İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2025/698 K.2025/999

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davacı şirketin 26.12.2019 tarihinde iflasına karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, davalının devremülk satış ve kiralama sözleşmelerine dayanarak ... ve ... kayıt nolu alacak kaydı başvurusu ile alacak kayıt talebinde bulunduğunu, alacak başvuruları kabul edilerek alacağın sıra cetvelinde 4. sıraya kaydedildiğini, davalının ... kayıt nolu alacak kaydı başvurusu ile de aynı sözleşmelere dayanarak 9.534.182,00 TL alacağın iflas masasına kaydını talep ettiğini, iflas idaresinin ... ve ... kayıt nolu alacak kayıt talepleri ile mükerrer olduğu gerekçesiyle alacağın tamamının reddettiğini,

ancak davalının ... kayıt nolu alacak talebi ile yine aynı alacağın kaydı için başvuruda bulunduğunu, iflas idaresinin ikinci kez mükerrer olarak yapılan başvuruyu sehven kabul ederek 9.534.182,00 TL alacağın sıra cetvelinde 4. sıraya kaydına karar verdiğini, aynı alacağın mükerrer olarak sıra cetvelinde kaydedilmesinin davalının sebepsiz zenginleşmesine neden olacağını, bu nedenle terkin edilmesi gerektiğini ileri sürerek iflas idaresinin kabul ettiği 2320 alacak kayıt nolu alacağın sıra cetvelinden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP Davalı cevabında; iflas eden davacının dava açma yetkisi bulunmadığını, alacağı kabul eden davacının bu kez alacağın terkini için dava açamayacağını, davanın 15 günlük hak düşürücü süre içinde açılmadığını, diğer devremülkler nedeniyle sıra cetveline kaydına karar verilen alacakların hesaplama yöntemi ile kendi alacağının hesaplanma yönteminin karşılaştırılması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; sıra cetveline itiraz davalarının kural olarak sıra cetveline giren ya da girme hakkı bulunduğu halde sıra cetveline alınmayan alacaklılar tarafından aynı derece ya da üst sırada bulunup kendilerine pay ayrılan alacaklılara karşı açıldığı, davacının düzenlenen sıra cetvelinde alacaklı olmayıp borçlu olduğu, sıra cetveline itiraz davası yönünden borçlunun aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; davanın iflas masasını temsil etmeye yetkili iflas idaresinin, masayı temsil etmesi için yetkilendirdiği vekili tarafından açıldığını, iflas idaresinin masa hak ve alacaklarını ve diğer alacaklıların haklarını koruma görevi neticesinde bu davayı açmakta hukuki menfaati olduğunu, davanın reddi durumunda davalının haksız zenginleşeceğini ve masanın aktifinde azalma meydana geleceğini belirterek kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz davasıdır.

Dosya kapsamından; davalının ... kayıt nolu alacak talebi ile 9.534.182,00 TL alacağın iflas masasına kaydını talep ettiği, iflas idaresinin alacağın tamamını kabul ederek 4. sıraya alınmasına karar verdiği, davacı iflas masasını temsilen iflas idaresinin, kabul edilen alacağın, daha önce davacının masaya kaydedilen alacağı ile mükerrer olduğunu ileri sürerek sıra cetveline itiraz ettiği anlaşılmaktadır.Mahkemece;

davacı borçlunun sıra cetveline itiraz davası açamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekili hükmü istinaf etmiştir.Davacı müflis şirket iflas idaresi vekili tarafından, davalının sıra cetvelinin 4. sırasına kaydına karar verilen ... kayıt nolu alacağının, davalının yine sıra cetveline kabul edilen ... ve ... kayıt nolu alacağı ile aynı alacak olduğu, bu nedenle sehven kabul edilen ... kayıt nolu alacağın sıra cetvelinden terkinini talep etmiştir.

İflas sıra cetvelinde başka bir alacaklının alacağının kabul edilen miktar kadar olmadığına ya da sırasına yönelik itiraz, o alacağın sıradan terkini talebini içerdiğinden, şikayet olarak icra mahkemesinde değil, İİK'nın 235/2. maddesi uyarınca sırasına itiraz edilen alacaklıya husumet yöneltilerek dava yoluyla genel mahkemede (Asliye Ticaret Mahkemesinde) ileri sürülmelidir.

İflas idaresinin, sıra cetvelini düzenlerken uyması gereken iflas hukuku kurallarına aykırı hareket ettiği veya yaptığı bir işlemin hadiseye uygun olmadığı iddia edilirse, bu halde sıra cetveline karşı şikayet yoluna başvurulur (İİK'nın m.227; m.16). Şikayet sebeplerinden en önemlisi, bir alacaklının kendisine verilen sıraya itiraz etmesidir (m. 235, IV).

Buna göre, alacağı sıra cetveline kabul edilen bir alacaklı, alacağının esas ve miktarına değil de, yalnız alacağına verilen sıraya itiraz ediyorsa, bunu şikayet yolu ile icra mahkemesine bildirir.

Diğer şikayet sebeplerine örnek olarak; sıra cetvelinin açık olmaması, bu husustaki kanun hükümlerine (İİK'nın m.233-234) uyulmamış olması, sıra cetvelinin ilan edilmemiş olması, masaya yazdırılmış olan bir alacağın unutulmuş olması, masa alacaklarının da sıra cetvelinde gösterilmiş olması, reddedilen bir alacağın neden dolayı reddedildiğinin, yani ret sebeplerinin gösterilmemiş olması gösterilebilir. (Prof.

Dr. Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, El Kitabı, 2. Baskı, 2013, Ankara, sh 1329) Somut davada davacı müflis şirket iflas idaresi, davalı alacağının mükerrer olarak sıra cetveline kaydedildiğini ileri sürmüştür.

Söz konusu itiraz, davalının alacağının kabul edilen miktar kadar olmadığına veya alacağının esasına yönelik olmayıp, iflas idaresinin sıra cetveli düzenlerken uyması gereken iflas hukuku kurallarına aykırı hareket ettiği ve yaptığı bir işlemin hadiseye uygun olmadığına ilişkindir.

Bu nedenle şikayetin konusu, İİK'nın 235. maddesi kapsamında kayıt terkini niteliğinde olmayıp, İİK'nın 16. ve 227. maddeleri kapsamında şikayet niteliğinde olduğundan, uyuşmazlıkta İcra Hukuk Mahkemesi görevlidir. Yargıtay 23. HD'nin 2014/7605 Esas, 2014/5851 Karar sayılı kararında da, davacı müflis şirket iflas idaresinin önceki iflas idare memurları tarafından düzenlenen sıra cetveline şikayetinde İcra Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu karar verilmiştir.

Bu durumda mahkemece, İcra Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu gerekçesiyle HMK'nın 114/c ve 115/2. maddeleri uyarınca mahkemenin görevine ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, yukarıda yazılı nedenle davanın reddedilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1.a.3 bendi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2-İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/510 Esas, 2024/658 Karar ve 30/09/2024 tarihli kararının HMK'nın 353/1-a.3 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3-Davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle HMK.114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden REDDİNE,a)6100 sayılı HMK.20 maddesi uyarınca taraflardan birinin kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde talep etmesi halinde dosyanın görevli NÖBETÇİ İSTANBUL İCRA HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,b)İki haftalık süre içinde dosyanın gönderilmesi için talepte bulunulmaması

halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARINA,c)6100 sayılı HMK 331. maddesi gereğince harç, vekalet ücreti ve yargılama giderlerin görevli mahkemece, davaya bir başka mahkemede devam edilmemesi ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde ise yargılama giderlerinin davanın açıldığı mahkemenin dava dosyası üzerinden KARARA BAĞLANMASINA, d)Varsa artan gider avansının dosyasına AKTARILMASINA, e)Sair işlemlerin yapılması için dosyanın mahkemesine İADESİNE,