İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/2270 K.2025/2798

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının ... Restaurant'ın sahibi olduğunu, davalı idare nezdinde ... sayaç numarasında kayıtlı ... hizmet, ... hesap numaralı (kurumun sayaç değiştirme işlemi sebebiyle ... olarak hesap numarası değişen) iş yeri elektrik aboneliğinin bulunduğunu, davalı ... tarafından müvekkili hakkında kaçak elektrik kullanım bedeline ilişkin olarak 31.07.2023 tarih... fatura nolu 255.420,06 TL bedelli ve yine aynı tarihli ...

449.482,63 TL tutarlı faturaların usule aykırı düzen- lendiğini beyanla; davacı müvekkilinin bu faturalar nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ile faturaların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu kaçak elektrik tüketimi bedeli ile ilgili olarak hakkında davacı aleyhine Büyükçekmece 2. İcra Müdürlüğü(nün ...

E. sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, davacının ödeme emrine itiraz ettiğini, akabinde 26.10.2023 tarihinde İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/693 E. sayılı dosyası ile davacı aleyhine itirazın iptali davası açıldığını, davacının iş bu menfi tespit davasında hukuki yararının bulunmadığını, davacının dava konusu mahalde harici hat vasıtasıyla sayaçtan elektrik geçirilmeksizin tüketilen enerji mik- tarının ölçülmesini engelleyecek şekilde dağıtım sisteminden direkt olarak elektrik kullandığının tespit edildiğini, tutanağın aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi'nce "davacının aynı icra takibi nedeniyle açılan itirazın iptali davasından sonra menfi tespit davasını açtığı, borca itiraz ve def’ilerini itirazın iptali davasında da ileri süre- bileceği, bu davayı açmasında hukuki yararının bulunmadığı" gerekçesiyle "HUKUKİ YARAR YOKLUĞU NEDENİYLE DAVANIN REDDİNE" karar verilmiştir.Davacı vekilinin istinaf başvurusu üzerine dairemizce yapılan inceleme sonucu " davalı ...'ın dava konusu faturalarla ilgili olarak davacı borçlu aleyhine Büyükçekmece 2. İcra Müdür- lüğü'nün ...

E. sayılı dosyası üzerinden ilamsız takibe giriştiği, borçlunun itirazı nedeniyle takip dur- duğundan takip alacaklısı durumundaki ... tarafından davalı borçlu aleyhine, 26.10.2023 tarihinde İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2023/693 Esas sayılı itirazın iptali davası açıldığı, davacı borçlu ken- disi aleyhine itirazın iptali davası açılmasından sonra, itirazın iptali davasına konu faturalardan kaynaklanan kaçak tüketim bedeli ve ek tahakkuk nedeniyle borçlu olmadığının tespitini istediğinden,

gerek menfi tespit talebi yönünden hukuki yararının bulunmadığının hukuki yarar yokluğu nedeniyle verilen (usulden) ret kararı yerinde olduğu,vekalet ücretine yönelik istinaf başurusunun değerlendirilmesinde ise AAÜT'nin 7. maddesine göre;

"davanın hukuki yarara ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle reddi" halinde davalı aleyhine, davanın görüldüğü mahkemeye göre hükmolunacak avukatlık ücretinin bu tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçemeyeceği, Mahkemece davalı lehine bu miktardan fazla olacak şekilde nispi vekalet üc- retine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu" gerekçesiyle "davacının istinaf talebinin kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE" karar verilmiştir.Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

dava dilekçesindeki iddialarının tekrar etmiş, "davacının elektrik sayacına müdahalede bulunmadığını, müvekkilin kesilen faturalar haricinde bir fazla elek- trik kullanımı da olmadığını, kaçak kullanıma dair ispat yükünün davalı tarafta olduğunu,davalı tarafından tutulan tutanakta hiç bir delil veya dayanak gösterilmediğini, faturanın hangi verilere göre,

ne zamandan beri ve nasıl hesaplandığı belirsiz olup görevli elemanlarca keyfi şekilde oluşturulduğu ve elektriğin kesildiğini " beyanla dairemizce verilen " hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden ret" kararının bozulmasını istemiştir.Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nce yapılan temyiz incelemesi sonucu tesis edilen 2025/12 E. 2025/3451 K. Nolu ilamda;"Uyuşmazlık,

31.07.2023 tarihli ve... fatura nolu 255.420,06 TL tutarlı kaçak kullanım bedeli ile yine aynı tarihli ... fatura numaralı 449.482,63 TL tutarlı kaçak kullanım bedelinde borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.İcra takip dosyasında borçlu gösterilen davacının borçlu olmadığının tespitini talep etmekte hukuki yarar vardır.İtirazın iptali davasının takipsiz bırakılması halinde davasını devam ettirmesinde ya da borçlu olmadığı halde yargılama giderine (vekalet ücretine) mahkum edilmesini önlemek için menfi tespit davasını sürdürmesinde hukuki yarar vardır.1.

Davaların birleştirilmesi ve ayrılmasına ilişkin hükümler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 166 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, amacı usul ekonomisine hizmet etmek ve aynı konuda çelişkili kararlar verilmesini önlemektir. Anılan Yasa'nın 166/2 maddesinde; " Davalar, ayrı yargı çev- relerinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir.

Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile dava- ların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla bağlıdır." hükmü düzenlenmiş, birleş- tirmenin koşulu olan “bağlantı”da, aynı Yasanın 166/4 maddesinde, "Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması" olarak tanımlanmıştır.

Somut olayda, davalı tarafından, davacı tarafın Büyükçekmece 2.İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosya ile davacı aleyhine başlatılan takibe davacının itirazı üzerine İstanbul 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/693 E., sayılı dosya ile itirazın iptali davası açıldığı ve derdest olduğu anlaşılmaktadır.

O halde eldeki menfi tespit davası ile davalı tarafça açılan itirazın iptali davasının tarafları ve konusu aynı olduğundan bu dosya hakkında verilecek hükmün eldeki davayı etkileyebilecek nitelikte bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla eldeki davanın az yukarıda anılan dava dosyasında birleştirilerek yargılamanın sürdürülmesi gereklidir.

Mahkemece, bu yön gözetilmeden yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırıdır. " denilerek kararın bozulmasına karar verilmiştir.Dairemizce , usul ve yasaya uygun bulunan yargıtay'ın bozma ilamına uyularak eldeki menfi tespit davasının İstanbul 3.Asliye Tic.Mahkemesinin 2023/693 Esas sayılı dosyası üzerinden görülen dava ile birleştirilmesi yoluna gidilmiştir.Ayrıca ilk derece mahkemesi'nce verilen hüküm ile beraber, "elektriğin kesilmemesi" hususunda verilen tedbirin kaldırıldığı,

davacı tarafça davacının elektrik kesintisi nedeniyle oluşacak zararın önlenmesi için ihtiyati tedbir talep edildiği anlaşılmakla HMK 389.md gereğince davacının talebi yerinde görülmüş , teminat karşılığında tedbire karar verilmiş,aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.