İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2021/788 K.2022/508

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının ... plakalı aracını arıza ne- deniyle müvekkiline ait bakım ve onarım servisine getirdiğini, onarımın uzun sürme ihtimaline binaen, davalının talebi doğrultusunda 03/08/2017 tarihinde ... plakalı aracın ikame araç olarak tahsis edildiğini, davalının ikame aracı teslim etmemesi nedeniyle Bakırköy ... Noterliği'nden 04/10/ 2017 tarihli ihtarnamenin keşide ve tebliğ olunduğunu, ihtarın sonuçsuz kalması üzerine Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe girişildiğini, davalının haksız itirazı nedeniyle takibin durduğunu beyanla itirazın iptaline, takibin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere tazminat ile mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde; müvekkilinin ... plakalı aracı davacıdan satın aldığını, mevcut arızası nedeniyle 28/07/2017 tarihinde -aynı zamanda yetkili servis olan- davacıya ait işyerine teslim edildiğini, aynı gün müvekkiline " aracın garanti kapsa- mında olduğu, tamiri için parça beklenildiği,

bu nedenle tamirin uzayacağı, ikame araç tahsisi yapı- lacağı "nın belirtildiğini ve başvurusunun alındığını, müvekkilinin aracın davacı işyerine tesliminden 15-20 gün sonra ikame aracın tahsis edildiğini ,teslimden 28 gün sonra davacı tarafından "aracın garanti kapsamında tamirinin yapılabilmesi için yazılı başvuru da bulunulması gerektiği"nin iletil- diğini, konuyla ilgili başvuruya " aracın arızasının yakıt kullanımı dolayısıyla meydana geldiği,

bu sebeple garanti kapsamından çıktığı" yönünde cevap verildiğini, ancak söz konusu aracın yakıt ihti- yacının Araç Tanıma Sistemiyle kayıtlı olan "..." firmasından karşılandığını, konuyla ilgili olarak ... ile görüşüldüğünü,... yetkililerinin hem tamir için bekleyen araçtan hem de son yakıt aldığı istasyondan numune alarak laboratuvarda incelettiğini, inceleme sonucunda "kul- lanılan yakıtın standartlara uygun olduğu"nun ifade edildiğini, davalının aracının davacı firmaya tamir için bırakıldığı günden 85 gün sonra -18/10/2017 tarihinde- müvekkiline teslim edildiğini, tes- lim esnasında 12.848, 55 TL'lik tamir faturası çıkarıldığını,

müvekkilin aracını bir an evvel teslim al- mak amacıyla ihtirazi kayıtla ödeme yaptığını, aracını teslim aldığını ve ikame aracı da davacı firmaya teslim ettiğini, davacı firmanın sattığı aracın kusurlu olması nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını beyanla asıl davanın reddine, davacı firmanın %20 oranından az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ile mahkumiyetine, Karşı davasında ; itirazı kayıt ile ödenen 12.848,55 TL'nin 18/10/2017 tarihinden iti- baren işleyecek avans faizi ile birlikte ...Firmasından tahsilini ,yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi'nce: "1-Asıl davanın REDDİNE, 2-Karşı davanın KABULÜNE, dava dilekçesine konu olup kuruluşlarından 12.848,55 TL araç tamir bedelinin davacı/karşı davalıdan 18/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle karşı davalıdan alınarak karşı davacıya verilmesine" karar verilmiştir. İstinaf Başvurusu:Hüküm davacı/karşı davalı ... A.Ş. tarafından istinaf edilmiştir. Davacı/karşı davalı vekili istinaf dilekçesinde.

Dava konusu edilen aracın 28/07/2017 tarihinde davalı-karşı davacı tarafından müvek- kiline ait servise getirildiğini, açılan iş emrinde davalının "araçtan duman çıktığı,fren balata uyarısı verdiğini belirttiği, ayrıca 60.000 KM bakımın yapılmasını " istediğini, Servis tarafından yapılan kontrollerinde aracın motor revizyonunun yapılmasına karar verildiğini ve ...

Departmanlığı'na bildirildiğini, söz konusu departman tarafından yapılan inceleme sonucunda; "oluşan arızanın yakıt kaynaklı olduğu, garanti kapsamında ücretsiz olarak arızanın giderilemiyeceği"nin bildirildiğini, bu durumun davalıya aynen aktarıldığını Davalı-karşı davacının bu durumu bilerek ücretli onarım talep ettiğini, arıza ve ona- rımların uzun sürme ihtimali nedeniyle 03/08/2017 tarihinde ... plakalı aracı kiraladığını ve aracın ücret mukabilinde davalıya teslim edildiğini, Davalının onayı dahilinde ve ücret karşılığında gerekli bakım ve onarımların yapıldı- ğını, belirtilen tarihte aracın eksiksiz bir şekilde teslim edildiğini,

ücretinin de tahsil edildiğini, davalı- karşı davacının ihtiraz-i kayıt ile ödeme yaptığı iddiasının doğru olmadığını, mahkemece bu hususun araştırılmadığını, Davalı-karşı davacının yakıt numunelerini alarak yakıtı satın almış olduğu ...'ne gönderdiğini, bu şirketin "yakıtı inceleyeceği"ni belirtmesine rağmen herhangi bir rapor sunma- dığını, yakıt incelemesi yapılmadığını, Bilirkişinin aracı incelemeden ve yakıt raporunu görmeden dosya üzerinde soyut bir değerlendirmede bulunduğunu, varsayıma dayalı bir şekilde "aracın motorunda üretim hatası bulun- duğu,

servis hizmetinin ayıplı olduğu" yönünde görüş bildirdiğini, bu rapora itiraz ederek yeni rapor alınmasını istediklerini ,ancak itirazın giderilmediğini, Eksik inceleme ile usul ve yasaya aykırı karar verildiğini beyanla kararın kaldırılma- sını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre.

Asıl dava İİK 67 maddesine dayalı itirazın iptali talebine ilişkin olup davacının aracının tamirde kaldığı süre boyunca tahsis edilen ikame araç bedeli talep edilmekte, karşı davada ise; ödenen tamir bedelinin iadesi talep edilmektedir. Araç tamir ve bakım sözleşmeleri TBK'nın 470 vd. md anlamında eser sözleşmesi niteliği arz etmektedir.

TBK'nun 470 maddesinde Eser Sözleşmesi:"Yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır. Eser sözleşmesinde, işin uzmanı sayılan yüklenici, yapımını yüklendiği işi, özen borcu gereği olarak fen ve sanat kurallarına, sözleşme hükümlerine, kendisine duyulan güvene ve beklenen amaca uygun şekilde yapmakla yükümlüdür.

Eser sözleşmelerini diğer iş görme sözleşmelerinden ayıran önemli hususlardan birisi sonuç sorumluluğu, yani tarafların iradeleri doğrultusunda yüklenici tarafından bir sonucun meydana getirilmesi taahhüdüdür. Zira; eser sözleşmesinde bir eserin, sonucun yaratılıp teslim edilmesi borcu altına girilmektedir. Bu borcun altına giren taraf yani yüklenici, işin mahiyeti gereği işi sadakat ve özenle yerine getirmek zorundadır.

Sadakat borcu, yüklenicinin iş sahibinin yararına olacak şeyleri yapması ve ona zarar verecek her türlü eylemden kaçınmasıdır. Eserin, sözleşmede kararlaştırılan niteliklerine, ya da iş sahibinin beklediği amaca uygun olmaması veya lüzumlu bazı vasıflardan bir ya da bir kaçının bulunmaması halinde ayıplı yapıldığının kabulü gerekir.

Eser sözleşmesinde, yüklenici belli bir sonucu (eser) taahhüt ettiğinden sonuç gerçekleşirse, yüklenici borcunu ifa etmiş sayılır ve ücrete hak kazanır. Eldeki davada; ...

Ltd Şti'nin maliki olduğu ... plakalı aracın "fren balata uyarısı veriyor, araçtan duman çıkıyor" şikayeti ve 60.000 km bakımının yapılması talebiyle 28/07/2017 tarihinde ...'a ait servise getirildiği, ... nolu iş emrine istinaden düzenlenen müşteriye teslim formuna göre; aracın hortum pozitif, kartel havalandırması - sökme, boru havalandırma, fren balataları - ön arka - sökülmesi ve takılması (hepsi), motor ve vites kutusu - sökme ve takma- 2.2L ... (...) dizel - kademe 4 - MT82'li, silindir blok (Kısa blok) yenilenmesi,

(motor sökülü), blok yenileme 2.seviye, silindir kafa yenileme 2.seviye, pompa enjektör temizliği, o ring, cıvata ..., ...-.... sıvı conta, kayış gergisi -alternatör, kapak-silindir ön, keçe komple-krak yağı- ön motor yağı, çok amaçlı temizleyici, conta karter, ana yatak, kol yatak, valf komple, tapa silindir bloğu, supap-emme, supap-egzoz, keçe -supap gövdesi, burç piston kolu, keçe - emme manifold, kızdırma bujisi, ..., saplama silindir kapağı, civata-altıgen, pompa komple, yağ, conta- blok su dağıtım manifoldu, ana yatak - krank, ana yatak, segman std (önden çeker), ana yatak, cıvata-yatak kepi, cıvata-özel, cıvata egzoz manifoldu,

halka - sızdırmazlık, conta, conta:EGR soğu- tucusu, o ring, keçe komple - krak yağı, eleman - yakıt filtresi, kit - fren balatası, eleman-hava filtresi, tapa-karter yağı boşaltma, filtre - koku ve parçacık, filtre komple yağ, piston pim, conta- silindir kapağı, sensör -krank yağı, rektifiye yapımı parçalarının değiştirildiği ve aracın müşteriye 17/10/2017 tarihinde teslim edildiği anlaşılmaktadır. ... yetkili bayi olan ... tarafından ...

Tic Ltd Şti'ne tamir süresince tahsis edilen ... plakalı ikame araç ile ilgili 28/10/2017 tarih 4.611,44 TL tutarında fatura düzenlenmiştir.... firması ikame araç bedelinin ödenmediğinden bahisle ... Ltd Şti aley- hine takibe girişmiş, borçlunun itirazı üzerine açtığı itirazın iptali talepli asıl dava mahkemece esastan reddedilmiş, tamir bedelinin iadesi yönündeki karşı dava ise kabul edilmiştir.

Davacı/karşı davalı vekili hem asıl hem karşı dava yönünden istinaf baş vurusunda bulunmuştur. Asıl dava yönünden. 12/01/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanu- nu'nda Bazı Değişiklikler Yapılmasına Dair 6763 sayılı yasa ile, HMK 341. madde 2. fıkrasında "Miktar veya değeri ÜçBin Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir.

Ancak manevi tazminat davalarında verilen kararlara karşı miktar veya değere bakılmaksızın istinaf yoluna baş vurulabilir" şeklinde yapılan yasa değişikliği 02/12/2016 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Karar tarihi olan 2020 yılı itibariyle itibarıyla, kesinlik sınırı ise 5.390,00'dir. Asıl davada takip ve dava konusu borç tutarı.

4.611,44 TL olup istinaf sınırı olan 5.390,00 TL'nin altında kalmakla ilk derece mahkemesince verilen karar kesindir.(HMK 341. ve 346 md) Bu itibarla, davacı/karşı davalının asıl davaya yönelik istinaf talebinin HMK 341, 346 ve 352/1-b maddeleri gereğince reddine karar verilmesi gerekmiştir. Karşı dava yönünden; ... AŞ, ...

Yapı şirketine ait "araçtaki mevcut şikayetlerin yakıttan ve kulla- nımdan kaynaklandığını, garanti kapsamında ücretsiz olarak giderilemeyeceğini,bu nedenle tamir ücreti tahsil edildiğini " iddia etmektedir.Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi hükmü uyarınca; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür.

Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. Öte yandan ileri sürdüğü bir olay- dan kendi yararına haklar çıkarmak isteyen kimse iddia ettiği olayı kanıtlamakla yükümlüdür.

Eldeki davada ispat yükü ,aracın garanti kapsamından çıktığını iddia eden servise düş- mekte iken ispat yükü tersine çevrilerek araç sahibinin söz konusu arızanın yakıt ve kullanım kaynaklı olmadığını ispat ile yükümlü tutulması yasal olarak mümkün değildir. Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda; "mevcut arızanın yakıt veya araç kullanıcısının kusurundan kaynaklanmadığı" belirtilmiştir.

Ayrıca söz konusu arızanın aracın ekonomik ömrüne göre oldukça düşük km'de gerçekleştiği de tartışmasızdır. Mevcut delillere göre ...

Yapı'ya ait aracı 28/07/2017 tarihinde ...'a ait servise getirildiği, 18/10/2017 tarihinde tamirin tamamlanarak aracın teslim edildiği, bu durumda 15 günlük makul tamir süresi ile 30 günlük azami tamir süresinin fazlasıyla aşıldığı , ayrıca mevcut arıza garanti kapsamında kalmakla ücretsiz tamir gerekirken tamir bedeli tahsil edildiği anlaşılmakla araç sahi- binden tahsil edilen tamir bedelinin iadesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, davacı/karşı davalının,1-Asıl davaya ilişkin istinaf başvurusunun HMK 341, 346 ve 352/1-b maddeleri uyarınca reddine, 2-Karşı davaya ilişkin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar verilmesi gerekmektedir.

KARA R

Yukarıda açıklanan nedenlerle.

Davacı - Karşı Davalının asıl davaya ilişkin istinaf başvurusunun HMK 341, 346 ve 352/1-b maddeleri uyarınca reddine, Davacı - Karşı Davalının karşı davaya ilişkin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine Karşı davaya ilişkin alınması gereken 877,68 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 219,42 TL harcın mahsubu ile bakiye 658,26 TL'nin istinaf eden davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, Asıl davaya ilişkin peşin alınan istinaf karar harcının, istinaf edene isteği halinde ilk derece mahkemesince iadesine, Karşı davaya ilişkin istinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,