İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/3180 K.2025/1402

Taraflar arasındaki davada İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul 1. Tüketici Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, İtirazın İptali talebine ilişkindir.İstanbul 1. Tüketici Mahkemesince,"...Tüm dosya kapsamındaki belgeler birlikte değerlendirildiğinde; davalının işyeri olan şantiyeye ait borç iddiasına dayalı davada taraflar arasındaki hukuki işlemin tüketici işlemi olmadığı anlaşıldığından Dava dilekçesinin görev nedeniyle reddine, Görevli mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesince,"..

Somut olayda, her ne kadar gelen müzekkere cevaplarından davalının tacir olduğuna dair bir kayıt elde edilememiş ise de, İstanbul 1. Tüketici Mahkemesi 2024/62 Esas sayılı dosyasında, davalının şantiyesine ait borç iddiası ile davanın ikame edildiğinden bahisle görevsizlik kararı verildiği, ancak mahkemece yeterli araştırma yapılmadan davalı asilin beyanına göre karar verildiği, bunun yanı sıra davalı asilin mahkememizde vermiş olduğu beyanında da şantiyenin kendi adına olmadığı, yalnızca elektrik sayacının (aboneliğinin) kendisine ait olduğunu bildirdiği,

mahkememizce toplanan delillerden de davalının tacir olmadığı anlaşıldığından görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğu..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir.

Buna göre, bir uyuşmazlığın ticari dava nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 3. maddesine göre tüketici; ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, tüketici işlemi;

mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet,

bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.6502 sayılı Kanunun 73. maddesi bu kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa tüketici mahkemelerinde bakılacağını öngörmüştür.Bir hukukî işlemin sadece 6502 sayılı Kanunda düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülmesini gerektirmez.

Uyuşmazlığın 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olması gerekir.Taraflar arasında münakid olduğu iddia edilen abonelik sözleşmesi iş yerine ilişkindir.Sözleşme başlığında sözleşmenin işyerine (şantiye) ilişkin olduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla davalı taraf tüketici tanımına uymamaktadır.

Abonelik sözleşmesine konu işyerinin, TTK anlamında işletme mahiyetinde ve davalının tacir olduğuna dair dosya kapsamında herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığıne göre, uyuşmazlığın çözümü genel mahkeme olan İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevi kapsamındadır.Her ne kadar asliye hukuk mahkemesi tarafından verilen görevsizlik kararı yoksa da, görev kurallarının kamu düzeninden olması nedeniyle, uyuşmazlık çıkaran mahkemelerce sınırlı olmaksızın yargı yeri belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla, uyuşmazlığın İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılmasına karar verilmiştir.