İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/1994 K.2021/1554

Taraflar arasındaki tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın karar verilmesine yer olmadığına yönelik olarak verilen hükmüne karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili, müvekkili sendikanın, ekmek üreticilerinin hak ve menfaatlerini koruyan, mesleki faaliyetlerin yasal mevzuatlara uygunluğu konusunda çalışmalar yapan ve ekmek üreten müesseselerin kuruluşlarında yasal mevzuatlara uygun hareket edip etmediğini takip eden bir kuruluş olduğunu, aynı zamanda yasal mevzuata uygun kurulmuş olan ekmek üreticileri arasında meydana gelecek olan haksız rekabeti önlemek, üye menfaatleri için adli – idari yargı nezdinde dava açma hakkına sahip olduğunu,

Davalının bulunduğu ilçede diğer üyelerden gelen şikayetler üzerine yapılan tetkiklerde davalı işyerinin ilgili yasal mevzuata uygun fırın ruhsatı bulunmadığı halde faaliyetine devam ettiği, ilgili belediyenin şikayetlere ve duruma vakıf olmasına rağmen davalıya müsaade olunduğubu, ilgili belediyeye defaatle şikayetler yapıldığını ancak netice alınamadığını, davalının ekmek üretiminin yasal tüm mevzuata aykırı olduğunu, ruhsatsız ve imar kanununa aykırı vaziyette üretim yapan davalının, mevzuata uygun işletmecilik yapan diğer fırınlara hat safhada zarar verdiği ve haksız rekabet yapıldığını ileri sürerek haksız rekabetin tespiti ile men’ine,

haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılamada, somut olayda dosya kapsamına alınan ilgili kurumların cevabi yazıları ve eklerinin incelenmesinde, davalının 13.03.2020 tarihli başvurusu üzerine, 01.04.2020 tarihinde iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği ve unlu mamuller imalathanesi olarak faaliyetini sürdüğü, belirtilen sebeple davalının ruhsat almak suretiyle faaliyetini yürüttüğü gerekçesiyle konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; yasal mevzuat gereği ekmek üretimi için ayrı ruhsat gerektiğini, unlu mamuller ruhsatı ile ekmek üretimi yapılamayacağını, davalının dosyaya giren belediye evraklarında ayrıca ilgili kurumlardan alınan ekmek üretimi yapabilmesine dair ruhsatının bulunmadığını belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçe doğrultusunda, konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Öncelikle, davacı taraf bir mesleki teşekkülü olup, TTK.m.56/III hükmünde belirtilen, fiilin haksız olup olmadığının tespitini, haksız rekabetin men'ini ve haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesini ve tecavüzün önlenmesini isteyebileceğinden eldeki davada aktif dava ehliyetinin bulunduğunun kabulü gerekir.

Somut olayda, uyuşmazlık, davalı şirketin ruhsatı olmamasına rağmen ekmek üreterek piyasaya sunduğu, bu eylemin 6102 sayılı TTK'nın 55/1-e maddesi anlamında haksız rekabet teşkil edip etmediği noktasında toplanmaktadır.

İlk derece mahkemesince, davalı şirketin “...” olarak ilgili belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatının alınmış olduğundan, eldeki davanın konusuz kaldığı belirtilmiş ise de, işyeri açma ve çalışma ruhsatının unlu mamuller satış faaliyet konulu olarak verilmiş olup,

bununla ekmek üretimi yapılmasının haksız rekabet teşkil edip etmediği üzerinde durulup ve gerektiğinde davalı işyerinde konusunda uzman bilirkişi marifetiyle keşif yapılmak suretiyle toplanan deliller hep birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı karar verilmesi doğru değildir.Açıklanan bu nedenlerle davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.