İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/2276 K.2024/2179

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati tedbir talep eden vekili dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin uzun yıllardır sektörde faaliyet gösteren ve Türkiye’de ulusal markette sağlıklı cam kavanozlarda soğuk zincirde satışa sunulan ilk kemik suyu üreticisi olduğunu, şirket ... Mahallesi, ... Sokak, No:...

Kağıthane/İstanbul adresinde mukim taşınmazı kiralayarak üretimhane olarak kullanmak üzere işbu taşınmaza geçtiğini, müvekkili şirketin 15.11.2023 tarihinde ... hizmet/tüketim/sayaç numaralı sayaç için abonelik sözleşmesini imzaladığını, 16.11.2023 tarihinde de ... çalışanları tarafından açma işlemi yapıldığını, 24.11.2023 tarihinde de modem takılarak uzaktan okuma yapılmaya başlanıldığını, müvekkili şirketin eksikliklerini tamamladıktan sonra taşınmazda üretim yapmaya başlamasının akabinde şirkete,

09.05.2024 tarihli 126.227,04-TL ve 1.528.147,79-TL olmak üzere toplamda 1.654.374,83-TL olmak üzere yüksek kademe enerji kullanımı olarak fatura kesilerek kaçak cezası tahakkuk edildiğini, davacı şirkete toplamda 1.654.374,83 TL bedelli faturalar taşınmazdaki elektrik kullanımı ve makineler incelenmeden kesildiğini, müvekkili şirketin kiracısı olduğu taşınmazda üretime başlamadan önce elektrik sayacı için ... yetkililerini çağırdığını ve ... yetkililerince sayacın açıldığını, akabinde şirket tarafından üretime başlandığını ve bu süreçte faturaların ödenmeye devam edildiğini,

müvekkilinin işyerinde üretime devam ederken ... tarafından kendilerine sayaçta arıza olduğu sinyali geldiği gerekçesi ile çalışanların geldiğini, gelen memurlarca sayacın incelendiğini ve saatin altındaki akım kablolarının ters bağlandığı bildirilerek kaçak elektrik olduğunun tespit edildiğini, akabinde de şirkete 09.05.2024 tarihli 126.227,04-TL ve 1.528.147,79-TL olmak üzere toplamda 1.654.374,83-TL fatura kesilerek kaçak cezası tahakkuk edildiğini, müvekkili şirket dava konusu sayacın bulunduğu taşınmaza yeni kiracı olarak geldiğini ve sayacın açma işlemini yaptığını,

açıklanan nedenlerle ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile aboneye bağlı elektriğin kesilmemesi, eğer kesilirse mağduriyete yol açması sebebi ile tekrardan açılması ve kesilen faturalardan dolayı icra takibi tehdidiyle karşı karşıya olması sebebi ile dava sonuçlanıncaya kadar icra takibi yapılmasının ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına arar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından.

"Talep edenin iş yerinde ihtiyaçları için elektriğin olmazsa olmaz koşul olması, davalının elektrik dağıtım faaliyetinin tekel niteliği, idarenin yönetmelik gereği elektrik kesintisi yapma şartlarının oluşup oluşmadığının ancak yargılama sonucu tüm delillerin toplanmasından sonra belirlenecek olması, elektriğin kesilmesi halinde davacı aleyhine telafisi güç ciddi bir zararın doğacağı olasılığının bulunduğu ve yaklaşık ispat şartının gerçekleştiği" gerekçeleriyle HMK 389.

Md.sinde düzenlenen yasal şartlar oluşmakla elektik kesinti yapılmaması yönünden ihtiyati tedbir talebinin dava değerinin % 15 i teminat karşılığı kabulüne, kaçak kullanımına ilişkin tespit ve dosyaya sunulan faturalar uyarınca icra takibi yapılmasının engellenmesine ilişkin tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.Bu karar itiraz üzerine duruşmalı olarak yapılan inceleme sonunda;" T alep eden vekili, ...'ın daha önce düzenlemiş olduğu 20.05.2024 tarihli 126.227,04 TL'lik ve 1.528.147,79 TL'lik faturalar için 13.05.2024 tarihinde 2 adet iade faturası kesildiğini,

...'ın kesmiş olduğu faturalara karşı ayrıca yapılan başvuru neticesinde 29.05.2024 tarihinde 401.242,75 TL'lik ve 45.252,60 TL'lik 2 adet enerji bedeli-yüksek kademe açıklamalı fatura kesildiğini bu nedenle toplamda 446.495,35 TL'lik faturalara göre belirlenmesini talep etmiştir.

Dosyaya sunulan faturaların incelenmesinde tedbire konu iş yerinde kaçak kullanım nedeni ile faturaların iadesi sonrası düzenlenen yeni faturaların toplam bedelinin 446.495,35 TL olduğu ve mahkememizce faturaların toplam bedelinin %15'i üzerinden tedbir kararı verilmiş olduğu anlaşılmakla, teminata yönelik itirazın kabulü ile tedbir kararının 66.974,30 TL Teminat karşılığı devamına, fazla yatırılan teminat miktarının iadesine karar verilmiştir.Talep edenin iş yerinde ihtiyaçları için elektriğin olmazsa olmaz koşul olması,

davalının elektrik dağıtım faaliyetinin tekel niteliği, idarenin yönetmelik gereği elektrik kesintisi yapma şartlarının oluşup oluşmadığının ancak yargılama sonucu tüm delillerin toplanmasından sonra belirlenecek olması, elektriğin kesilmesi halinde davacı aleyhine telafisi güç ciddi bir zararın doğacağı olasılığının bulunduğu ve yaklaşık ispat şartının gerçekleştiği, %100 teminat oranının makul olmadığı kanaatiyle HMK 389.

Md.sinde düzenlenen yasal şartlar oluşmakla elektik kesinti yapılmaması yönünden ihtiyati tedbir talebinin dava değerinin %15'i teminat karşılığı kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya bir aykırılık bulunmadığı..." gerekçeleriyle itirazın reddine karar verilmiştir.Karara karşı aleyhine tedbir talep edilen tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.Aleyhine tedbir talep edilen vekil istinaf başvurusunda önceki iddialarını tekrarla birlikte özet olarak;

ihtiyati tedbir kararının yargılama sonunda ulaşılabilecek sonucu doğuracak nitelikte bulunduğunu, kanunun aradığı şartların gerçekleşmediğini, yaklaşık ispat koşulunun da somut olayda gerçekleşmediğini, adreste bulunan tesisatta 08.05.2024 tarihinde müvekkili şirket yetkilileri tarafından yapılan kontrolde sayaç ölçü sistemine müdahale edilerek elektrik enerjisi tükettiğinin tespit edildiğini ve kaçak tutanağı düzenlendiğini, kullanım yerinde sayaca bağlı olarak çalışan cihazların tutanak altına alındığını, davanın yargılaması aşamasında; ihtiyati tedbir yoluyla müvekkili şirketin edimlerini karşılık almadan ifaya zorlanması,

Anayasa’nın 10 uncu maddesi ile de güvence altına alınan eşitlik ilkesine de aykırı olduğunu, teminatın yetersiz olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir. Dava, yapılan kaçak tahakkuku nedeniyle menfi tespit ve elektriğin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir taleplerine ilişkindir.Talep, kaçak elektrik faturaları nedeniyle elektriğin kesilmemesi talebine ilişkindir.

İhtiyati tedbir kararı sonrası esas hakkındaki davanın açılıp açılmadığı, açıldı ise süresinde olup olmadığı dosyadan anlaşılamamaktadır.

İhtiyati tedbir kararıyla ilgili olarak 6100 sayılı yasada "MADDE 389- (1) Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.MADDE 390- (1) İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden;

dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir.(2) Talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir.(3) Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

MADDE 397- (1) İhtiyati tedbir kararı dava açılmasından önce verilmişse, tedbir talep eden, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı, kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve karşılığında bir belge almak zorundadır. Aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar." düzenlemeleri bulunmaktadır.

İhtiyati tedbir talep eden tarafından ihtiyati tedbir talebinin D.iş dosyası ile istenildiği, bu karar sonrası esas hakkında davanın açılıp açılmadığı tedbir talep eden tarafından bildirilmemiştir.

Bu nedenle, ihtiyati tedbir kararından sonra yasal süre içerisinde dava açıldığı takdirde ihtiyati tedbire itirazın esas davaya bakan mahkeme tarafından incelenmesi ve değerlendirilmesi gerektiği gibi, değişik iş kararı ile verilen ihtiyati tedbir kararı sonrası yasal süre içerisinde asıl dava açılmadığı ya da tedbir infaz edilmediği takdirde ihtiyati tedbir kararının da kendiliğinden kalmış sayılacağı gözetilecektir.O halde, öncelikle tedbir talep edenin tedbire yönelik taleplerini içeren konuda asıl davanın açılıp açılmadığı belirlenerek,

asıl dava açıldı ise bu açıdan asıl dava dosyası celp edilerek tedbire itiraz tarihinde asıl davanın açıldığının belirlendiği taktirde , ihtiyati tedbire itirazın asıl davaya bakan mahkemece incelenmesi gerektiğinden ,asıl dava açılmadığı taktirde ise ihtiyati tedbirin kendiliğinden kalkmış sayılması gerektiğinden bu husustaki kayıtlar celp edilmeden tedbire itirazın değerlendirilmesine gerektiğinden bu hususlar incelenmeksizin karar verilmesi usul ve hukuka uygun bulunmamıştır.

Bu nedenle davalının istinaf talebinin kabulü ile belirtilen hususlarda inceleme yapılarak bir karar verilmesi gerektiğinden mahkemenin kararının HMK 353/1a-6.madde gereği kaldırılmasıyla dosyanın mahkemesine geri gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

KARA R