İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/577 K.2023/658

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, İstanbul ... İflas Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında tasfiyesi yürütülen müflis ... Sanayi ve Ticaret AŞ'den olan işçilik alacaklarının tahsili için müflis şirket aleyhine iflas tarihinden önce Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatılmasına ve takibin kesinleşmesine rağmen ödeme yapılmadığını, icra takibi kapsamında müflis şirketin, müvekkiline 71.801,35 TL (fer'iler hariç) borcu bulunduğunu, İstanbul 2. İflas Müdürlüğüne müvekkili tarafından yapılan alacak kayıt talebinin tamamının haksız gerekçelerle reddedildiğini, sıra cetveline 4. sırada kaydının yapılmasına karar verildiğini belirterek davanın kabulü ile, alacağın tamamının İstanbul ...

İflas Dairesi'nin ... sayılı iflas dosyasının sıra cetveline 1. sıradan kaydının yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Mahkemece, davalıya tebligat çıkarılmadan tensip ile birlikte görevsizlik kararı verildiğinden cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesince; sıra cetveline itiraz davaları kural olarak genel mahkemelerde görülmekle birlikte itiraz sadece sıraya ilişkin ise görevli mahkemenin icra mahkemeleri olduğu (bkz. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. HD 2020/1165E., 2022/128K.), somut olayda, davacı tarafından işçilik alacağına ilişkin miktarın sıra cetvelinin 1. sırasına kaydı talep edilmekte olup alacak miktarıyla ilgili bir ihtilaf bulunmadığı, davaya bakmaya görevli mahkemenin İstanbul Nöbetçi İcra Hukuk Mahkemesi olduğunu belirterek görevsizlik sebebiyle davanın usulden reddine dair karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde; söz konusu görevsizlik kararının yerinde olmadığını, zira kayıt kabul davalarında görevli mahkemenin iflasa karar veren ticaret mahkemesinin bulunduğu yerdeki ticaret mahkemesi olduğunu, hem alacağın işçilik alacağı olduğunun varlığına yönelik, hem söz konusu işçilik alacağının miktarına yönelik hem de sıraya ilişkin itirazları olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istinaf ederek ayrıca dosyanın sıra yönünden incelenmek üzere İcra Hukuk Mahkemesine gönderilerek tefrik edilmesine ve yeni bir esasa kaydedilerek yargılamanın yeni esasla devam etmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

İflas idaresinin, sıra cetvelini düzenlerken uyması gereken iflas hukuku kurallarına aykırı hareket ettiği veya yaptığı bir işlemin hadiseye uygun olmadığı iddia edilirse, bu halde sıra cetveline karşı şikayet yoluna başvurulur (İİK'nın m.227; m.16). Şikayet sebeplerinden en önemlisi, bir alacaklının kendisine verilen sıraya itiraz etmesidir (m. 235, IV).

Buna göre, alacağı sıra cetveline kabul edilen bir alacaklı, alacağının esas ve miktarına değil de, yalnız alacağına verilen sıraya itiraz ediyorsa, bunu şikayet yolu ile icra mahkemesine bildirir.

Diğer şikayet sebeplerine örnek olarak; sıra cetvelinin açık olmaması, bu husustaki kanun hükümlerine (İİK'nın m.233-234) uyulmamış olması, sıra cetvelinin ilan edilmemiş olması, masaya yazdırılmış olan bir alacağın unutulmuş olması, masa alacaklarının da sıra cetvelinde gösterilmiş olması, reddedilen bir alacağın neden dolayı reddedildiğinin, yani ret sebeplerinin gösterilmemiş olması gösterilebilir. (Prof.

Dr. Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, El Kitabı, 2. Baskı, 2013, Ankara, sh 1329). Bir alacaklı, kendi sırasına veya iflâs hukuku kurallarının yanlış uygulandığına (şikayet) değil, kendi alacağı hakkında verilen ve nedenleri gösterilerek verilen ret veya kısmen ret kararının esasına (kayıt ve kabul davası açarak) veya bir başka alacaklının alacağına veya onun sırasına (kayıt terkin davası açarak) itiraz ediyorsa ticaret mahkemesine dava açmalıdır.

İİK'nın 233. maddesine göre sıra cetvelinde, kabul edilmeyen alacaklar ret sebepleri ile birlikte gösterilir. İİK'nın 235/1. maddesi uyarınca iflas sıra cetveline yönelik itirazlar (kayıt kabul ve kayıt terkin davaları) kural olarak genel mahkemelerde (Asliye Ticaret Mahkemesinde) görülür. Şikayetçi sadece kendi sırasına yönelik itirazlarını, husumet iflas idaresine yöneltilerek İİK'nın 235/son maddeleri uyarınca icra mahkemesinde ileri sürmelidir.

İflas sıra cetvelinde başka bir alacaklının kabul edilen miktar kadar alacağı bulunmadığına ya da sırasına yönelik itiraz, o alacağın sıradan terkin edilmesi talebini içerdiğinden, şikayet olarak icra mahkemesinde değil, İİK'nın 235/2. maddesi uyarınca sırasına itiraz edilen alacaklıya husumet yöneltilerek dava yolu ile genel mahkemede (Asliye Ticaret Mahkemesinde) ileri sürülmelidir.

Somut olayda, dava dilekçesi ekinde sunulan alacak kayıt talebine ilişkin İflas Müdürlüğünün 22/08/2022 tarihli kararına göre, yargılamayı gerektirdiğinden bahisle kaydı talep edilen 101.377.09 TL alacağın tamamının reddine, süresi içerisinde kayıt kabul davası açılarak kesinleşmiş karar ibraz edildiğinde yargı kararına göre sıra cetvelinin düzeltilmesi kaydıyla İİK'nun 206. maddesi gereğince alacağın, sıra cetvelinde 4. sıraya kaydının yapılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Buna göre masaya kaydı talep edilen alacak tümden reddedildiğinden Mahkemece kabul edilenin aksine alacağın esası ve miktarının uyuşmazlık konusu olmadığı söylenemez. Ayrıca İflas Müdürlüğünün kararı ile, davacının alacağının sıra cetvelinin 4. sırasına kaydı, bu hususta kesinleşmiş yargı kararı getirmesine bağlı kılınmıştır. Yoksa davacının alacağının, sıra cetvelinde 4. sıraya kaydedilmesi gibi bir durum söz konusu değildir.

Bu nedenle Mahkemenin, itirazın sıraya yönelik olduğu kabulü de yerinde değildir. O halde davacının itirazı, kendi sırasına veya iflâs hukuku kurallarının yanlış uygulandığına (şikayet) yönelik olmayıp kendi alacağı hakkında nedenleri gösterilerek verilen ret kararının esasına ilişkindir.

Başka bir deyişle davacının itirazı, alacağın esas ve miktarına ilişkin olup somut olayda Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğundan işin esasının incelenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken Mahkemece, görevli olmadığından bahisle davanın usulden reddine dair karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu sebeple davacı istinaf başvurusunda haklıdır.

Açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkemesince yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmadığından davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere. 1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2-İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/805 Esas, 2022/832 Karar ve 15/11/2022 tarihli kararının HMK 353.1.a.3 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın,

Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE,4-İstinaf yargılaması aşamasında duruşma açılmadığından istinaf vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,5-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 179,90 TL istinaf karar harcı davacı tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,6-Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,