İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2023/4418 K.2024/193

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla HMK' nın 353.maddesi gereğince dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. Gerekli dikkat ve özenin gösterilmemesi sebebiyle, Davalı Borçlu tarafından;10/05/2020 tarihinde, Beylikdüzü İlçesi, ... Mah. ... Cad. İle ... caddesi kesişimi adresinde, 13/05/2020 tarihinde, Büyükçekmece ilçesi, ... Mah. ... sok. no: ... karşısı adresinde ve 20/05/2020 tarihinde ise Fatih İlçesi, ... Mah. ...

Sok. no:... adresinde yapılan çalışmalar sırasında hasar verildiği ve söz konusu hasarların müvekkil şirketin yüklenici şirketi tarafından giderildiğini, anılan hasar bedellerinin ödenmemesi üzerine, hasar tarihinden takip tarihine kadar işlemiş faiz de dahil olmak üzere, davalı borçlu aleyhine, toplam 14.497,68 TL nin tahsili amacıyla İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ..., ..., ... esas sayılı dosyaları ile ilamsız takibe geçilerek borçluya ödeme emri gönderildiğini, ancak ödeme emrini tebellüğ eden borçlunun; takibe konu borca, borç miktarına, külliyen itirazla takibi durdurduğunu, borçlu tarafından her ne kadar takibe, borca, borç miktarına külliyen itiraz etmiş ise de söz konusu hasara davalı tarafın ihmalinin sebep olduğunu, tüm bu sebeplerle davalı tarafından İstanbul ...

İcra Müdürlüğüne başlatılan haksız ve mesnetsiz itirazlarının iptali ile takiplerin devamına, davalı aleyhine hükmolunacak meblağların %20'sinden aşağı olmamak üzere davalı borçlunun; icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde.

Görülen davanın itirazın iptali davası olduğunu, davacının 3 ayrı icra takibine karşı t ek itirazının iptali davası açtığını, dava konusu hasarların adreslerinin farklı olduğu da göz önünde bulundurulduğunda yargılama esnasında yapılacak bilirkişi incelemesi vs.

İşlemlerde probleme sebep olacağını, davacının 3 ayrı icra takibinin tek bir dava ile iptalini istemesinde hukuki menfaatinin bulunmadığını, bu sebeple davanın usulden reddini, işbu davada adli mahkemelerin görevli olmayıp görevlinin idare mahkemeleri olduğunu bu sebeple davanın görevsizlik ve yetkisizlik sebebiyle reddine karar verilmesini, dava konusu hasarın müvekkil idare tarafından verilen bir hasar olmadığını, söz konusu hasarın gerçekleştiği yerde idareleri ve yüklenici firmalar tarafından herhangi bir çalışma yapılmadığını,

herhangi bir çalışma yapılmış ise de idareleri dava dışı üçüncü kişiler tarafından verilen zararlardan herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, dava konusu edilen Beylikdüzü adresinde idare ve yüklenici firmalar tarafından tarafından hiçbir çalışma yapılmadığını, 13/05/2020 tarihinde Büyükçekmece adresinde, ... Ltd. Şti. tarafından çalışma yapıldığını, ... mahallesinde ise yüklenici olarak ... İnş.... A.Ş+ ....

A.ş marifetiyle çalışma yapıldığının tespit edildiğini, ... kurumu tarafından idarelerine rücu ettirelen hasar bedellerinin firmaya tebliğ edildiğini, müvekkili İdare ile yüklenici firmalar arasında imzalanan İhale Sözleşmesi Yapım İşleri Genel Şartnamesi m.25.4 gereği, sorumluluğun yüklenicide olması sebebiyle, husumet yokluğundan müvekkil İdare yönünden, davanın reddi gerektiğini, davacının alt yapı tesislerinin, mevzuata uygun olup olmadığı; meydana geldiği iddia edilen hasarda, davacının kusurunun bulunup bulunmadığı,

hasar bedeli olarak talep edilen tutarların, gerçek zarar /hasar bedeli olup olmadıkları hususlarının ise araştırılması gerektiğini, talep edilen hasar bedellerinin, gerçeğe uygunluğu şaibeli olup, gerçek hasar bedellerinin belirlenmesi gerektiğini, davacının, alt yapı tesislerinin Elektrik Kuvvetli Akım Tesisatları Yönetmeliği' ne uygun bir şekilde döşenip döşenmediği ve meydana geldiği hasarda davacının kendi kusurunun da bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, tüm bu sebeplerle davanın usulden ve esastan reddine, % 20 sinden az olmamak kaydıyla,

davacının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesince; "...Davacı ile davalı şirket arasında TTK 16/1 maddesi anlamında, sözleşmeye dayalı bir ilişki bulunmadığı, davanın, davalı idare tarafından altyapı çalışmaları sırasında, davacı şirkete ait tesislere verilen zararın tazmini amacıyla açıldığı, davalının sorumluluğunun asıl kaynağının, kamu hizmeti yürütülmesi esnasında verilen zarardan doğduğu,

...'nin kuruluş amacı verdiği kamusal hizmet düşünüldüğünde tacir olarak nitelendirilemeyeceği, kamu hizmeti yürüten idarenin bu hizmeti yürüttüğü sırada verdiği zararın tazmini istemiyle açılan dava, kamu hizmetinin yöntemine ve hukuka uygun olarak yürütülüp yürütülmediğinin, bu hizmetin yürütülmesinde hizmet kusuru veya başka sebeple idarenin sorumluluğu bulunup bulunmadığının tespitini gerekeceği, davanın ise itirazın iptali davası olarak değil "Tam Yargı" davası olarak görülmesi gerektiği, ancak tam yargı davalarını görme yetkisinin adli yargı değil idari yargıya ait olduğu,

HMK 114/1-b maddesine göre "yargı yolunun caiz olması" dava şartının mevcut olmadığı, ayrıca, Uyuşmazlık Mahkemesinin 05/04/2021 tarih, 2021/28 esas, 2021/144 karar sayılı, 29/11/2021 tarih, 2021/602 esas, 2021/612 karar sayılı, 27/12/2021 tarih, 2021/608 esas, 2021/680 karar sayılı yakın tarihli ilamları ile mahkememizde görülen dava ile aynı taraf ve nitelikte bulunan davalarda içtihat değişikliğine gidildiği, her ne kadar Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarının incelenen dosyalar ile sınırlı olduğu,

doğrudan doğruya mahkememiz dosyasını etkilemeyeceği söylenebilirse de, yargı kararları arasında birliğin sağlanması ve hukuki güvenlik ilkesinin tesisi anlamında, Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarının mahkememizce kabul edilebileceği kanaatine varılarak, davanın yargı yolu dava şartı yokluğundan HMK.114/1-b ve 115/2. maddeleri gereğince usulden reddine ..." karar verilmiştir. Verilen karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde. Davanın adli yargıda görülmesi gerektiğini ve verilen kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi gereğince istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava. Haksız fiile dayalı zararın tazmini için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir. Davalı kamu kurumu olup kamu hizmeti niteliğindeki çalışmalarını özel hukuk kuralları kapsamında yapmaktadır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 16'ya göre; kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlarının dahi tacir sayılacakları belirtilmiştir.

2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünün Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunda, İSKİ Genel Müdürlüğü'nün genel kurul, yönetim kurulu ve genel müdürlük ile yönetileceği, denetçileri vasıtasıyla denetleneceği, yıllık çalışma ve yatırımlarının bilançolarda belirlenerek genel kurulun onayına sunulacağı ve bütçesinin kamu iktisadi teşebbüslerinde uygulanan bütçe formülünde düzenleneceği belirtilmiştir.

Bu kapsamda İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü'nün de 2560 sayılı Kanun kapsamında bir kamu kurumu olduğu ve kamu hizmeti yaptığı ancak, çalışmalarının özel hukuk hükümlerine bağlı bulunduğu ve tacir sıfatını taşıdığı kabul edilmelidir. Davalının haksız eylem teşkil eden faaliyetinden kaynaklanan bu uyuşmazlığın da yerleşik yargısal uygulamalarda görüldüğü gibi, adli yargı yerinde çözümlenmesi gerekir (HGK’nın 21/09/1983 gün ve 1980/11-2721.

1983/823 ile 29/11/1995 gün ve 1995/11-647. 1995/1043 sayılı kararları). Mahkemece açıklanan olgular gözetilerek, işin esası incelenip varılacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçe ile yargı yoluna ilişkin dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun değildir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın esası ve diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/4. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.