İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/2832 K.2025/1839

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin iş yeri olan ... K. Çekmece - İstanbul ,diğer sokak girişinden ise adres; ...

Küçükçekmece - İstanbul adresinde, müvekkilinin ... numaralı aboneliğinin bulunduğunu, müvekkilinin işyerini kiralayıp vergi açılış işlemlerini yaptırmakta iken , elektrik abonelik işlemlerine de başvurduğunu, gelen ... yetkililerinin müvekkile kaçak elekirik kullandığını belirterek tutanak tutarak kaçak elektrik faturası düzenlediklerini, müvekkilinin mahalleye 2 hafta önce taşınarak vergi açılışını yaptığını, kaçak elektrik kullanmak gibi bir amacı ya da faaliyetinin bulunmadığını, ancak davalı şirket tarafından müvekkilinin sunduğu belgelerin dikkate alınmadığını, daha önceki borçlunun borçlarını talep ettiğini,

fahiş faiz ve masraflar ile müvekkilini zor durumda bıraktığını, müvekkilinin kaçak elektrik kullandığı düşünülse dahi bunun en fazla 2 haftalık olabileceğini, oysa davalının 1 yıllık kaçak elektrik faturası tahakkuku yaptığını ve itirazlara rağmen düzeltmediğini, müvekkilinin davalıya iş bu adresler ile ilgili 01.01.2004 tarihinden sonra ödemiş olduğu faturaların eğer bir ödenmesi gereken miktar var ise mahsubu ile fazla ödemiş olduğu miktarların da istirdadını talep ettiklerini, müvekkili adına yıllarca tutulan tutanaklar ile ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., .., ..., ..., ...,

... dosyaları ile takip başlatıldığını, açıklanan nedenlerle müvekkilinin davalıya anılan adresler için tutulan kaçak elektrik fatura ve tutanakları nedeni ile borçlu olmadığının tespitini , ödemelerin mahsubu ve fazla ödeme var ise istirdadına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde ; yapılan incelemelerde ..., ..., ..., ..., ...

No'lu icra dosyalarının ... nolu tesisata ait olduğunun tespit edildiğini, davacıya ait ... nolu tesisata ilişkin perakende satış sözleşmesi 27.08.2014 tarihinde sonlandırıldığını, ilgili adreste 27.08.2014-03.08.2018tarihleri arasında muhtelif tarihlerde yapılan kontrollerde Perakende Satış Sözleşmesi ve ikili anlaşma olmadan tesisata kayıtlı ... nolu sayaçtan ve sayaç devre dışı bırakılarak direkt bağlı enerji tükettiği tespit edilerek kaçak tutanakları hazırlandığının görüldüğünü,

yapılan incelemeler sonucunda tüketicinin ... veya ikili anlaşma olmadan tesisatta kayıtlı sayaçtan veya sayaçsız direkt bağlı olarak enerji tüketmesi sebebiyle tanzim edilen tutanaklarda veya fatura bilgilerinde hata olmadığının tespit edildiğini, davacı ... adına... hesap numarası üzerine tahakkuk ettirilen ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,... dönem dağıtım borç tutarının son ödeme tarihi geçmesi sebebiyle yasal takip süreci içerisinde icra sevkinin yapıldığını, 13.06.2017 tarihinde ... sayılı icra dosyasında toplam 30.896,82-TL, 16.01.2018 tarihinde ... sayılı icra dosyasında toplam 12.352,38-TL,

08.02.2018 tarihinde ... sayılı icra dosyasında toplam 1.092,17-TL, 08.10.2018 tarihinde ... sayılı icra dosyasında toplam 1.900,68-TL, 05.07.2018 tarihinde ... sayılı icra dosyasında toplam 3.278,95-TL borcu bulunduğunu, bu nedenle davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, müvekkili tarafından ilgili mevzuat gereğince davacı tarafın kaçak elektrik kullandığı tespit edilmiş ve davacı hakkında mevzuata uygun biçimde gerekli işlemler yapılarak,

kullanılan kaçak elektriğin bedeli mevzuat gereği hesaplanmış, bu doğrultuda da icra takiplerinin başlatılmış olduğunu, dava dilekçesinde bahsedilen icra takiplerinin bir kısmının müvekkili şirketle hiçbir şekilde ilgili olmadığının görüleceğini beyanla , öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini, haksız ve yersiz davanın esastan reddine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonunda ;1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE.

A-Davacı tarafın borçlusu, davalı şirketin alacaklısı olduğu;... sayılı dosyasında davacı tarafın davalı yana takip tarihi itibariyle 1.222,83 TL ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz üzerinden borçlu olduğunun tespiti ile bakiye 395,69 TL bedel yönünden davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığının tespitine, ... sayılı dosyasında davacı tarafın davalı yana takip tarihi itibariyle 320,26-TL ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz üzerinden borçlu olduğunun tespiti ile bakiye 15,21 TL bedel yönünden davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığının tespitine,

... sayılı dosyasında davacı tarafın davalı yana takip tarihi itibariyle 2.171,22-TL ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz üzerinden borçlu olduğunun tespiti ile bakiye 4.573,45 TL bedel yönünden davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığının tespitine,... sayılı dosyasında davacı tarafın davalı yana takip tarihi itibariyle 6.160,18-TL ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz üzerinden borçlu olduğunun tespiti ile bakiye 10.257,12 TL bedel yönünden davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığının tespitine,

... sayılı dosyasında davacı tarafın davalı yana takip tarihi itibariyle 538,68-TL ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz üzerinden borçlu olduğunun tespiti ile bakiye 193,02 TL bedel yönünden davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığının tespitine,... sayılı dosyasında davacı tarafın davalı yana borçlu olmadığının tespitine,B-Davacı tarafın borçlusu olduğu, ... sayılı ( Eski esas ... ), İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı ( Eski esas ... ), İstanbul ...

İcra Müdürlüğü'nün ... ( Eski esas ... ), Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyaları yönünden; davalı şirketin ilgili takip dosyalarında alacaklı sıfatına sahip olmadığı anlaşıldığından iş bu dosyalardaki menfi tespit taleplerinin PASİF HUSUMET YOKLUĞU NEDENİYLE REDDİNE,

C-Davacı tarafın borçlusu olduğunu beyan ettiği Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı, Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı, Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyaları yönünden; ilgili dosyalar imha edilmiş olduğundan ve geçerli bir takibin varlığı tespit edilemediğinden ve ayrıca ödeme yapıldığına dair bir bilgi ya da belge ibraz edilmediğinden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA ,şeklinde hüküm kurulmuştur.

Mahkemece verilen kararı,davacı vekili ve davalı vekili istinaf etmiştir. 1- Davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle. Dava kapsamında bir kısım inceleme yapılmış olup ancak 2017 ylı ( düzenleme tarihi :2010 ... tarafından ) icra takip işlemlerine konu icra takipleri için dava dışı ... AŞ alacaklı görünmektedir denilerek red kararı verilmiş ve incelenmemiş olduğunu, davayı açarken bu hususta beyanda bulunmuş ve haklarını saklı tutmuş olduklarını, ...

Perakende şirketi ve Bedaş arasında organik bağ olup, kendi aralarındaki görev bölüşümünün bulunduğu, bu nedenle dava konusu tutanakların ... tarafından da düzenlendiği dikkate alınarak incelenemeyen ... Perakende şirketinin taraf görünen faturaların da incelenmesine karar verilmesini ve bu şirketin da davaya dahil edilmesine karar verilmesini teminen karar eksik ve hatalı inceleme ile oluşturulduğundan itiraz ettiklerini, ...

Perakende şirketinin taraf olarak göründüğü faturaların da hangi şirket zamanında düzenlendiğinin tespiti ve davacının borçlu olmadığına karar verilmesi gerektiği, bu sebeplerle kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.2- Davalı vekilince verilen istinaf dilekçesinde. "Dosya kapsamında alınan Bilirkişi Raporları dava konusu ihtilafı çözmeye elverişli ve denetime uygun olmayan raporlardır.

Yerleşik Yargıtay içtihatları ve HMK 281.madde uyarınca konusunda uzman başka bir bilirkişi heyetinden yerel mahkeme tarafından rapor aldırılması gerekirken yetersiz ve eksik bilirkişi raporunun hükme esas alınması hatalı olup hukuka aykırıdır.Hükme esas alınan Bilirkişi raporunda davacının kaçak elektrik kullanım miktarı eksik olarak hesaplanmış bu bakımdan hukuka aykırı iş bu istinafa konu karara hükmedilmiştir.

Davacının kullanımında olan ... nolu tesisata ait ... adına perakende satış sözleşmesi 27.08.2014 tarihinde sonlandırılmış oluğ ilgili adreste 27.08.2014 tarihinde sonlandırılmış olup ilgili adreste 27.08.2014 -03.08.2018 tarihleri arasında muhtelif tarihlerde yapılan kontrollerde Perakende Satış Sözleşmesi veya ikili anlaşma olmadan tesisatta kayıtlı 16073307 nolu sayaçtan veya sayaç devre dışı bırakılarak direkt bağlı enerji tükettiği tespit edilerek kaçak tutanakları tanzim edilmiştir.

Müvekkil şirket tarafından yapılan incelemeler sonucunda davacının ... Veya ikili anlaşması olmadan tesisatta kayıtlı ... nolu sayaçtan ve sayaç devre dışı bırakılarak direkt bağlı enerji tüketmesi sebebiyle tanzim edilen tutanaklarda ve fatura bilgilerinde hata olmadığı tespit edilmiştir.

Müvekkil şirket tarafından tahakkuk ettirilen faturayı oluşturan diğer kalemler, elektrik piyasasında faaliyet gösteren perakende satış lisansı sahibi dağıtım şirketlerinin kullanıcılarına yansıtacakları tarifeler ''6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'' uyarınca ''Tebliğleri'' ve ''Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'' hükümleri dikkate alınarak belirlenmektedir.

Müvekkil şirket tarafından ilgili mevzuat gereğince davacı tarafın kaçak elektrik kullandığı hususu tespit edilmiş ve davacı hakkında mevzuata uygun biçimde gerekli işlemler yapılarak, tüketilen kaçak elektriğin bedeli mevzuat gereği hesaplanarak tahakkuk ettirilmiştir. Davacı taraf istirdat davası ile ödediği bedellerin iadesini talep etmiş ise de bu taleplerinin kabulü mümkün değildir. Davacı ödemelerini yaparken ihtirazi kayıt öne sürmeden ödemiştir.

Serbest irade ile ve ihtirazi kayıt konulmadan ödenen bedel geri istenemez. Zira Türk Borçlar Kanunun 78. maddesine göre ihtiyariyle yapılan bir ödeme olduğundan onu geri isteyemez. Davacı ödemelerini yaparken ihtirazi kayıt öne sürmeden ödemiştir. Serbest irade ile ve ihtirazi kayıt konulmadan ödenen bedel geri istenemez.

Mevzuat, Yargıtay ve BAM içtihatları bu yöndedir.Yargıtay yerleşik içtihatlarına göre “Kaçak elektrik kullanılması aynı zamanda suç niteliği de taşıyan bir haksız eylemdir.

Görevliler tarafından düzenlenen kaçak elektrik tüketim tesbit tutanakları aksi kanıtlanmadıkça geçerli olan belgelerdendir.” Aksinin ispatı davacı tarafa ait olup, davacı taraf tutanak içeriğinin aksini ispat edecek bir delil sunulamadığı için ve müvekkil şirketçe kaçak elektrik tüketim tahakkuku celp edildiğinde davacı tarafın kayıtsız sayaç ile kaçak elektrik kullandığı görülecektir. Bilindiği üzere müddei iddiasını ispat etmekle mükelleftir.

Davacının iddialarını ispatı da bizzat kendisine düşmektedir." şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; dava , menfi tesbit talebine ilişkindir.Davanın dayanağı olan icra takip dosyaları ; ... - TAKİP ÇIKIŞI : 1.618,52 TL ,... TAKİP ÇIKIŞI : 2889,62 TL ...

TAKİP ÇIKIŞI : 8.159,03 TL ... - TAKİP ÇIKIŞI: 335,47 TL ,.... TAKİP ÇIKIŞI : 731,70 TL... ( ... VE ... ESKİ ) 2566,01 TL , ...( ... ESKİ) TAKİP ÇIKIŞI:25.692,05 TL ,... TAKİP ÇIKIŞI : 6.744,67 TL , ... TAKİP ÇIKIŞI : 16.417,30 TL .... 531,64 TL ... 2.459,00 TL olmak üzere TOPLAM: 65.454,41 TL bedelli icra takip dosyalarıdır .Sözkonusu takip dosyalarından ... sayılı, ... sayılı, ... sayılı dosyasının imha edildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.

Dava konusu edilen takip dosyalarından ; ... sayılı ( Eski...),İstanbul ... sayılı ( Eski ... ), ... ( Eski ... ) ...sayılı dosyalarında alacaklının dava dış... olduğu,davalı ...'ın alacaklı sıfatının bulunmadığı görülmüştür.Mahkemece , bu nedenle davalıya menfi tespit ve istirdat talepleri yönünden husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle , iş bu dosyalar yönünden açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Davada sıfat, tarafın, dava konusu maddi hukuk ilişkisinin süjesi olup olmamasıyla ilgilidir. Sıfat, davanın tarafı ile dava konusu hak arasında "hak ilişkisine dayalı bağ" dır.

Taraf ve dava ehliyeti; davanın tarafları ile ilgili olduğu halde, sıfat, dava konusu hakka ilişkindir.01/01/2013 tarihli bölünme sözleşmesi ile ayrışma olmuş, tedarikçi konumunda olan dağıtım şirketi ile pazarlayıcı konumunda olan perakende satış şirketi ayrı tüzel kişiliklerdir.Davacı tarafça her ne kadar HMK 124. maddesi uyarınca ,bir kısım dosyalar yönünden dava dışı şirketin davaya dahil edilmesine karar verilmesinin temini yönünden kararın kaldırılması gerektiği istinaf sebebi olarak ileri sürülmüş ise de ,HMK da istisnai haller dışında dahili davaya cevaz verilmediğinden ve kısmen hasım değişikliği usul yönünden sözkonusu

olamayacağından,HMK 124.

Madde hükmü bu durumda uygulanamayacağından bu sebeple davacı tarafın istinaf talebi yerinde görülmemiştir.Davalı tarafın istinaf talebinin incelenmesi sonucunda ; dosyaya sunulan kaçak tutanakları ,tahakkuk belgeleri ve alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile ,...'ın alacaklı olduğu ve tesbit edilen icra takip dosyaları ile ilgili borç ve ferileri bilirkişi raporu ile tesbit edilmiştir.Sözkonusu raporlar hüküm vermeye elverişli bulunmuştur.Bu sebeple,davalı taarfın istinaf sebepleri de yerinde görülmemiştir.

Böylece ,mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla,davacı ve davalı tarafın istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

KARA R