İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/132 K.2025/3008

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Cebeci Mah. 2809 Sok. ... Şantiye Sultangazi/ ..., adresindeki IO-...

8 sözleşme numaralı tesisatın abonesi olduğundan bahisle davacı hakkında su tüketiminden kaynaklı olarak toplam 299.546,00 TL gibi çok fahiş bir fatura tesis edildiğini, söz konusu faturanın ilk okuma tarihi 12.10.2021, son okuma tarihi ise 10.05.2022 tarihi olduğunu, iş bu süre zarfında bu şekilde bir kullanım olması mümkün olmayıp, bu hususun hayatın olağan akışına da aykırı olduğunu, davacının söz konusu adresi ... ... Taah. İnş. Asf. San. Tic.

A.Ş. firmasına 18.07.2016 başlangıç tarihli, 10 yıllık kira sözleşmesi ile kiraladığını, söz konusu adresin Sultangazi Belediye Başkanlığı yetkilileri tarafından 07.12.2020 tarihinde mühürlenmiş olup, o tarihten beri de söz konusu adreste herhangi bir faaliyet ve kullanım söz konusu olmadığını, iş bu mühürleme işlemine karşı kiracı şirket tarafından ...

12. İdare Mahkemesinin 2020/1777 Esas sayılı dosyası ile dava açılmış olup, yargılamanın devam ettiğini, 10.05.2022 tarihli ... fatura numaralı 299.546,00 TL miktarlı faturanın içeriğinin tamamen hukuka aykırı olup kabul etmediklerini ve itiraz ettiklerini, davacıya son 3-4 aydır herhangi bir faturada tebliğ edilmemiş olup, davalı tarafından uzun bir süre fatura düzenlenmeyerek, sonrasında da bu denli fahiş bir fatura düzenlenendiğini, davalı tarafça dilekçelerine verilen 16.05.2022 tarih cevapta;

sayacın sürekli kendiliğinden dönmeye devam ettiğini ve firma yetkilisinin bu konu hakkında bilgilendirildiğinin belirtildiğini, söz konusu yetkilinin kim olduğu bilinmemekte olup, iddia edildiği gibi şirket yetkilisinin, davalı kurum yetkilileriyle herhangi bir görüşmesinin de olmadığını, iddia edildiği gibi bir sorun var ise de bunun davalı tarafça çözülmesi gerekirken, davalı tarafça bu hususta herhangi bir şey yapılmadığı gibi, mühürlü olan bir yer ile ilgili bu denli fahiş fatura tesis edilmesinin hukuka ve hakkaniyete de açıkça aykırı olduğunu, dilekçe verilerek yapılan hatanın düzeltilmesinin talep edildiğini,

davalı kurum tarafından verilen 08.06.2022 tarihli cevap ile sayacın sökülerek analize gönderildiği ve yapılan incelemede sayacın doğru çalıştığının tespit edildiğinin bildirildiğini, ayrıca sayacın sürekli kendiliğinden dönmeye devam ettiğinin belirtildiğini, bizzat davalı kurum tarafından da aslında sayacın sürekli dönmesinden kaynaklı bir sorun olduğunun belirtildiğini, ancak buna rağmen herhangi bir önlem alınmayıp, davacıya çok fahiş faturalar tahakkuk ettirildiğini beyanla , davacının davalıya bu denli fahiş bir borcunun olmadığının açıkça görüleceğini belirterek,

davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, haksız ve kötüniyetli davalı aleyhine % 20 tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının Tarifeler Yönetmeliği gereği davacı İnşaat Aylıkçı Özel Abonesi olduğunu, dava konusu davalı idarece düzenlenen fatura, ilgili yönetmeliklere ve hukuka uygun olduğunu, davacının .../Sultangazi ilçesi Cebeci Mah. 2809.Sok. ...ŞNTY adresindeki yer için 23/06/2017 tarihinde davalı idare ile IO ...-8 numaralı abonelik sözleşmeyi imzaladığını,

davacının davalı idareye 23/06/2017 tarihli abonesi olduğu IO ...-8 numaralı sözleşme hesabına Yasa ve Yönetmelik hükümlerine uygun surette tahakkuk ettirilen faturalı davacının ödemekle yükümlü olduğunu, ancak davacının abone sözleşmesinin tarafı olarak 299.546,00 TL' borcu ödemediğini, davalı idarece sadece davacı ile yapmış olduğu abonelik sözleşmesinin tarafı olup sözleşme esasına göre yapması gereken hizmeti verdiğini ve bu hizmetin karşılığı olan bedeli de sözleşmenin diğer tarafı olan davacıdan ilgili yönetmelikler gereği tahakkuk ettirdiğini,

davacının imzalamış olduğu abonelik sözleşmesinin 3.maddesinde sözleşmeye ait tüm borçlarını ödedikten sonra yazılı başvuru ile sözleşmesinin feshini tek taraflı olarak talep edebileceği aksi halde feshi talep edilmedikçe aynı şartlarla sözleşmenin devam olunacağının belirtildiğini, davacının abonelik sözleşmesinin yapıldığı tarih olan 23/01/1996 'dan günümüze değin sözleşmenin iptali için idareye hiçbir başvurusunun olmadığının tespit edildiğini, bu nedenle davacının abonelik sözleşmesinden kaynaklanan yükümlülükleri hukuken devam etmekte olup, borçlarından abone sözleşmesinin tarafı olarak sorumlu olduğunu beyanla ,

davaya konu faturanın ilgili yönetmeliklere uygun olarak düzenlendiğini beyanla , davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonunda ;" mevzuat uyarınca abonelik sözleşmesi davacı adına olduğundan yer kiralansa dahi ilgili mevzuat uyarınca davacı tarafından veya kiracı tarafından davalı kuruma yazı ile müracaat edilip aboneliğin kiracı adına yenilenmesi gerektiği, yine ilgili mevzuat gereğince bu usuli işlemlerin yapılmaması halinde abonelik sözleşmesinin davacı adına olması nedeniyle tüketim bedelinden davacının sorumlu olacağı, sayacın muhafazasından,

korunmasından ve sayaçtan sonraki iç tesisatın bakım ve onarımından abonenin sorumlu olduğu, tüketilen suyun sayaçtan geçmesi nedeniyle tüketilen suyun bedelinden abonenin sorumlu bulunduğu, davacının İSKİ Tarifeler Yönetmeliğine göre hesaplanan borcunun abone hesap kartı hesap kesim tarihi itibariyle 299.546,51-TL olduğu teknik bilirkişi raporundan anlaşılmakla ,sayacın doğru tüketim kaydettiği" gerekçesiyle.

Davanın REDDİNE, karar verilmiştir.Mahkemece verilen kararı,davacı vekili istinaf etmiştir.Davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde; dava dilekçesindeki iddia ve beyanlar tekrar edilerek " Tarafımızca davalı kuruma 03.06.2022 tarihinde ... kayıt numaralı dilekçe verilerek yapılan hatanın düzeltilmesi talep edilmiş, davalı kurum tarafından verilen 08.06.2022 tarihli E-19995316-622.01-20220697630 sayı numaralı dilekçe ile sayacın sökülerek analize gönderildiği ve yapılan incelemede sayacın doğru çalıştığının tespit edildiği bildirilmiştir.

Ayrıca sayacın sürekli kendiliğinden dönmeye devam ettiği de belirtilmiştir. Bizzat davalı kurum tarafından da aslında sayacın sürekli dönmesinden kaynaklı bir sorun olduğu belirtilmiştir. Ancak buna rağmen herhangi bir önlem alınmayıp, müvekkile çok fahiş faturalar tahakkuk ettirilmiştir.

Yerel mahkemece bu beyanımız ve davalı kurumun ikrarı nazara alınmamıştır.Müvekkilin aboneliğin başından itibaren ödediği tüm faturaların bedeli dahi dava konusu faturanın bedeline ulaşmamaktadır. Bu nedenle tarafımızca yerel mahkemeden yargılamanın her aşamasında söz konusu tesisatla ilgili geçmiş dönemlere ait faturaların incelenmesi ve bilirkişice değerlendirilmesi halinde gerçek durumun ortaya çıkacağı hususundaki beyan ve taleplerimiz nazara alınmamıştır.

Dosyada alınan bilirkişi raporu hükme elverişsiz, eksik ve hatalıdır. Bilirkişi, tarafımızın hiçbir kusuru olmamasına rağmen düzenlemiş olduğ raporda sanki tarafımızca yerinde inceleme için gerekli şartlar sağlanmamış gibi beyanda bulunulmuştur. Bu hususa rapora karşı beyan dilekçemizde de açıkça itirazlarımız sunulmuştur. Fakat mahkemece itirazlarımız nazara alınmamış ve yerinde inceleme yapılmadan hazırlanan eksik ve hatalı rapor hükme esas alınmıştır.

Böylece müvekkilin haklı olduğu davası adil yargılanma hakkımıza aykırı olarak yapılan yargılama neticesinde reddedilmiştir.Bilirkişi tarafından herhangi bir inceleme yapılmadan, tarafların dilekçeleri aynen aktarılarak rapor hazırlanmıştır. Müvekkil şirket, abonelik kullanımına devam ediyormuş gibi rapor düzenlenmiş olmasının kabulü mümkün değildir.

Belediyelerin, idarelerin ve bağlı kurumlarının yüksek miktarda harcamalara katılım payı talep etmesi, hukuki dayanaktan yoksun olduğu gibi, insan haklarına, anayasaya, yasalara, hukukun temel ilkelerine, insan olmanın evrensel değerlerine de aykırıdır. Su, lüks bir tüketim malzemesi olmadığı gibi, sudan faydalanmak yaşamın sürdürülmesi için temel bir insan hakkıdır.

Dolayısıyla belediyelerin kamu kudreti ve tekel sıfatıyla sunduğu bu hizmeti, kamu yararını gözeterek, sosyal devlet, eşitlik ve hakkaniyet ilkesine uygun olarak yerine getirmesi gerekir.Gelinen aşamada hatalı, yetersiz ve eksik inceleme neticesinde, davalı kurum tarafından verilmeyen bir hizmetin bedeli çok fahiş bir bedelle müvekkilden tahsil edilmesine karar verilmiştir. " şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

dava, menfi tesbit talebine ilişkindir.Dosyadaki bilgi ve belgelere göre. Mahkemece yargılamada alınan bilirkişi raporunda özetle;Davacı şirket adına kayıtlı 23/06/2017 tarihinde yapılan inşaat aylıkçı özel mukavele ile ...-8 no.lu sözleşmesinin dosyada bulunduğunu, sözleşmenin genel hükümler bölümünde ;'su sayacı dahil olmak üzere sayaca kadar olan bağlantılardaki arızalardan İSKİ, sayaçtan sonraki arızalardan abone mesul olacaktır.

Abone idarenin uygun göreceği bir yerde ve standartta sayacının koymayı, dış tesirlerden korumayı ve sayaç okuma personelinin okumasına hazır vaziyette bulundurmayı kabul ve taahhüt eder.' şeklinde düzenleme bulunduğu, 01.11.2023 tarihli Sayaç Hareketleri Müdürlüğü analiz sonuçlarında yapılan açıklamalar incelendiğinde ;" Sökülüş tarihi:18.01.2022, sayaç işareti: 7441 m3, kontrol tarihi: 20.04.2022,

sayaç hakkında yapılan açıklama: sayaç doğru çalışıyor " şeklinde olduğu ,...-8 no.lu sözleşmeye ait 16.05.2022 hesap kesim tarihli abone hesap kartı ve hesap hareketleri föyü incelendiğinde: davacı abonenin 05.05.2022 son ödeme tarihli tahakkuk etmiş ve ödenmemiş tüketilen suya ait borcunun 299.546,51-TL olduğu,

Sayaç doğru çalıştığına göre sayaçtan sonraki iç tesisatta bir arıza veya kaçak olması halinde suyun sayaçtan geçerek tüketilmiş olabileceği ve sayacın dönmeye devam edeceği, iç tesisatta arıza olabileceği,davalı tarafın sayaçtan geçen su tüketim bedelini talep ettiği, Sayacın muhafazasından, korunmasından ve sayaçtan sonraki iç tesisatın bakım ve onarımından abonenin sorumlu olduğu, tüketilen suyun sayaçtan geçmesi nedeniyle tüketilen suyun bedelinden abonenin sorumlu bulunduğunun tespit edildiği,

davacının İski Tarifeler Yönetmeliğine göre hesaplanan borcunun abone hesap kartı hesap kesim tarihi itibariyle 299.546,51TL olacağı, şeklinde görüş bildirilmiştir.Davacı tarafça davalı şirkete verilen 31.12.2021 tarih, ... sayılı dilekçeye verilen 16.05.2022 tarih cevapta;

"sayacın sürekli kendiliğinden dönmeye devam ettiğinin " iç tesisat arızası olduğunun ve önlem alınması gerektiği hususunda firma yetkilisinin bu konu hakkında bilgilendirildiğinin ,ayrıca yeni sayaç takılmasından sonra da sayaçtan fazla miktarda su geçtiğinin tesbit edildiğinin belirtildiği görülmektedir.Mevcut deliller itibarıyla ,sayacın doğru çalıştığı tesbit edildiğinden ,ilgili mevzuat uyarınca iç tesisat arızasından, abonenin sorumlu olduğu açıktır.İdare mahkemesinde dava dışı kiracı şirketin açtığı davadaki tesbitlerin ,abonelik devam ettiğinden bu dava yönünden etkili olmadığı değerlendirilmiştir.Dosyadaki bilgi ve belgeler,

yeterli inceleme ve kanaat içerdiği anlaşılan ve bu sebeple hükme esas alınan bilirkişi raporlarındaki tesbitler dikkate alındığında ,davacı şirketin aboneliğinin devam ettiği,sayacın bulunduğu yerin kiralanmasının abonenin borçtan sorumluluğunu bertaraf etmeyeceği, davacıya ait su sayacının yapılan laboratuvar incelemesi sonucunda doğru çalıştığının tesbit edildiği,

davalı şirketçe bu hususta düzenlenen faturanın ilgili tarifeye uygun bulunduğu,aboneliğini sözleşmeye uygun şekilde iptal ettirmeyen davacı şirketin fiilen suyun tüketilmesi sonucu oluşan borçtan fiili kullanıcı ile birlikte sorumlu olacağı,iç tesisat arızasından,mevzuata göre abonenin sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır.Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararın mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.