İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi E.2022/3132 K.2022/2799

Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/730 Esas, 2022/703 karar sayılı kararı dosyasında verilen karar istinaf incelemesi için dairemize tevzi edilmekle Dairemiz yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapıldı.Dosya incelendi.

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili kurum ile davalı şirket arasında Organize Sanayi Bölgesi Merkezi Atıksu Ana Toplama Sistemleri ve Müşterek Atıksu Arıtma Tesisleri ile Atıksuların Marmara’ya ve Ergene’ye Deşarj Sistemine Bağlantı Hatları Uygulama Projelerinin Hazırlanması işi ile ilgili olarak sözleşme imzalandığını, sözleşme gereği davalının Saha etütleri yaparak Jeolejik, Geoteknik ve Hidrojeolojik etüt raporları hazırlayarak bu raporlara uygun olarak kati uygulama projeleri yapma işini üstlendiğini, davalının bu kapsamda söz konusu raporları hazırladığnıı ve hazırlanan raporlara göre projeleri de yaptığını,

bu kapsamda davalı tarafından hazırlatılan Mayıs-2013 Tarihli ... –... Jeoloji Mühendisi - Tekirdağ ili Çorlu ilçesi ... Köyü Pafta : ...

Nolu Alandaki Ergene 2 Islah OSB Arıtma Tesisi İmar Planına Esas Jeolojik- Jeoteknik Etüd Raporu Başlıklı rapor ile Bölgenin jeolojik yapısı incelendiğini ve rapor sonuç bölümünün 5. Maddesine göre bölgede Heyelan, Kaya düşmesi,Çığ, su baskını vs. gibi afet riski nin bulunmadığı belirtildiğini, davalı tarafından hazırlanan saha etütleri ve Jeolejik, Geoteknik ve Hidrojeolojik etüt raporlarına istinaden ve yine davalı tarafından yapılan uygulama projeleri ile Tekirdağ Ergene 2 Sanayi Bölgesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı Yüklenici ... proje AŞ. ile yapılan sözleşme gereği inceleme bölgesinde yaptırıldığını,

inşaatın tamamlanması aşamasında 05.03.2018 tarihinde inşaat alanında meydana gelen heyelan sonrası tesisin bu cephedeki istinat duvarlarının zarar gördüğünü ve zarar gören bu duvarların tesis içine hareketi nedeniyle tesisin bir kısmı da etkilendiğini ve bazı duvarlarda çatlama, bazı duvarlarda ise devrilmeler meydana geldiğini, söz konusu heyelan ve hasar sonrası, müvekkili kurumca olayın sebeplerinin araştırılması ve belirlenmesi için İstanbul Teknik Üniversitesi’ne müracaatta bulunulduğunu ve konu üzerine Dr. ... görevlendirildiğini,

Dr. ... tarafından olay yeri incelemesi sonrası 02.04.2018 Tarihli hazırlanan raporda ilgili olayın heyelan olduğu açıkça belirlenerek heyelanın ilerlediği ve acil önlem alınması amacıyla ilgili bölgede Geoteknik amaçlı sondaja ve zemin deneylerine dayalı yeniden araştırma yapılması, her bir bölge için farklı çözümlemelerin geliştirilmesi önerildiğini, bunun üzerine heyelanın sebepleri, zeminin durumu ve mevcut yapının korunması için nasıl bir projelendirme gerektiği ve neler yapılması gerektiği hususlarında ... (..., ...-İstanbul 2018), ... (..., ...-Haziran 2018), ...

(Doç. Dr. ..., ...-Aralık 2018) ), İstanbul Teknik Üniversitesi Dr. ...

(Jeoloji Mühendisliği öğretim üyesi-21.02.2019) olmak üzere beş adet rapor alındığını, müvekkili kurumca uzman görüşleri doğrultusunda işin aciliyeti ve heyelan riskinin devam etmesi nedeniyle yeniden projelendirme yaparak fore kazık sistemi yapımı işine başladığını, müvekkili kurum heyelan meydana geldikten sonra öncelik olarak zeminde yeniden etüdler yaptırdığını ve raporlar aldığını, bu etüd ve raporlara göre yeniden projeler hazırlattığını, davalıdan müvekkilinin yaptırmış olduğu bu etüdleri, hazırlattığı raporlar ve projelerin bedelini talep ettiklerini,

bu nedenlerle yargılama sonucunda davalının kusurlu zemin etüdü ve projeleri nedeniyle heyelan ve bunun sonucunda hasar meydana gelmesi nedeniyle; müvekkilinin yeniden yaptırdığı zemin etüt raporları ve projeler için ödediği bedel ve meydana gelen heyelandan kaynaklanan toprağın ve hasarlı kısımların kaldırılması ve yerine yeni projeye göre geri dolgu ve fore kazık sistemi yapılması için yapılan proje uygulama bedeli karşılığı,

fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak ve bilirkişilerce yapılacak hesaplamalar sonrasında arttırılmak üzere şimdilik 100.000,00 TL'nin ve meydana gelen heyelan ve yeni inşalar nedeniyle tesisin kullanıma açılmasının gecikmesi ve tesis inşaatının uzaması nedeniyle müvekkilince uğranılan zarar karşılığı, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimdilik 10.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanacak en yüksek orandaki faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle;

öncelikle ilk itiraz ve def'ilerin değerlendirilmesi ile davanın usulden reddini, aksi kanaatte ise davanın esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi 22/06/2022 tarih, 2021/730 Esas, 2022/703 Karar sayılı "Mahkememizin görevsiz olması nedeniyle görev dava şartı yokluğundan davanın USULDEN REDDİNE" kararı davalı tarafından istinaf edilmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın ticari dava niteliğinde olduğunu, mahkemece verilen görevsizlik kararının hatalı olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesinin görevsizliğe ilişkin kararının kaldırılıp, dosyanın mahalli mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, Merkezi Atıksu Ana Toplama Sistemleri ve Müşterek Atıksu Arıtma Tesisleri ile Atık suların Marmara’ya ve Ergene’ye Deşarj Sistemine Bağlantı Hatları Uygulama Projelerinin Hazırlanması konulu sözleşmeye aykırılık ve ayıplı ifa nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. Bir uyuşmazlığın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir.

Hangi davaların ticari dava olduğu Ticaret Kanunun 4. ve 5/2. maddeleri ile özel yasalarda düzenlenmiştir. Bir davanın mutlak ticari dava sayılabilmesi için Ticaret Kanunun 4. maddesininde 1-6 bentlerindeki davalardan olması, nispi ticari dava sayılabilmesi için de, davanın her iki tarafının tacir olması ayrıca dava konusu uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerekir.

Ticaret Kanunun 5. fıkrasına ilişkin 26/06/2012 tarihinde 6335 sayılı kanun ile yapılan değişiklikle Asliye Hukuk - Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki iş bölümü değil, görev ilişkisi olarak değerlendirilmesi gerektiği ve resen nazara alınacağını düzenlemiştir.

Görev hususu kamu düzenine ilişkindir bu nedenle mahkemenin resen nazara alması gerekir.Taraflar arasındaki uyuşmazlığı 6102 sayılı TTK hükümleri kapsamına göre ticari dava niteliğinde olduğu, mahkeme değerlendirmesinin de esasında bu yönde olduğu, taraflar arasında bu yönde bir uyuşmazlığın bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Davanın öncelikle, Çorlu 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/70 Esas sayılı dosyasına açıldığı, mahkemesince Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verildiği, Asliye Ticaret Mahkemesince de karşı görevsizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır.

Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün yeni kurulan asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesi teklifi konulu 30/06/2021 tarihli yazısı üzerine HSK tarafından alınan 07/07/2021 tarih ve 608 numaralı karar ile bu yeni mahkemelerden olan Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresi Tekirdağ ilinin mülki sınırları olarak belirlendiği,

yine HSK'nın 08/07/2021 tarih ve 568 numaralı kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/09/2021 tarihinden itibaren faaliyete geçirilmesinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.Yargıtay'ın birçok kararında da işaret edildiği üzere, herhangi bir davanın özel bir mahkemenin görev alanında kalmasına rağmen görüldüğü yerde bu özel mahkemenin kurulmamış olması sebebiyle asliye hukuk mahkemelerince yargılamaları yürütülen dava dosyalarında yargılama devam ederken görevli özel mahkemenin kurulmuş ve faaliyete geçmiş olması hallerinde,

asliye hukuk mahkemesince ilgili dava dosyaları hakkında gönderme kararı verilerek dosyaların yeni kurulan ilgili mahkemeye devredilmesi gerekmektedir. Çorlu Asliye Hukuk Mahkemesince (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla), Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı vermiş olmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.

Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin karşı görevsizlik kararının kaldırılarak davanın esası hakkında inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere dosyanın bu yer mahkemesine gönderilmesi gerektiğinden aşağıdaki şekilde hüküm tesisi usul ve yasalara uygun görülmüştür.