İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2020/1850 K.2023/1343

DAVA Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/11/2023

Taraflar arasındaki Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili davalıdan makine aldığını, makineyi kurdurmak için makinenin servisini aradığında makinenin 2014 yılına ait, değerinin de 4.000,00TL olduğunu öğrendiğini, akabinde makineyi davalıya 3 gün içinde iade ettiğini, ancak davalının makine karşılığı verilen senedi iade etmediğini, davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında iş bu senedi takibe koyduğunu belirterek müvekkilinin borcu olmadığndan bahisle davanın kabulü ile bono vasfı olmayan senedin iptal edilmesini, haksız icra takibi yapılması ile %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkil ciro yoluyla alacağına karşılık ... ’den 30. 10. 2015 tanzim 31. 12 .2015 (bono üzerinde 12. 31 .2015) vade tarihli 17. 700 TL bonoyu aldığı, borçlunun bonoyu ödememesi ve borçlunun işyerini kapatacağını duyması üzerine ihtiyati haciz kararı alarak borçlunun menkul mallarını haczettiğini, borçlu tarafın da beyan ettiği üzere müvekkil ve borçlu birbirini tanımadığını, bono ciro yoluyla müvekkile geçtiğini, bonoda herhangi bir usulsüzlük olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Vade tarihindeki 12.31.2015 tarihinin 12 nci ayın 31 i olarak gösterildiği,(31.ay bulunmadığından) seneden bedeli yönündeki iddianın da 17 rakamının evvelden var olduğunun saptanması karşısında davalının ciranta olup, senedin miktarı vs yönündeki def'ilerin lehtar-keşideci olarak birbirlerine yöneltilecek def'iler kapsamında kaldığı, imzası inkar edilmemiş bono nedeniyle cirantanın alacağının baki kılındığı, bononun ağır kusurlu ve kötüniyetli ele geçerildiği yönünde herhangi bir iddia ve delil de sunulamadığı anlaşılmakla açılan davanın reddine ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin açığa atılmış imzalı boş senedi makine alımı olarak teminat olarak ... isimli bir şahsa verdiğini, akabinde senet doldurularak alacaklı ... ve tediye tarihi 12/31/2015, rakamla 17.000,00 TL ve nakden yazılarak ... cironto edilerek davalı ... cironta ile geçmiş olan bedelsiz bono Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü ... dayılı dosyası ile takibi koyularak müvekkilinin işyerinde makinelerinin haczedildiğini, müvekkilinin ... ve davalı ...'i tanımadığını ancak davalı ... ile ... tanıştıklarını, ..., Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/31819 soruşturma sayılı dosyasında polis merkezinde verdiği ifadesinde ... ve ...'in aynı makine alım satım işleri yaptığını kendisinin sahıslara aracılık ettiğini beyan ettiğini, açığa atılan imzalı senedin üçüncü şahıslara verilip doldurulması neticesinde bononun ağır kusurlu olarak ve kötü niyetle ele geçirildiğini, ayrıca yazı ve imza incelemeleri yapılmadığını,

senette açığa atılan imzadan sonra doldurulmuş olup, eksik incelemesi sebebi ile dosyanın senet incelemesi bakımından Adli Tıp heyetinden ek rapor alınması ve imza ile senet doldurulması yazı aynı elden mi, imzalanmış ve doldurulma tespit edilmesi için yerel mahkemeden 07.03.2019 tarihinde talep ettikleri halde taleplerinin kabul edilmediğini beyan ederek Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, senede dayalı olarak başlatılan icra takibi nedeniyle açığa atılmış imzalı boş senedin sonradan doldurulduğu iddiasına dayalı menfi tespit talebine ilişkindir.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, bonoda tahrifat olup olmadığı, davacının davalıya borçlu olup olmadığı noktasındadır. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacı tarafça istinaf edilmiştir.Davalı tarafından davacı hakkında Bakırköy ...

İcra Müdürlüğünün ... dayılı dosyasında 30.10.2015 düzenleme tarihli 31.12.2015 vade tarihli bono sebebine dayalı olarak 17.700 TL asıl alacak , 488,81 TL işlemiş faiz, 35,40 TL bono komisyonu ve 477,30 ihtiyati haciz tutarı olmak üzere toplam 18.701,51 TL üzerinden kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatılmış, icra takibinin devamı sırasında alacağın dava dışı ... devri sonucunda ... icra takibine alacaklı olarak eklenmiştir.

Davacının şikayetçi ve davalının şüpheli olduğu tehdit ve bedelsiz senetleri icraya koymak suçlarından dava dışı ... ve davalı hakkında Bakırköy C.Başsavcılığının 2016/31819 soruşturma sayılı dosyasında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiği görülmüştür.Davaya ve icra takibine konu bononun incelenmesinde keşidecisinin davacı, lehtarının ... olduğu, ciro yoluyla devralanın davalı olduğu, tediye tarihinin 12.31.2015 olarak rakam ve yazı ile yazıldığı, bedelinin 17.700 TL olup, nakden kaydının bulunduğu tespit edilmiştir.

Her ne kadar tediye tarihinin gün,ay,yıl olarak belirtilmesi gerekmekteyse de açıkça belli olmak kaydıyla gün ve ay hanelerinin ters yazılması geçerli olup, bu husus kambiyo senedinin geçerliliğini etkilememektedir.

Dosya kapsamına alına 08/08/2017 tarihli Adli Tıp Kurumu raporunda davaya konu bonoda düzenleme tarihinin aylar hanesinde, yazı ile miktar belirtir bölümün sol kısmında tahrifat yapıldığını gösterir yeterlik ve nitelikte bulgu saptanmadığı, senedin tediye tarihi bölümlerinde tahrifat yapıldığını gösterir bulgu saptanamadığı.

17.10.2019 tarihli Adli Tıp Kurumu raporunda mürekkeplerde yazı yaşı tayinine yarayan ve halen kullanılagelen bilimsel herhangi bir yöntem bulunmadığından yazıların ve imzaların yaşı hakkında zaman açısından bir tespite gidilemediği mütalaa edilmiştir. Bu haliyle davaya ve icra takibine konu bonoda tahrifat yapıldığını gösterir yeterlik ve nitelikte bulgu saptanmadığı Adli Tıp raporuyla tespit olunmuştur.

6102 sayılı TTK'nın 778. maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken TTK'nın 676. maddesine göre, bono bedelinin hem yazı hem de rakamla gösterilmesi ve her iki bedel arasında fark bulunması halinde yazı ile gösterilen bedelin üstün tutulacağı belirtilmiş olup, bu kural senet bedelinde tahrifat yapılmaması halinde uygulanabileceğinden ve somut olayda da tahrifat yapıldığı ispat olunmadığından davaya konu bono bedelinin 17.700 TL olduğu kabul edilmelidir.

Dava konusu bononun, kambiyo senedi vasfına haiz olduğu sabit olup, davacı tarafça bononun bedelsiz olduğu, anlaşmaya aykırı doldurulduğu ve takip alacaklısı hamilin kötü niyetli olarak bonoyu iktisap ettiği iddia edildiğine göre 6102 sayılı TTK'nun 687.

Maddesinde yer alan "poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun" hükmü ve TTK'nın 778. maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken TTK'nın 680.maddesinde yer alan "tedavüle çıkarılırken tamamen doldurulmamış bulunan bir poliçe, aradaki anlaşmalara aykırı bir şekilde doldurulursa, bu anlaşmalara uyulmadığı iddiası, hamile karşı ileri sürülemez;

meğerki, hamil poliçeyi kötüniyetle iktisap etmiş veya iktisap sırasında kendisine ağır bir kusur isnadı mümkün bulunmuş olsun " hükmü bağlamında hamilin bonoyu iktisap ederken bononun bedelsiz olduğunu, anlaşmaya aykırı doldurulduğunu bile bile keşideci davacının zararına iktisap edip etmediğinin incelenmesi gerekli olup, dosya kapsamına göre davalı hamilin dava konusu bonoyu iktisabında kötüniyetli hakeret ettiği ispat edilemediğinden mahkemece davanın reddine karar verilmesi isabetli olmuştur.

Açıklanan nedenlerle HMK 'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda , davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.