İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/720 K.2024/859

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin üçüncü kişilerle yaptığı alacağın temliki sözleşmeleri gereği borçlu ...

Hizmetleri Tic AŞ'den alacaklı olduğunu, İİK'nın 285 maddesi uyarınca iflas talebinde bulunabilecek her alacaklının borçlu şirket hakkında konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteyebileceğini, müvekkilinin alacağına kavuşabilmesi için hastanesi bulunan borçlu şirketin faaliyetlerine devam etmesi gerektiğini, bu nedenle borçlu şirkete İİK'nın 286 maddesi uyarınca konkordato talebine eklenecek belgeler için süre verilerek belgelerin sunulması halinde borçlu şirket hakkında geçici mühlet kararı verilmesini talep etmiştir.Borçlu şirket vekili;

salgın sürecinde yaşanan ekonomik belirsizlik, kurdaki dalgalanmanın hammade fiyatlarını yükseltmesi, tahsilat sıkıntısı ve küresel çapta krize neden olan savaş gibi etkiler nedeniyle konkordato talebinde bulunduklarını ileri sürürek müvekkili şirket hakkında geçici ve kesin mühlet kararı verilmesini, akabinde konkordato projesinin tasdikini talep etmiştir.

Borçlu şirke vekili revize proje ile; ticari alacakların tahsili, sermaye artışı, stoklardan ve ticari faaliyetten elde edilecek gelir ile borçların tamamının % 20 faiz ile konkordatonun tasdiki kararından sonra 30/09/2024 tarihinden itibaren üçer aylık eşit taksit ile 5 eşit taksitte ödeneceğini belirterek konkordato projesinin tasdikini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; adi konkordatonun İİK 302. maddede belirtilen nisapla kabul edildiği, tasdik harcının yatırıldığı ve borçlu şirket yönünden teminat yatırılması gereken tutarın depo edildiği, teklif edilen tutarın şirketin kaynakları ile orantılı ve iflasa nazaran alacaklıların lehine olduğu, tasdik koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulü ile borçlunun konkordato projesinin tasdikine, konkordatoya tabi borçların geçici mühlet tarihinden itibaren %20 faiz ile birlikte, tasdik kararının ilanından sonra 31/05/2024 tarihinden başlamak üzere üçer aylık aralıklarla 5 eşit taksitle ödenmesine,

konkordatonun tasdik kararı ile bağlayıcı hale gelmesine, komiser heyetinin görevine son verilmesine ve konkordatonun yerine getirilmesini sağlamak ve gözetim tedbirlerini almak üzere kayyım atanmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar, yasal süre içerisinde alacaklılar ... ve ... Toptan Satış AŞ vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.

Alacaklı ...AŞ vekili istinaf nedenleri olarak; borçlu şirketin daha önce de Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/671 Esas sayılı dosyasında konkordato talebinde bulunduğunu, ancak alacaklılar toplantısında yeterli nisabın sağlanmadığı gerekçesiyle talebin reddedildiğini, bu talebin reddedilmesinden sonra davacı alacaklının diğer alacaklılarından alacağını temlik alarak nisapta çoğunluğu ele geçirdiğini ve konkordato projesinin kabulünü sağladığını, konkordatoya tabi alacaklıların alacak miktarı 60.825.052,59 TL olup,

bu alacağın yaklaşık 50.000.000,00 TL'sine sahip alacaklıların büyük çoğunluğunun aynı soybağına sahip kişi ya da bu kişilerin temsilcisi olduğu şirketlere ait olduğunu, bu nedenle alacak miktarlarının gerçeği yansıtmadığını, bu alacaklıların nisapta tek bir alacaklı olarak sayılmasından sonra alacaklı sayısı yönünden projenin kabul edilip edilmediğinin değerlendirilmesi gerektiğini, borçlu şirketin kaynaklarının yaklaşık 87.000.000,00 TL, konkordatoya tabi borçlarının ise yaklaşık 60.000.000,00 TL olduğunu, bu durumda olası bir iflas halinin alacaklıların aleyhine olduğundan söz edilemeyeceğini,

müvekkilinin konkordato nisabına alınan alacağının eksik belirlendiğini ve çekişmeli alacağı için pay ayrılmadığını, borçlu şirketin elektrik tedarikini müvekkili şirketin sağladığını, işletme giderini dahi ödeyemeyen borçlu şirketin konkordato talebinde samimi olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını ve konkordatonun reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: 1-Alacaklı ... vekilinin istinaf başvurusu yönünden yapılan incelemede. Talep, konkordatonun tasdikine ilişkindir.

Alacaklı ... vekili tasdik kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurmuşsa da, SGK Başkanlığının prim alacakları 5501 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 88/16. maddesine göre, İcra ve İflas Kanununa göre değil, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre takip ve tahsil edilmektedir. Bu Kanuna tâbi alacaklar konkordato hükmünün dışında kaldığından (İİK m.308/c) SGK alacaklarının konkordatodan etkilenmediği sonucuna varılmaktadır.

Konkordatodan etkilenmeyen alacakların itirazlarının dikkate alınması gerekmediği gibi bunların alacaklılar toplantısına çağrılmasına da gerek bulunmamaktadır. Diğer bir ifade ile SGK Başkanlığının konkordatonun tasdikine ilişkin olarak istinaf yoluna başvurmakta hukuki yararı bulunmamaktadır. Hukuki yarar dava şartı olduğu gibi istinaf yasa yoluna başvurulması için de aranan bir şarttır.

Bu nedenle alacaklı ... vekilinin karara yönelik istinaf başvurusunun hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmiştir. 2- Alacaklı ...AŞ vekilinin istinaf başvurusu yönünden yapılan incelemede.

Konkordato talepleri ile ilgili 2004 sayılı İİK'nın 285. maddesinde, yetkili ve görevli mahkeme düzenlenmiş, yasada iflasa tabi olan borçlu için, İİK'nın 154. maddesine atıf yapılarak ilgili maddenin birinci veya üçüncü fıkradaki yazılı yerlerdeki asliye ticaret mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu, iflasa tabi olmayan borçlu için ise yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğu vurgulanmıştır.Somut olayda, dava, borçlu şirketin muamele merkezi ile asliye ticaret mahkemesinde açılmıştır.

Ayrıca 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 74. maddesinde belirtilen şekilde borçlu şirket vekilinin vekaletnamesinde konkordato ile ilgili özel yetkinin mevcut olduğu anlaşılmıştır.Dosya kapsamından; davacı lehine 07/11/2022 tarihinden itibaren üç aylık geçici mühlet kararı verildiği ve sonrasında geçici mühletin iki ay daha uzatıldığı,

06/04/2023 tarihli duruşmada borçlu şirkete 07/04/2023 tarihinden itibaren bir yıllık kesin mühlet verildiğ görülmektedir.Mahkemece 05/04/2024 tarihli duruşmada borçlu şirketin konkordato projesinin tasdikine karar verilmiş, alacaklı vekili hükmü istinaf etmiştir.Uyuşmazlık davacı şirketin konkordato projesinin tasdik edilmesi koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.Komiser heyeti nihai raporunda; borçlu şirketin 30.11.2023 tarihi itibariyle rayiç değerler üzerinden öz kaynaklarının (+)17.093.865,62 TL olarak hesaplandığı ve şirketin borca batık bulunmadığı,

konkordato teklifinin alacaklıların %30'u ve alacak miktarının %90'ı tarafından kabul edildiği; olası bir iflas halinde 60.825.052,59 TL tutarındaki konkordatoya tabi alacaklıların tam olarak tahsil etme imkanı bulunmadığı, imtiyazlı alacaklar ile alacağı tam olarak ödenecek mühlet içinde doğan alacaklardan sonra, konkordatoya tabi alacakların sadece %18,35’inin tahsil edebileceği, bu bağlamda konkordatoya tabi alacakların tamamını %20 faizi ile ödemeyi öngören konkordato ödeme teklifi tutarının, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olduğu;

borçlu şirketin kaynaklarının 87.332.387,72 TL olması ve ödenmesi teklif edilen toplam borç ve faiz tutarının (60.825.052,59 TL + 25.116.580,62 TL) 85.941.633,21 TL olması itibariyle teklif edilen borç ödemesinin kaynaklarla orantılı olduğu; şirketin gerek İİK m. 206 /I bağlamında ödenmemiş imtiyazlı alacaklısı bulunmadığı, bununla beraber, genel ve zımni faaliyet izni çerçevesinde, şirketin rutin faaliyeti neticesinde 30.11.2023 tarihli bilanço uyarınca, konkordato mühleti içerisinde doğan borcunun 29.485.869,17 TL olduğu, bu borç tutarı için teminat gösterilmesi gerekip gerekmediğinin mahkemenin takdirinde bulunduğu;

konkordatonun tasdikine karar verilebilmesi için 85.941.633,21 TL üzerinden hesaplandığı üzere 195.088,00 TL tutarında harç yatırılması gerektiği belirtilmiştir. İlk derece mahkemesi tasdik koşullarının bulunup bulunmadığı hususunda ayrıca bilirkişilerden rapor da alınmıştır.

Bilirkişiler 02/04/2024 tarihli raporlarında; teklifin borçlu şirketin kaynakları ile orantılı olduğu, kaynaklarla orantılı olması şartının sağlanmış olacağı, tasdik kararı verilebilmesi için mühlet içerisinde komiser onayıyla doğan 29.485.869,17 TL tutarındaki borç bakımından teminat gösterilmesi gerektiği, konkordatonun tasdikine karar verilebilmesi için 195.087,51 TL tutarında harç yatırılması gerektiği belirtmişlerdir.Davacı vekili tasdik harcını yatırmıştır, teminata bağlanması bağlanması gereken alacak tutarı yönünden teminat da gösterilmiştir.a-Alacaklı vekili,

davacı alacaklı ve bu alacaklı ile aynı soybağına sahip alacaklıların nisapta çoğunluğu ele geçirmek için üçüncü kişilerden alacakları temlik aldıklarını, bu nedenle nisabın sağlanmadığını belirterek hükmü istinaf etmiştir.Söz konusu temlik alınan alacakların gerçek bir alacak olmadığına, bu alacakların sırf nisabın sağlanması için oluşturulmuş muvazaalı alacak olduğuna dair bilgi ve belge bulunmayıp, alacaklı vekilinin bu yönde açık bir iddiası da bulunmamaktadır.

Bu nedenle üçüncü kişilerden alınan temlik alınan alacakların konkordato nisabında dikkate alınmasında hukuka aykırılık bulunmayıp, konkordatoyu kabul ya da reddedilmesi temlik alan alacaklıların kendi takdiridir. Diğer taraftan alacaklı vekili, bu alacaklıların tek bir alacaklı sayılması gerektiğini ileri sürmüşse de, temlik alınan alacakların tek bir alacaklı tarafından temlik alındığına dair dosyada bilgi ve belge bulunmamaktadır.

Bu nedenle konkordatoya tabi alacağı temlik alanların her biri ayrı ayrı dikkate alınarak alacaklıların % 30'unun projeyi kabul ettiğinin kabul edilmesinde de isabetsizlik görülmemiştir. b-Alacaklı vekili, nisapta dikkate alınan alacaklarının eksik gösterildiğini ve çekişmeli alacağa pay ayrılmamasının doğru olmadığını savunmuştur. İİK'nın 302. maddesi uyarınca alacaklının konkordato nisabında hesaba katılıp katılmayacağına ve ne oranda katılacağına mahkeme karar verir.

Çekişmeli alacağın nisaba katılıp katılmamasına ve ne oranda katılacağına dair yapılan inceleme, alacağın esasına ilişkin ayrıntılı bir inceleme olmayıp, yalnızca söz konusu alacaklılara oy hakkı tanınıp tanınmayacağına yöneliktir.

Alacağın mevcudiyeti ve miktarı hakkındaki karar, söz konusu alacağı esastan inceleyecek mahkemeye ait olacaktır.Somut yargılamada, itiraz eden alacaklının borçlu şirketin kabul etmediği alacak tutarı 302. madde gereğince çekişmeli kabul edilerek, borçlunun alacağa dair beyanı tutanakla belirlenerek alacaklıya mahkemeye başvuracağı belirtilmiştir.

Alacaklının bu itirazı üzerine de, mahkeme tarafından komiser heyetinden rapor alınarak alacaklının nisaba dahil olacak alacak miktarı tespit edilmiştir. Çekişmeli alacağın nisabı ne oranda katılacağına mahkemece karar verilmiş olup, mahkeme ara kararında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu nedenlerle, itiraz eden alacaklının bu konudaki dair istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.Ayrıca İİK'nın 308/b maddesi uyarınca tasdik kararında çekişmeli alacaklara pay ayrılabileceği, bu hususta bir zorunluluk bulunmadığı, çekişmeli alacak için dava açılması ve bu davanın kabulü halinde alacaklının alacağını tasdik kararına göre çekişmeli alacağını tahsil edebileceği gözetildiğinde, ilk derece mahkemesinin çekişmeli alacaklara pay ayrılmaması yönündeki takdirinde de hukuka aykırılık görülmemiştir. c-Alacaklı tasdik koşullarının bulunmadığını ileri sürmüştür.

"Konkordatonun tasdiki şartları" başlığını taşıyan İİK'nun 305. maddesi aşağıda belirtildiği şekilde düzenlenmiştir. "302 nci madde uyarınca yapılan toplantıda ve iltihak süresi içinde verilen oylarla kabul edilen konkordato projesinin tasdiki aşağıdaki şartların gerçekleşmesine bağlıdır: a) Adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olacağının anlaşılması;

malvarlığının terki suretiyle konkordatoda paraya çevirme hâlinde elde edilen hasılat veya üçüncü kişi tarafından teklif edilen tutarın iflâs yoluyla tasfiye hâlinde elde edilebilecek bedelden fazla olacağının anlaşılması.b) Teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması (bu kapsamda mahkeme,

borçlunun beklenen haklarının dikkate alınıp alınmayacağını ve alınacaksa ne oranda dikkate alınacağını da takdir eder).c) Konkordato projesinin 302 nci maddede öngörülen çoğunlukla kabul edilmiş bulunması.d) 206. ncı maddenin birinci sırasındaki imtiyazlı alacaklıların alacaklarının tam olarak ödenmesinin ve mühlet içinde komiserin izniyle akdedilmiş borçların ifasının,

alacaklı bundan açıkça vazgeçmedikçe yeterli teminata bağlanmış olması (302 nci maddenin altıncı fıkrası kıyasen uygulanır). e) Konkordatonun tasdikinin gerektirdiği yargılama giderleri ile konkordatonun tasdiki durumunda alacaklılara ödenmesi kararlaştırılan para üzerinden alınması gereken harcın, tasdik kararından önce, borçlu tarafından mahkeme veznesine depo edilmiş olması.Mahkeme konkordato projesini yetersiz bulursa kendiliğinden veya talep üzerine gerekli gördüğü düzeltmenin yapılmasını isteyebilir."Somut olayda komiser heyeti ve bilirkişi raporundan;

borçlu şirketin iflas tasfiyesinin olası süresi ve iflas halinde alacaklıların alacaklarına kavuşma oranı gözetildiğinde teklif edilen tutarın, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olacağı, konkordato projesinin İİK'nın 302. maddesinde öngörülen çoğunlukla kabul edildiği, konkordatonun tasdikinin gerektirdiği yargılama giderleri ile konkordatonun tasdiki durumunda alacaklılara ödenmesi kararlaştırılan para üzerinden alınması gereken harcın, tasdik kararından önce, borçlu şirketlerce mahkeme veznesine depo edildiği,

borçlu şirketini teminata bağlanmasını gerektirir borcunu mahkeme veznesine depo ettiği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan komiser heyeti ve ayrıca alınan bilirkişi heyeti raporuna göre teklif edilen tutar borçlunun kaynakları ile orantılıdır.

Buna göre İİK'nın 305. maddesinde öngörülen tasdik şartlarının sağlandığı anlaşıldığından borçlu şirketin konkordato projesinin tasdikine karar verilmesi yerindedir.3-Açıklanan nedenler ile alacaklı SGK vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine, ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden diğer alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere. 1- ... vekilinin istinaf başvurusunun usulden REDDİNE, 2-Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/968 Esas, 2024/366 Karar ve 05/04/2024 tarihli karar usul ve yasaya uygun bulunduğundan konkordatoya itiraz eden alacaklı ...

Toptan Satış A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1b-1 bendi gereğince esastan REDDİNE, 3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcı alacaklı ... Satış A.Ş tarafından peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,4-Alacaklı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına YER OLMADIĞINA, 5-Alacaklılar ...