İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2023/3130 K.2024/889

Taraflar arasındaki davada Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi ile Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü: KARAR Dava,Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

istemine ilişkindir. Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesince, "...Hakimler ve Savcılar Kurulu 1. Dairesi'nin 08/07/2021 tarih 568 Karar nolu kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/09/2021 tarihinden itibaren faaliyete geçirilmesine karar verilmiştir.

Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin Tekirdağ ili mülki sınırları olarak belirlenmesine karar verildiğinden ve faaliyete de 01/09/2021 tarihinden itibaren geçtiğinden mahkememizin görevsizliğine...." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...

Dava konusu uyuşmazlık haksız fiil olan trafik kazasından kaynaklanmakta olup kazaya karışan aracın özel araç olması, tarafların tacir olmamaları, dava konusunun mutlak ve nispi ticari dava olarak kabul edilemeyeceği hususları birlikte değerlendirildiğinde görev dava şartında eksiklik olduğu (benzer yönde verilmiş Gaziantep BAM 17 HD 2021/1326 esas ve 2021/2063 karar sayılı ilamı), davaya bakmaya asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu, 6100 sayılı HMK 115/2.

Madde gereği davanın usulden reddi gerektiği, görevli mahkemenin ise dosyanın mahkememize gönderilmesi kararını veren Tekirdağ 1.Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu, Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle olumsuz görev uyuşmazlığı oluştuğu kanaatine varılarak kararın kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde uyuşmazlığın giderilmesi için dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir..."gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 1483/1. maddesinde,

sigortacıların diğer kanunlardaki hükümler saklı kalmak üzere faaliyet gösterdikleri dalların kapsamında bulunan zorunlu sigortaları yapmaktan kaçınamayacakları belirtilmiş; aynı Kanunun 4/1-a maddesinde, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, TTK'da öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı düzenlenmiştir.

TTK'nın 5. maddesi ise aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemelerinin, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda; davacı tarafından, haksız fiil teşkil eden trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak, araç sürücüsü, araç işleteni ile beyana göre ZMMS sigortacısı olan sigorta şirketine karşı birlikte açılmıştır. Haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında görevli mahkeme, genel hukuk mahkemesi olan asliye hukuk mahkemesi ise de; dava, diğer davalılar ile birlikte karşı tarafın ZMMS yaptırdığı sigorta şirketine karşı açılmıştır.

Davalı sigorta şirketi, sigorta poliçesi nedeniyle sorumlu tutulmuş olup, zorunlu sigortalar, TTK'nın 1483 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. TTK'nın 4/1-(a) ve 5. maddeleri gereğince mutlak ticari nitelikteki bu davada asliye ticaret mahkemesi görevli bulunmaktadır.

Aynı davada, bir kısım davalılar hakkında genel mahkemenin, diğer davalılar hakkında ise uzman olan özel mahkemenin görevli bulunması halinde, uyuşmazlık aynı olaydan kaynaklanıyor ve zarar tek ise ya da taleplerden birisi yönünden verilecek karar diğerini doğrudan ilgilendirecek nitelikte bulunuyorsa; sözkonusu özel mahkeme ile genel mahkeme arasında “Yargılama usûlüne” ilişkin esaslı farklılıklar bulunmaması kaydıyla, bütün taraflar ve talepler yönünden uzman olan özel yetkili mahkemece yargılama yaparak uyuşmazlığın çözülmesi gerekir.

Bu husus, hukukun öngörülebilir olmasının, usûl ekonomisinin ve davaların makul süre içinde bitirilmesi yükümlülüğünün de gereğidir. O halde, gerek araç sürücüsü, araç işleteni ve gerekse de davalı sigorta şirketinin sorumluluğu aynı maddî olaydan kaynaklanmış ve zarar tek olmakla, davaların birlikte görülmesi zorunludur. Bütün talepler yönünden ihtilafın özel mahkeme olan asliye ticaret mahkemesince çözüme kavuşturulması gerekir.

Bu nedenle davaya konu uyuşmazlık bakımından Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olup, yargılamanın bu mahkemede görülüp sonuçlandırılması gerekir.