İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi E.2025/398 K.2025/409

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; muris ...'nun, 03/11/2017 tarihinde vefat ettiğini, murisin vefat tarihinde, davacı müvekkilinin murisin nüfusuna kayıtlı olmadığını, bu sebeple muris ...'nun, ...'nun babası olduğunun tespit edilmesi ve nüfus kaydının düzeltilmesi amacıyla İstanbul Anadolu 2. Aile Mahkemesi'nin 2017/1061 Esas - 2020/260 Karar sayılı dosyası ile müteveffanın mirasçıları ... ve ...'na karşı babalık davası ikame edildiğini yargılama neticesinde ise dava kabul edilerek müteveffa ...'nun, ...'nun babası olduğunun tespit edildiğini, davacı müvekkilinin, müteveffa ...'nun yasal mirasçısı olduğunu ve bu sebeple ...

İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin de hissedarı olduğunu, müteveffa ...'nun ölüm anında mirasçıları olarak ... ve ... gözükmesi nedeniyle Kadıköy ...

Noterliğinden 13/11/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı mirasçılık belgesini hızlı bir şekilde temin edilerek Müteveffa ... adına kayıtlı taşınmazlar ve araçların davalı ... ve dava dışı ... adına intikal ettirildiğini, yine aynı şekilde müteveffanın banka hesaplarında bulunan mevduatların davalı ... ve dava dışı ... hesaplarına aktarıldığını, aynı zamanda söz konusu mirasçıların davalı ...

Grup İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ortak olarak kendilerini yönetim kurulu üyesi atayarak şirkete ait bütün taşınmazların, araçların ve banka hesaplarını da kontrol altına aldıklarını, muris ...'nun vefat tarihinde mirasçıları olarak görünen davalı ... ve dava dışı ...'nun, ...'nun murisinin kızı olduğunu bildiklerini, bu sebeple babalık davası ile tereke tespit davası neticesinde ...'na kalacak miras payının önüne geçmek istediklerini, bu sebeple muris ... adına kayıtlı taşınmazları ve araçları, murisin vefatından hemen sonra hızlı bir şekilde öncelikle kendi üzerine intikal ettirdiklerini,

devamında muvazaalı işlemlerde bulunarak üçüncü kişilere devrettiklerini , ...İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına kayıtlı, İstanbul İli, Kadıköy İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... Parsel, ... Blok ve ... Katta bulunan ...

Nolu Bağımsız Bölüm, öncelikle, 12/12/2017 tarihinde, davalı ... tarafından diğer davalı ...'ne, devamında, 27/12/2017 tarihinde, davalı şirket tarafından diğer davalı ...'na devri; davacı müvekkili zarara uğratmak ve mirastan mal kaçırmak amacıyla yapıldığı ve bu sebeple yapılan devir işlemlerinin muvazaalı ve yolsuz olduğunun tespiti ile taşınmazın en son 23/08/2019 tarihinde davalı ... tarafından 3. kişiye devredilmesi nedeniyle, terditli olarak,

davaya konu taşınmazın keşif tarihi itibariyle belirlenecek değeri üzerinden uğranılan zararın tespiti, aksi takdirde ise, dava tarihi itibariyle belirlenecek değeri üzerinden uğranılan zararın tespiti ve bu zararın, ilk devir tarihten itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, mahkemede aksi kanaat hasıl olursa, taşınmazın en son üçüncü kişiye devredildiği 23/08/2019 tarihi itibariyle belirlenecek değeri üzerinden uğranılan zararın tespiti ve bu zararın, denkleştirici adalet ilkesi uyarınca dava tarihinde ulaşacağı miktarın tespit edilmesine ve neticesinde, bu zararın, ilk devir tarihten itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte,

mahkeme yine aksi kanaat hasıl olur ise, taşınmazın 12/12/2017 tarihi itibariyle belirlenecek değeri üzerinden uğranılan zararın tespiti ve bu zararın, denkleştirici adalet ilkesi uyarınca dava tarihinde ulaşacağı miktarın tespit edilmesine ve neticesinde, bu zararın, ilk devir tarihten itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, 6100 sayılı HMK m.107 gereği artırılmak üzere, şimdilik 200.000,00 TL'nin, davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmini ile ...İnşaat Sanayi ve Tic.

A.Ş.'ye ödenmesine, ayrıca, yine, dava konusu taşınmazın muvazaalı şekilde devredilmesi nedeniyle, ilk devir tarihinden dava tarihine kadar uğranılan kira kaybından kaynaklı olarak, 6100 sayılı HMK m.107 gereği artırılmak üzere, şimdilik 5.000,00 TL'nin, ilk devir tarihten itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmini ile ...İnşaat Sanayi ve Tic.

A.Ş.'ye ödenmesine, her türlü yargılama gideri ile vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılarca cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece; "...Davanın genel muvazaaya dayalı olarak açılan tapu tescillerine dayalı olarak açılan zararın tazmini istemine ilişkin olduğu, davanın TTK 4. Maddesinde düzenlen mutlak ticari davalardan olmadığı, davacının tacir olmadığı, bu tür davalara bakmakla görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu" gerekçesiyle; 1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, 2-Görevsizlik kararının kesinleşmesinden veya kanunyoluna başvurulmuş ise bu başvurunun reddi tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurulduğu takdirde dosyanın görevli İSTANBUL ANADOLU NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesine," dair karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı ...'nu velayeten ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; ...İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait taşınmazların muvazaalı ve çok düşük bedellerle hızlı bir şekilde üçüncü kişilere devredildiğini ve bu şirketin zarara uğratıldığını, görevli mahkemenin İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri olmasına rağmen Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğuna karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin, davalı ... Grup İnşaat Sanayi ve Tic.

A.Ş.'de pay sahibi olması nedeniyle TTK'nın 553. ve 555. maddeleri uyarınca dava açma hakkı olduğunun ve bu kapsamda da görevli mahkemenin Ticaret Mahkemeleri olduğunun tartışmasız olduğunu, bu nedenlerle İDM kararının kaldırılmasına, dava konusu uyuşmazlık yönünden İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğunun tespit edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; murisin vefat ettiğinde yasal mirasçıları olan oğlu ... ve dava dışı eşi ...'na yüklü miktarda borç kaldığını, mirasçıların kolay yol olan reddi miras yapmayıp, tamamen manevi değerlerle zor yolu seçerek muristen intikal eden malları ve kendi şahsi mallarıyla finans sağlayıp murisin borçlarını ödediklerini, müvekkilinin murisin vefatından yaklaşık 4-5 ay sonra,

davacı tarafın murisin kızı olduğu şeklindeki iddiasını babalık davası dilekçesinin kendisine tebliği ile öğrendiğini, dava konusu taşınmazın konsorsiyum ile yaptığı inşaatın paylaşılması sonucu ...İnşaat şirketine devredildiğini, ...İnşaat Şirketi'nin bu konsorsiyum ile yaptığı projeden hiçbir kar elde edemediğini, ...İnşaat Şirketi'nin konsorsiyum ile bahsi geçen inşaatı yapabilmek için sermayesi olmadığından ve geçmişten de borcu bulunduğundan murisin de imzasının bulunduğu kredi sözleşmesi ile ...'dan kredi kullandığını, murisin vefatından sonra kredi ve kredinin birikmiş faizlerinin ödenemediğini,

bu nedenle ...İnşaat Şirketi'nin almış olduğu kredi borcunu ödeyebilmek için dava konusu taşınmazı diğer davalı ... Ürünleri Şirketi'ne devrettiğini, ...İnşaat şirketi ile diğer davalı ...

Şirketi arasındaki satış işleminin gerçek bir satış olduğunu, satış bedelinin alıcı şirket tarafından banka kanalıyla ödendiğini, davaya konu işlemin TTK hükümlerince ticari iş sayıldığını, ticari iş sayılan uyuşmazlıklara ise bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, bu nedenlerle yerel mahkemenin görevsizliğe ilişkin kararının kaldırılarak, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili katılma yoluyla sunduğu istinaf dilekçesinde özetle. Davacı tarafın ...İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş.'nin ortağı olmasından bahisle, taşınmazın devrine ilişkin işlemin iptali ile taşınmazın ... Şirketi adına tescilini, mümkün olmaması halinde ve varsa zararın tazmini ile ...

Grupa ödenmesine karar verilmesini talep ettiğini, davacının talebinin TTK m. 555'e dayandığını, TTK'da düzenlenmiş hüküm çerçevesinde açılmış eldeki davanın mutlak ticari dava olup davaya bakması gereken mahkemenin de Asliye Ticaret Mahkemesi olması gerektiğini, bu nedenlerle İDM kararının kaldırılarak Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Dış Ticaret Ltd. Şti.

Yetkilisi davacı tarafın istinafına cevap ve katılma yoluyla istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 2013 yılında dava dışı ... tarafından kurulduğunu, dava dışı ... ile ... arasındaki boşanma davası sonucunda müvekkili şirketin mal paylaşımına konu olarak 2020 yılında sahibinin ve yetkilisinin ...'ya devrolunduğunu, bunun mahkeme ilamı gereği yapılmış olan bir devir olduğunu, davacı tarafın dava konusu taşınmazın mal kaçırma kastıyla birden fazla kez devredildiği iddiasının gerçek olmadığını, dava konusu taşınmazın ...

İnşaat şirketi tarafından, ticari ve kredi borçları nedeniyle ...

Şirketi'ne satıldığını, dolayısıyla davaya konu işlemin TTK hükümlerince ticari iş sayıldığından bu işlere bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, yerel mahkemenin görevsizliğe ilişkin kararının hatalı olduğunu, davacının istinaf dilekçesine cevapları ile birlikte yerel mahkemenin görevsizliğine ilişkin kararını HMK 347. ve 348. maddeleri uyarınca katılma yoluyla istinaf ettiklerini, bu nedenlerle İDM kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede. Dava; ketmi verese ve TBK'nın 19. Maddesinde düzenlenen genel muvazaaya dayalı tazminat istemine yöneliktir. 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir.

Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinin ilk cümlesinde tarif edilmiş olup, her iki tarafın da "Ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır. Mutlak ticari davalar ise tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır.

TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer yasalarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır. Bir davanın ticari dava sayılabilmesi için uyuşmazlığın her iki taraf yönünden ticari sayılan hususlardan doğması veya 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan olması gerekmektedir.

Somut olayda; davanın davacının mirasçılık durumu saklanarak ve davacının miras hakkını zedelemek suretiyle yapıldığı iddia edilen devir işleminden kaynaklı tazminat istemine yönelik olduğu, davanın mutlak ticari dava olmadığı gibi, davacının tacir sıfatına sahip olmaması sebebiyle nispi ticari dava da olmadığı bu haliyle Ticaret Mahkemesinin verdiği görevsizlik kararının yerinde olduğu anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle.

İlk derece mahkemesince tüm delillerin toplandığı, değerlendirilip tartışıldığı, kabul ve reddediliş sebeplerinin gerekçeleriyle açıklandığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, kamu düzenine aykırılık teşkil eden bir hususa da rastlanmadığı anlaşıldığından Davacı ...'nu velayeten ... vekili, Davalı ... vekili, Davalı ... vekili ile Davalı ... Dış Ticaret Ltd.

Şti. yetkilisinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b/1 bendi gereğince ayrı ayrı esastan reddine 362/1-c uyarınca kesin olmak üzere karar verilmiştir.