İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2018/344 K.2020/231

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalılardan ... AŞ'nin Genel distrübitörü, diğer davalı ... AŞ'nin ise yetkili bayisi olduğu dava konusu ... plakalı .... marka aracı Mayıs 2010 tarihinde dava dışı kişiden 2. el olarak satın aldığını, aracın kullanım süresince sürekli arızalandığını, servise tamire götürülmesine ve arızanın giderildiği söylenerek teslim edilmesine rağmen arızanın giderilemediğini, ayıplı ürün ve ayıplı hizmet iddiası ile,

dava konusu ayıplı aracın (rayiç bedeli - 85.000,00 Euro üzerinden) davalı tarafa iadesini, gerekirse bedel ilavesi suretiyle ayıpsız misliyle değiştirilmesini, ya da davalı tarafça verilen ayıplı tamir hizmeti süresince araçtan mahrumiyete ilişkin 22.500,00 TL ve değer kaybına ilişkin 28.147,00 TL maddi tazminatın şimdilik 10.000,00 TL'lik kısmının müteselsilen ve müştereken davalılardan tahsilini, ayrıca araçtaki arızanın davalı tarafça giderilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili yargılama sırasında verdiği 14/05/2017 tarihli ıslah dilekçesinde, dava konusu araç ile ilgili ayıplı tamir/bakım hizmeti nedeniyle 28.147,00 TL , değer kaybı nedeniyle 22.500,00 TL ve araç mahrumiyeti nedeniyle 40.500,00 TL olmak üzere toplam 91.147,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsilini talep etmiştir.Mahkemece ,davanın kısmen kabulü ile ,davacının maliki olduğu ... plakalı ... marka /model araca hatalı olarak verilen bakım/onarım hizmeti nedeniyle 14.073,50 TL,

araçtan mahrumiyet zararı nedeniyle 22.275,00 TL olmak üzere toplam 36.348,50 TL'nin ıslah tarihinden (15/05/2017 gününden) itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müteselsilen ve müştereken davalılardan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,fazlaya ilişkin davacı talebinin reddine karar verilmiştir.Sözkonusu kararı davacı vekili ile davalılar vekilleri istinaf etmişlerdir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, her ne kadar, dava konusu arızaların, ... marka performans arttırıcı kitin kullanımından kaynaklandığından bahisle,

davacı şirkete de % 50 oranında kusur atfedilmeye çalışılmışsa da dosyada mübrez ... - 30.01.2010 tarihli kayıt- Tarihçesi' kayıtlarından da dava konusu aracın motorunda, kit takılmasından önce de aynı arızaların mevcut olduğu sabit olduğundan, dava konusu olayda müvekkili şirkete atfı kabil herhangi bir kusurdan bahsedilemeyeceği gibi, 29.03.2016 tarihli bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, araçta değer kaybının da oluştuğu, her türlü tereddütten uzak olduğundan, ilk derece mahkemesinin, davanın ‘kısmen reddine’ ilişkin kararının usule, yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek,

karar kaldırılıp davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle, TTK 25/4 maddede düzenlenen satışlara ilişkin ayıp ihbarıyla ilgili zamanaşımı süresinin dolduğuna ilişkin itirazlarının ve Tüketici Yasasındaki ayıp ihbarı ve seçimlik hakkın kullanımı ile iglili hak düşürücü sürenin dolduğuna ilişkin beyanlarının mahkemece dikkate alınmadığını,aracı davacıya kendilerinin satmadığını,2007 model aracın garanti süresinin de dolduğunu, arızaya sebep olan kit'in kendileri tarafından takılmadığı,aracın kullanma kılavuzunda açıkça bu şekildeki eklentilerin takılmasının yasak olduğunun yazılı olduğunu,

bu sebeple davacının uyarılmasının gerekmediğini, aracın 2. el araç olduğu, onarımın tekniğine uygun yapıldığı, orjinal parça kullanıldığı, davacının zararını ispatlayamadığını ileri sürmüş, kararın kaldırılması istemiştir.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle;

üzerine düşen görevi yerine getirerek aracın arızasının kit sebebiyle olduğunu tespit eden ve bu hususta davacıya tüm uyarıları yapan müvekkili şirketin herhangi bir kusurunun bulunmamadığını, hatalı tespitler içeren bilirkişi raporu esas alınarak hiçbir somut dayanağı olmaksızın, tamemen afaki olarak davacının aracını kullanamaması sebebiyle 44.500,00 TL zararının oluştuğu gerekçesiyle, bu zararın %25'lik kısmına karşı gelen 11.137,50'den müvekkili şirketin sorumlu olduğu yönünde hüküm tesisinin hukuka aykırı olduğunu , zira araç geçmişi ve dosyadaki iş emirleri incelendiğinde,

motordan yağ kaçağı şikayetiyle diğer davalının servisine ve müvekkil şirket merkez servisine giriş ve çıkış yaptığı tarihlerin belli olduğunu ,davacının diğer davalı serviste dava konusu arıza sebebiyle kaldığı süre toplamının 76 gün olduğu , dava konusunun ayıplı hizmet olması sebebiyle 76 günlük bu süreden dolayı diğer davalı servis sorumlu olup, müvekkili şirkete yönelik araç mahrumiyet tazminatı ileri sürülmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu,dava konusu aracın, müvekkil şirket merkez atölyesinde 27.06.2013 ile 04.07.2013 tarihleri arasında bulunduğunu, 03.09.2013 tarihinde ise yine merkez servise giriş yaparak ,

30.09.2013 tarihinde teslim edildiğini, davacıya 19.09.2013 tarihi ile 30.09.2013 tarihi arasında ücretsiz yedek araç sağlandığını,bu husustaki sözleşmenin de dosyada bulunduğunu, dolayısıyla davacı aracının müvekkili şirket merkez servisinde kaldığı 22 gün boyunca araçsız kaldığı ve davalı sorumluluğunun bu süre ile sınırlı bulunduğunu, Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği gereğince aracın azami tamirde kalacağı 30 iş gününün aşılmadığını, dolayısyla davacnın araçtan mahrum kaldığı süre için de bir zarar talep edebilmesinin mümkün olmadığını, yalnızca dava konusu aracın Türkiye dağıtıcısı sıfatını haiz bir şirketin,

davacı ile .... arasındaki eser sözleşmesinden doğan uyuşmazlığa ilişkin olan işbu dava nedeniyle sorumluluğuna gidilemeyeceğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasını istemiştir....nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

dava, eser sözleşmesi kapsamında davalı tarafa tamir için getirilen aracın ayıplı tamir hizmeti nedeniyle değer kaybına uğradığı ve aracın tamirde geçirdiği süre için mahrumiyet zararının oluştuğu iddiasına dayalı maddi tazminat talebine ilişkindir.Davalılardan ...A.Ş dava konusu aracın üreticisi, davalı ... aracın genel distrübitörü ve yetkili bayii konumunda olup, ayrıca davacıya ait araç her iki davalının servislerinde tamir işlemi görmüştür.

Uyuşmazlık, dava dışı kişiden 2. el olarak alınan, 2007 model ve garantisinin dolduğu anlaşılan aracın tamirinin ayıplı yapıldığı iddiasına dayalıdır. Davacı dava konusu araç ile ilgili olarak davalı taraflarca sunulan tamir ve bakım hizmetinin ayıplı olduğunu, davalı taraflar ise, (davacının aracının imalattan kaynaklanan ayıbının bulunmadığını) dava konusu arazılarla ilgili gerekli tamir ve bakım hizmetinin standarda uygun şekilde verildiğini,

tekrarlanan arızanın davacının araca monte ettirdiği söz konusu kitten kaynaklandığını iddia etmektedir.Davalı ...'nin ayıp ihbarı bulunmadığı ve zamanaşımı süresinin dolduğuna ilişkin istinaf sebeplerinin incelenmesiyle ;davada ticari bir aracın onarımına ilişkin eser sözleşmesinin-hizmetin ayıplı ifa edildiği iddiası ile dava açıldığından ,istinaf dilekçesinde ileri sürülen TTK 24/4 maddenin ve Tüketici Yasası'nın ayıp ihbarı,seçimlik hakla ilgili süreye ilişkin hükümlerinin somut olayda uygulanma imkanı bulunmadığından davalı ...'nin bu yönlere ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.Tarafların diğer istinaf sebeplerinin

incelenmesiyle ,mahkemece yapılan yargılamada bilirkişi raporları alınmış, bu raporlardan İTÜ Makine Mühendisliği Fakültesinde görevli akademisyen bilirkişiler tarafından tanzim edilen ve mahkemece hükme esas alınan 28/04/2017 tarihli raporda bilirkişi kurulunca; davacı şirketin adına tescilli olan ... plakalı aracına, araç üreticisinin kullanılmaması gerektiği uyarısına rağmen performans arttırıcı kit monte ettiği ve satın alma tarihinden itibaren aracı bu şekilde kullandığından,

dava konusu araca ait motorun devamlı nükseden arızalarının oluşumunda bu durumun etkin olduğu ve davacının olaydaki kusurunun %50 olacağı, davalı .... firmasının yetkili servis olarak, arıza kaydı ile servisine başvuran araçta performans arttırıcı kitin varlığını görmesine rağmen, yetkili servisinin kitin dava konusu araçtaki arızaların temel nedeni olduğu ve ancak devre dışı bırakılmasıyla arızaların kalıcı olarak giderilebileceğini zamanında davacı yana bildirmediğinden ve her servis kaydında ücret karşılığı onarım yoluna gidilmesinden bu davalının %25 oranında kusurlu olacağı , davalı ....

Firmasının ise , yetkili servis olarak diğer davalı .... firmasından sonra, arıza kaydı ile servisine başvuran araçta performans arttırıcı kitin varlığını görmesine rağmen, yetkili servisinin kitin dava konusu araçtaki arızaların temel nedeni olduğu ve ancak devre dışı bırakılmasıyla arızaların kalıcı olarak giderilebileceğini zamanında davacı yana bildirmediğinden ve her servis kaydında ücret karşılığı onarım yoluna gidilmesinden kusur oranının %25 olacağı kanaati beyan edilmiştir.Dosyadaki bilgi ve belgeler ile hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporundaki tesbitler ve mahkemenin de kabulüne göre ;

davacıya ait bulunan dava konusu araçta üretim hatası bulunmadığı, davacının şikayetine konu arızaların esasen aracın orjinalinde bulunmayan ve üretici firma tarafından onaylanmayan (garanti kapsamında da bulunmayan) .... marka performans arttırıcı kitin araca davacı tarafça taktırılması ve aracın bu şekilde kullanılmasından kaynaklandığı ,böylece araç motorunun devamlı nükseden arızalarının oluşumuna bu durumun yol açtığı anlaşılmıştır.

Bu sebeplerle , arızaların sebepleri yönünden yeterli teknik açıklama içeren , kusur sebepleri ve dağılımı yönlerinden de denetime elverişli ve uzlaştırıcı nitelikte bulunan bilirkişi kurulu raporunun hükme esas alınmasında her hangi bir hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bu sebeple ,dava konusu araçta değer kaybu bulunmadığından bu husustaki talebin reddine ve davacının 28.147,00 TL bakım ve tamir bedelinin % 50'sine isabet eden miktarlara hükmedilmesinde usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davacının istinaf sebepleri ile davalıların bu yönlere ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.Ne var ki , Dairemizce istinaf incelemesi sırasında resen yapılan belge incelemesinde , dosyada yer alan iş emirlerine göre, davacı aracının her iki davalının yetkili/merkez servislerinde farklı sürelerde tamir gördüğü,

buna göre, davacının davalı ... servisinde arıza sebebiyle kaldığı sürenin toplam 76 gün olduğu, ayıplı hizmet sebebiyle bu davalı şirketin araç mahrumiyeti zararından bu süre ile sınırlı olarak ve kusuru oranında sorumlu olacağı anlaşılmıştır.

Yine, dosyadaki iş emirleri ile ikame araç verilmesine ilişkin belgelere göre ,dava konusu aracın , diğer davalı şirket merkez servisinde 27.06.2013 ile 04.07.2013 tarihleri arasında tamir gördüğü, 03.09.2013 tarihinde servise giriş yaparak, 30.09.2013 tarihinde teslim edildiği, bu dönem içerisinde davacıya 19.09.2013 tarihi ile 30.09.2013 tarihi arasında ücretsiz yedek araç sağlandığı,buna göre davacı aracının bu davalının merkez servisinde kaldığı süre ile ikame araç temin edilen süreye göre davacının 22 gün boyunca araçsız kaldığı,

bu davalının da bu süre ile kusuru oranında davacının araç mahrumiyeti zararından sorumlu bulunduğunun tesbiti sonucu ,bilirkişi kurulu ve mahkemenin bu süreyi dosyadaki belgelerin aksine "9 ay" olarak kabul etmelerinin dayanağı bulunmamaktadır.Bu sebeplerle, davacının her bir davalının servisinde tamir için kaldığı süreler dikkate alındığında, bilirkişi raporunda belirlenen günlük ikame araç fiyatı ortalaması olan 165,-TL dikkate alındığında, davalı ...'nin 76 gün için hesaplanan 12.540,00 TL'nin % 25 kusur durumuna göre 3.135,00 TL'lik kısmından,

diğer davalının ise 22 gün için hesaplanan 3.630,00 TL nin % 25 kusur durumuna göre 907,50 TL'lik kısmından, davacı zararı olarak sorumlu bulundukları anlaşılmakla, davalıların bu yöne ilişkin istinaf sebepleri yerinde görüldüğünden, istinaf başvurularının kısmen kabulü ile, HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca karar bu yönlerden düzeltilerek yeniden esas hakkında aşağıda yazılı olduğu şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

21/02/2020