığının tespit edilmesi halinde risk inceleme bedeli ile diğer masrafların sigorta şirketleri tarafından rücu edilebileceğini, bu nedenle eksperlere ödenen bedel için davalıya yansıtma faturası düzenlemişlerse de, davalının faturayı iade ettiğini, ihtarnameye rağmen borcun yine ödenmediğini ileri sürerek 13.990,40 TL fatura bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevabında; davada yetkili mahkemenin yerleşim yeri mahkemesi olan Zonguldak Mahkemeleri olduğunu, maden işletmesinde risk değerlendirme ile ilgili davacıya herhangi bir başvuruda bulunmadıklarını, bu hususta taraflar arasında bir sözleşme olmadığını, davacı şirketin telefonla arayarak eksper ve sair ücret konularını gündeme getirmeden işyerinde risk değerlendirmesi yapmak istediğini beyan ettiğini, ancak davacıya sözlü ya da yazılı ödeme ve kabul beyanında bulunmadığını, herhangi bir talepleri olmamasına rağmen bilgisizliğinden yararlanarak iş yapıldığını, eksperlerin 4 saat kalarak işyerinden ayrıldığını,

ekspertiz raporunun kendilerine tebliğ edilmediğini, masraf olarak bildirilen hizmet kalemlerini, ücretleri ve yol ve ulaşım giderlerini kabul etmediklerini, zira eksperlerin aynı gün pek çok işletmeye gittiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece; davalı, davacıya yazılı ve sözlü başvurusu bulunmadığını savunmuşsa da, davalıya ait imza ve kaşeli 06/05/2015 tarihli başvuru yazısı olduğu, yine ön ekspertiz ön rapor formunda da davalının imza ve kaşesinin bulunduğu, davalının bilirkişi raporları alınmasından sonra 06/05/2015 tarihli başvuru yazısındaki imzayı kabul etmediğine ilişkin itirazlarının yargılamanın gelinen aşaması itibariyle yerinde görülmediği; eksperlerin incelemelerini tarafsızlık ile yerine getirecekleri ve ekspertiz raporlarının 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m. 22/17 fıkrası gereği delil niteliğine haiz olduğu,

sunulan ekser raporu davalının işletmesine ilişkin olup, raporda incelemenin 18 saat sürdüğünün belirtildiği, bu nedenle davalının eksperlerin daha az çalıştığına dair savunmalarına ve davalı tanıklarının beyanlarına itibar edilmediği; ...

Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası Tarife ve Talimatı Tebliği'ne göre, risk inceleme sonucunda inceleme konusu işletmenin asgari sigorta şartlarını sağlamadığının tespit edildiği durumlarda, risk inceleme bedeli ile incelemeyle ilgili diğer masrafların sigorta şirketince söz konusu işletmeye rücu edilebileceği; netice itibariyle davacının 10.207,45 TL davalıya rücu edebileceği, davalının 26.02.2016 tarihinde temerrüde düştüğü gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 10.207,45 TL'nin davalıdan tahsiline, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davalı vekili istinaf nedenleri olarak; davanın yetkisiz mahkemede görüldüğünü, eksperlerin aynı gün bir çok işletmeye gittiklerini, bu nedenle eksperlerin defterlerinin incelenmesi ve aynı günlerde yaptıkları işlerin tespitini talep etmişlerse de delilin toplanmadığını, maden ocağında keşif yapılmadan ve fatura konusu işin kaç saat süreceği tespit edilmeden karar verildiğini, 06.05.2016 tarihli başvuru yazısı kendilerine tebliğ edilmediğinden imza itirazını tahkikata geçtikten sonra yaptıklarını, müvekkilinin davacıdan herhangi bir talebi olmayıp,

davacının müvekkilinin bilgisizliğinden yararlandığını, eksperlerin talep ettikleri konaklama ve ulaşım masraflarına ilişkin herhangi bir belge sunulmadığını, maden sahasında günlük mesai 6,25 saat, haftalık mesai 37,5 saat olduğundan, eksperlerin 18 saat çalışması için 3 gün maden ocağında inceleme yapmaları gerektiğini, eksperlerin talep ettiklerin masrafların fahiş olduğunu, eksperlerin aynı gün ve günlerde çok sayıda ocağa gittiğini ve buralarda da aynı masrafları talep ettiklerini belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, maden ocağında risk inceleme işi yapan ekspertizlere davacı sigortacı tarafından ödenen ücretin davalı maden işletmesinden tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 10.207,45 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmiş, davalı vekili hükmü istinaf etmiştir.İstinaf konusu edilen uyuşmazlık; davada davacının yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olup olmadığı, davalıya ait maden sahasında asgari sigorta şartlarının tespiti ile ilgili risk incelemesi yapılması hususunda taraflar arasında anlaşma bulunup bulunmadığı, anlaşma varsa davacı sigortacının eksperlere ödediği tutarı davalı maden işletlmesinden rücuen tahsil edip edemeyeceği ve söz konusu eksper ücret ve giderlerinin işin karşılığı olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.

1-Davalı vekili, davada genel yetkili mahkeme olan, müvekkili işletmenin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğunu savunmuşsa da, uyuşmazlığın para borcu olduğu ve davacı alacaklının para borcunun ifasını kendi yerleşim yeri mahkemesinde talep edebileceği gözetildiğinde, ilk derece mahkemesinin yetki itirazını reddederek işin esasını incelemesinde usule aykırılık bulunmamaktadır.

2-Davalı vekili, maden sahasında asgari sigorta şartlarının tespiti ile ilgili risk incelemesi yapılması hususunda herhangi bir talepleri olmadığını savunmuşsa da, davalının imza ve kaşesini içeren 06/05/2015 tarihli başvuru yazısı ve yine ön ekspertiz ön rapor formunda da davalının imza ve kaşesinin bulunduğu gözetildiğinde davalının davacıdan herhangi bir talep bulunmadan ekspertiz incelemesi yapıldığına yönelik istinaf başvurusu yerinde değildir.Ayrıca davalının dilekçelerin teatisi aşaması tamamlanıp tahkikata geçilmesi ve bilirkişi raporları alınmasından sonra, başvuru yazısı altındaki imzanın kendisine ait olmadığını savunması, savunmanın genişletilmesi niteliğinde olup, ilk derece mahkemesinin davalının bu savunmasını yerinde bulmamasında da isabetsizlik bulunmamaktadır.

3-Davalı vekili, yapılan işin süresi ile ekspertizlerin ücret ve masraf kalemleri yönünden de hükmü istinaf etmiştir.İlk derece mahkemesinde alınan raporlarda, tarafların incelemeye konu ticari defterlerinin delil niteliğine olduğu, davacının ekspertiz ücretlerini ödeyerek davalı adına düzenlediği faturayı defterlerine kaydettiği, davalının ticari defterlerinde anılan faturaya rastlanmadığı belirtilmiştir.

Bağımsız ve tarafsız ekspertizler tarafından hazırlanan raporlar 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m. 22/17 fıkrası gereği delil niteliğine haizdir. Somut olayda davalı işletmesine ilişkin ekspertiz raporunda incelemenin 18 saat sürdüğü belirtilmiştir. Diğer taraftan ekspertiz raporunda ücretler ve masraflar ayrıca belirtilmiştir. ...

Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası Tarife ve Talimatı Tebliği'ne göre, risk inceleme sonucunda inceleme konusu işletmenin asgari şartlarını sağlamadığının tespit edildiği durumlarda, risk inceleme bedeli ile incelemeyle ilgili diğer masrafların sigorta şirketince söz konusu işletmeye rücu edilebilmesi mümkündür. Davacı sigortacı, eksperlerin ücretlerini ve konaklama ve ulaşım masraflarını ödediğine göre, anılan tutarın davalıdan rücuen tahsilini talep etmesi mümkündür.

Bu durumda ilk derece mahkemesinin davacının ödediği ekspertiz ücretleri ile konaklama ve ulaşım masraflarını davalıdan rücuen tahsiline karar vermesinde de isabetsizlik bulunmamaktadır.Açıklanan nedenler ile ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi görüşüyle dosya heyetin takdirine sunulur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/1307 Esas, 2021/1105 Karar sayılı ve 23/11/2021 tarihli kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 bendi gereğince esastan REDDİNE,

2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından davalı tarafından yatırılan 170,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 561,30 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,