İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/2165 K.2024/2077

Taraflar arasında görülen dava sırasında davacılar vekili tarafından reddi hâkim yoluna başvurulmuştur. Ret talebini inceleyen merci tarafından verilen kararın Bölge Adliye Mahkemesince incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmiş olmakla, süresi içerisinde verilen istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Taraflar arasında görülen dava sırasında;Davacılar vekili tarafından verilen 03/05/2024 tarihli red dilekçesinde özetle; ısrarlı taleplerine rağmen -davacı olarak- bildirdikleri delillerinin toplanmaması, delillerinin toplanmadan henüz ilk celselerde taraflarına hangi konuda yemin teklif edeceklerinin bildirilmesine dair ara karar tesisi,aralarında bağlantı bulunan tüm dosyaların hukuken birlikte görülmesi gerektiği ve dahi duruşmalarda 'kopyala-yapıştır' iken taleplerine rağmen tüm dosyaların tefrik edilmesi, uyuşmazlık konusunun ısrarla yanlış belirlenmesi, ispat yükünün taraflarına yüklenmiş olması,

ısrarlı taleplerine rağmen davalının iade ettiğini iddia ettiği senetlere dair belgeleri sunması için ara karar oluşturulması taleplerinin reddedilmiş olması, vd. sebeplerle gelinen aşamada hâkimlerin tarafsızlığından şüphe duyduklarını, bu nedenle hâkimlerin istinkâfa davet edilmesini talep etmiştir.

Hakimin reddi HMK'nın 36. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, HMK 36.maddesi hakimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren önemli bir sebebin bulunması halinde taraflardan birinin hakimi reddedebileceğini, hakimin de bizzat çekilebileceğini hükme bağlamıştır.

Yine aynı maddede, davada iki taraftan birine öğüt vermiş ya da yol göstermiş olması, davada iki taraftan birine veya üçüncü kişiye kanunen gerekmediği helde görüşünü açıklamış olması, davada tanık veya bilirkişi olarak dinlenmiş veya hakim ya da hakem sıfatıyla hareket etmiş olması davanın dördüncü derece de dahil yan soy hısımlarına ait olması, dava esnasında iki taraftan birisi ile davası veya aralarında bir düşmanlık bulunması hallerinde hakimin reddi sebebinin varlığının kabul edileceği düzenlenmiştir.

Yukarıda belirtilen red sebepleri sınırlı olmayıp, HMK 36.maddesinde belirtilmeyen ancak hakimin tarafsızlığından şüpheyi gerektiren başka sebeplerin de hakimin reddini gerektireceği açıktır.Dosya kapsamına göre, somut olayda HMK'nın 36. Maddesinde öngörülen hakimin reddi ve çekilmesini gerektirecek sebeplerinin bulunmadığı, reddeden davacılar tarafından deliller toplanmadığı, ticari defterler toplanarak inceleme yapılmadığı ve ilk celse yemin teklifi hususunda süre verildiği, aralarında bağlantı bulunan tüm dosyaların birlikte görülmesi gerekirken tüm dosyaların tefrik edildiği, uyuşmazlık konusunun yanlış belirlendiği,

ispat yükünün sunmuş olduğumuz Yargıtay kararlarına aykırı olarak tarafına yüklendiği, davalının iade ettiğini iddia ettiği senetlere dair belgeleri sunması için ara karar oluşturulmasına ilişkin talebin reddedildiği ve diğer red sebebi olarak ileri sürülen hususların işin esası yönünden isitinaf ve temyiz sebebi olup hakimin tarafsızlığından şüphe edilmesini gerektiren neden olarak değerlendirilmeyeceği, delil toplanması hukuki niteleme gibi hususlarda mahkeme hakimin yasal taktir hakkının bukluduğu yönündeki merci değerlendirmesi yerindedir.Bu itibarla ilk derece mahkemesinin reddi hakim talebinin reddine ilişkin kararı hukuka uygundur.