İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/475 K.2024/677

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında yapılan şifahi anlaşma gereği davaya konu fatura içeriği hizmetlerin davalıya sunulduğunu ve faturaların davalıya tebliğ edildiğini, alacağın tahsiline yönelik şifahen defalarca talepte bulunmalarına rağmen bu tarihe kadar hiçbir ödeme yapılmadığını belirterek 27.070,38 TL alacağın ticari faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesi ekinde sunulan faturalar anlaşılamadığından buna yönelik ayrıca cevap verme ve delil sunma haklarını saklı tuttuklarını, müvekkili şirket ile davacı arasında uzun yıllar önce sonlanan hizmet ilişkisinden kaynaklı davacının verdiği tüm hizmetlere ilişkin ödemelerin yapıldığını, müvekkili şirketin cari hesap ekstresinde davacının alacağının görünmediğini, davaya konu faturaların, müvekkili şirkete tebliğ edildiği beyan edilse de müvekkili şirkete tebliğ edilen herhangi bir fatura bulunmadığını, davaya konu borca ilişkin zamanaşımı def'inde bulunduklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesince; davacı tarafın, taraflar arasında yazılı değil şifahi bir anlaşma bulunduğunu belirttiği, işbu şifahi anlaşma kapsamında davacının düzenlediği davaya konu alacak talebini dayandırdığı faturaların 02/07/2012 ve 05/07/2012 tarihli olduğu, ayrıca davacının, işbu faturalara konu hizmetin de davalıya sunulduğunu belirttiği, eldeki davanın dava tarihinin 30/12/2022 olduğu, buna göre TBK'nun 146. maddesi ile fatura tarihleri nazara alındığında eldeki davanın 10 yıllık zamanaşımı süresi dolduktan sonra açıldığı, davalının, süresinde sunduğu cevap dilekçesi ile zamanaşımı def'inde bulunduğu gerekçelerine istinaden davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde. TBK'nun 149. maddesi uyarınca, inkar edilen borcun, davalı şirkete Beyoğlu ... Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin tebliğ edildiği 01/03/2013 tarihinde ödenmesi gereken hale geldiğini, TBK'nun 146.

Maddesi uyarınca, davanın, 10 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açıldığını, ayrıca 2020 yılında Covid 19 pandemisinden dolayı dava açma, başvuru gibi yargıda sürelerin uzatılması sebebiyle de davanın zamanaşımına tabii olmayacağının açık olduğunu, dava konusu faturaların, davalıya ait yüksek basınç hava kompresörünün onarımı ve yedek parça ihtiyacının karşılanması için yapılan işçilikler ve kullanılan yedek parçalara istinaden düzenlendiğini, faturaların ödeneceği taahhüt edilerek kompresörün parçaları ve faturaların davalının o dönemde SSK'lı işletme çalışanı olan ...'a teslim edildiğini, parçaları teslim alınan kompresörün,

davalı şirketin kendi bakım personeli tarafından toplandığını ve devreye alınarak kullanılmaya başlandığını, alacağın tahsili için davalı şirketin muhasebe departmanı arandığında faturaların, kendilerine gönderilmediğinin belirtilmesi sebebiyle davalıya yeniden gönderildiğini, davalının, faturaları resmi defterlerine işlemeyerek borçtan kaçındığını belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde, istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, faturaya dayalı alacağın faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkindir. Davalı vekili süresi içerisinde sunduğu cevap dilekçesinde, zamanaşımı savunmasını ileri sürmüş olup Mahkemece bu doğrultuda, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. Buna göre uyuşmazlık, dava konusu faturadan kaynaklı alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı noktasında toplanmaktadır.

6098 sayılı TBK'nun 149. maddesi uyarınca, zamanaşımı, alacağın muaccel olmasıyla; alacağın muaccel olmasının bir bildirime bağlı olduğu hâllerde, zamanaşımı bu bildirimin yapılabileceği günden işlemeye başlar. Aynı Kanunun 90. maddesine göre ise, ifa zamanı taraflarca kararlaştırılmadıkça veya hukuki ilişkinin özelliğinden anlaşılmadıkça her borç, doğumu anında muaccel olur.

Somut olayda, yazılı sözleşme bulunmasa da taraflar arasında bir ticari ilişkinin bulunduğu iki tarafın da kabulündedir.

Davacı, davalıya ait yüksek basınç hava kompresörünün hasarlı kısımlarının onarımı ve yedek parça ihtiyacının karşılanması için tarafınca yapılan işçilikler ve kullanılan yedek parçalara istinaden dava konusu 02/07/2012 tarihli 9.145,00 TL ve 05/07/2012 tarihli 17.925,38 TL bedelli faturaları düzenlediğini ve kendi edimini yerine getirerek hem kompresörün parçalarını hem de dava konusu faturaları davalı çalışanı ...'a teslim ettiğini iddia etmiştir.

Dava konusu faturalarda teslim alan olarak ... isim ve imzası bulunmakta olup davalı tarafından keşide edilen Gaziosmanpaşa ... Noterliğinin 11/02/2013 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde, makinenin 09/07/2012 tarihinde teslim edildiği, ancak hizmetin ayıplı ifa edildiği belirtilmiştir.

Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığından, davalının borcunun ne zaman muaccel olacağı belli değil ise de, hukuki ilişkinin özelliği dikkate alındığında davacının, edimini yerine getirmesiyle birlikte alacağının muaccel hale geldiğini, buna göre ise teslim tarihi olan 09/07/2012 tarihi itibariyle muacceliyetin gerçekleştiğini kabul etmek gerekir. Davacı, taraflarınca keşide edilen Beyoğlu ...

Noterliğinin 22/02/2013 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin tebliğ edildiği 01/03/2013 tarihi itibariyle alacağın muaccel olduğunu ileri sürmüş ise de, ihtarname, zaten muaccel olan bir borcun borçlusunu temerrüde düşürmek amacıyla keşide edildiğinden (TBK.m.117/1) davacının bu iddialarına itibar edilmemiştir.

Öte yandan taraflar arasındaki ticari ilişki, niteliği itibariyle bir eser sözleşmesi olup TBK'nun 147/1-6 maddesi uyarınca eser sözleşmesinden doğan alacaklar 5 yıllık zamanaşımına tabidir.

Bu hale göre işbu davanın 30/12/2022 tarihinde açılmış olması ve alacağın muaccel olduğu tarihten dava tarihine kadar TBK'nun 154. maddesinde yer alan zamanaşımını kesen sebeplerin mevcut olmaması nazara alındığında dava konusu faturalardan kaynaklı alacağın zamanaşımına uğradığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar taraflar arasındaki ilişki eser sözleşmesi olmasına rağmen Mahkemece yanılgılı şekilde hizmet sözleşmesi olarak kabul edilmiş ise de netice itibariyle davanın zamanaşımından reddine yönelik tesis edilen karar isabetlidir.Açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkemesince tesis edilen kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.