İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/364 K.2024/1748

Taraflar arasındaki davada İstanbul 44. Asliye Hukuk Mahkemesi ile İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. İstanbul 44. Asliye Hukuk Mahkemesince, "... somut uyuşmazlıkta davacının ... ve Ticaret Limited Şirketinin yetkilisi olup şirketine ait döviz işlemleri için davalı döviz şirketiyle çalıştığı ve döviz alışverişi yaptığı,

uyuşmazlık konusunun ise davalı şirkete TL cinsinden verilen meblağ karşılığı döviz alınamaması üzerine açılan alacağın tahsili amacı ile başlatılan takibe yapılan itirazın iptali talebine ilişkin olup dosyaya sunulan döviz satış belgelerinin tamamının davacının yetkilisi olduğu şirket adına düzenlenmiş olması ile dava dilekçesi içeriğinden dava konusu meblağın yine davacının yetkilisi olduğu şirketin döviz işlemlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla davalı şirkete verildiği,

bu kapsamda davanın tarafların ticari işletmeleri kapsamında yürütülen faaliyetlerinden kaynaklandığı anlaşılmış olmakla, 6102 sayılı TTK'nın 4 ve 5. maddelerinde değişiklik öngören 6335 sayılı Yasa gereğince açıkça bu tür işlerde Ticaret Mahkemesi yetkili kılındığı..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "... davacı hakkında vergi dairesine yazılan müzekkereye; "ödevlinin dairemizde 01/01/2011 tarihinden itibaren gmsi mükellefi olduğu, faaliyetinin "kendine ait veya kiralanan gayrimenkullerin kiraya verilmesi veya leasingi" olduğu, götürü usulde vergilendirildiği ve halen faal olduğu" şeklinde yanıt verildiği, yine ilgili ticaret sicil müdürlüğüne yazılan müzekkereye; davacının gerçek kişi işletme kaydının bulunmadığı cevabının verildiği,

nitekim resen yapılan mersis sorgusunda da davacının tacir kaydının çıkmadığı anlaşılmış olup eldeki davanın nispi ticari dava da olmadığı görülmektedir...." gerekçesiyle görevsizlik yönünde karar vermiştir. 6100 sayılı HMK'nın 2/1. maddesinde “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.” hükmüne yer verilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Aynı Kanun'un TTK' nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.Davacı vekili, müvekkilinin ...

Pazarlama Ve Ticaret Limited Şirketi'nin sahibi ve yetkilisi olduğunu ve şirketinin döviz işlemleri için yaklaşık 10 yıldır şüpheli şirket ile çalıştığını, ancak davalı şirketin işlettiği döviz bürosuna emanet bırakmış olduğu parayı geri alamadığını iddia ederek işbu davayı açmıştır.

Davanın nisbi ticari dava hüviyetini kazanabilmei için davalıya verildiği iddia edilen paranın davacıya ait şirketin nam ve hesabına olacak şekilde şirketin işletme faaliyeti kapsamında verilmiş olması gerekmektedir.

Ancak davacı, şirket adına değil, kendi adına dava açtığına göre bunun kabulü mümkün olmayıp, davacının, ticari işletme kaydı bulunmadığı ve şirketin ortağı ve yetkilisi olmasının da tek başına onun tacir olduğunu göstermeyeceğine göre, ortada nisbi ticari davanın varlığından bahsedilemez. O halde davaya bakmak görevi asliye hukuk mahkemesine ait olmaktadır.