İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/244 K.2024/739

Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 16/05/2024

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün birleşen dava davalısı ... tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

ASIL DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının sözleşmeden kaynaklanan borcunu ödemediğini, müvekkili ile davalı arasında 25/02/2010 tarihli ticari sözleşme imzalandığını, sözleşmenin konusunun ... tarafındn 1 adet makinenin ... Tic. Ltd. Şti'ye 16.910 Euro bedelle satıldığını, sözleşmeye uygun olarak makinelerin borçlu şirkete tesliminin yapıldığını, karşılıklı ticari ilişkiler kapsamında ... Tic. Ltd.

Şti tarafından 8.750 Euro tutarında makine satışının müvekkili şirkete yapıldığını ve bunların bedelinin 25/02/2010 tarihli sözleşmeden kaynaklanan borcundan mahsup edilerek borçlunun bakiye 8.160 Euro borcu ödemediğini, borcunu ödemeyen davalının aradaki ticari ilişkiye itiraz etmediğini, borca ve ferilerine itiraz ettiğini, bu nedenle huzurdaki davayı açma zorunluğu doğduğunu, borcun kabulüne ilişkin belge sunulduğunu, itirazın mesnetsiz olduğunu, bahis konusu borca ilişkin olarak davalının 8. 160 Euro borçlu olduğu açık olarak gösterilen sözleşme kalemlerine havi hesap ekstresi, ...

Tic. Ltd.

Şti tarafından imzalandığını ve müvekkili şirkete verildiğini, söz konusu borcun ...'nın hesap fişi başlıklı ticari defterlerinde 01/03/2010 tarihinde kayıt edildiğini ve devamlı devrettiğini, taraflar arasında faizin oran ve türü konusunda yapılmış yazılı bir sözleşme olmamakla beraber tarafların tacir olup, uyuşmazlığında ticari bir işten kaynaklandığını, bu nedenle faiz isteminin 3095 SK'nın 2.maddesine uygun bir talep olduğunu, alacağın ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini, İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptalini, takibin devamını, borçlu hakkında ticari temerrüt faizi, icra inkar tazminatı ile kötü niyet tazminatına, teminatsız olarak müvekkilinin muaccel alacağı karşılığı olan 22.666,03TL'yi karşılayan borçlunun mevcut ve gösterilecek adreslerdeki menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini, müvekkilinin her türlü yasal hakların saklı tutulmasını, mahkeme masrafı ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... San. Tic. Ltd. Şti cevap dilekçesinde özetle, yetkili olan mahkemenin Bakırköy mahkemeleri olduğunu, bu nedenle yetki itirazında bulunduklarını, davacı vekilinin ilerek ve isteyerek yetkisiz mahkemede dava açtığını, kötü niyetli hareket ettiğini ve şirketi zaman ve para kaybına uğrattığını, zarar ve ziyanlarının davacı tarafından karşılanmasını, 25/02/2010 tarihli ticari sözleşmeye daynarak ... tarafıdan 1 adet makinenin ... San. Tic. Ltd.

Şti'ye 16.910 Euro bedelli satış yapılmadığını, bu satıştan dolayı 8.160 Euro alacaklı olduğunu iddia eden ...'ye ... San. Tic. Ltd. Şti'in borcu olmadığını, ..., cemr, gümrük beyannamesi belgeleri incelenmeden davacı vekilinin varsayımla duyumla dava açtığını, ... cmr gümrük beyannamesi incelendiğinde ... San. Tic. Ltd.

Şti'nin borcu olmadığının görüleceğini, haksız ve kötü niyetli takip nedeni ile alacaklı olarak görülen davacının %20 tazminat ödemesini ve yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... San.ve Tic.Ltd.Şti arasında imzalanan 25/02/2010 tarihli sözleşme ile makinelerin borçlu şirkete teslimi yapıldığını, ancak borçlu şirketin borcu ödemediğini, bunun üzerine İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, karşı tarafın itirazı nedeniyle İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesinde 2015/230 esas sayılı dosya ile itirazın iptali davası açıldığını, bu dosyaki bilirkişi raporunda ... ile ... kelimelerinin sadece bir harfin fazlaya yazılmasıyla ayrışmış olması birlikte değerlendiğinde, her iki şirketinde sorumlu olması gerektiğini belirttiğini, bu doğrultuda İstanbul 7. ATM'nin 2015/230 esas sayılı dosyası ara kararı uyarınca husumetin ...

Tic. Ltd.

Şti ile ... ve ...'a husumetin yönetilmesi gerektiğini belirtir süre verildiğini, her iki şirketin görünüşte farklı olmasına rağmen aynı vergi numarasını kullandığını beyanla İstanbul 7. ATM'nin 2015/230 esas sayılı dosyası ile görülen 8.160 EURO dava konusu alacağın tespitine, davalıların müştereken ve müteselsilen borçlu olduğuna, borçlular hakkında ticari temerrüt faizi, icra inkar tazminatı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, İstanbul 7.ATM'nin 2015/230 esas sayılı dosyası ile bu davanın birleştirilmesine,

müvekkilinin fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydı ile yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Birleşen dosyada davalı ... Dış. Tic. Ltd. Şti tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacı ... yetkilisinin beyanda bulunarak ... Dış. Tic. Ltd. Şti ve ... San. Tic. Ltd. Şti'nin aynı firma olduğunu ve aynı vergi numarasını kulladığını beyan ettiğini, bu iki firmanın farklı firmalar olduğunu, vergi numaralarının da farklı olduğunu, davacı yetkililerinin hile yoluyla hem ...dne, hem de ... San. Tic. Ltd Şti'nden 8.160 Euora almayı amaçladığını, her işi şirketinde davacıya borcu olmadığını, haksız ve kötü niyetli takip nedeni ile alacaklı olarak görülen davacı tarafın %20 tazminat ödemesini ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "...Asıl davada. Taraflar arasında imzalanan 25/02/2010 tarihli sözleşme ile.

Macaristan'da faaliyet gösteren davacı şirketinin asıl dava davalısı ... (...) Ltd şirketine 16.910 Euro bedelli makine sattığı, davacının davalıdan 8.750 Euro tutarında makine satın aldığı, davalının alacağı mahsup edildiğinde davacının davalıdan 8.160 Euro alacaklı olduğu, bu hususta her iki tarafın imzasını taşıyan hesap ekstresinin dosyada mevcut olduğu, İstanbul Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğünün cevabi yazısından davalının makine ithal ettiğinin belirtildiği, tüm bu hususların bilirkişi incelemesi ile de tespit edildiği görülmektedir.

Her ne kadar asıl dava davalısı ... (...) Ltd şirketi, davacıya borcu olmadığını, davacıdan makine ithal edilmediğini, ithalatı ... (...) ltd şirketinin yaptığını iddia etmekte ise de; davacı davalının borçlu olduğunu ve makinenin davalı tarafından ithal edildiğini kanıtlamıştır. Bu bağlamda davacının açmış olduğu itirazın iptali davasının kabulü ile alacak belirlenebilir ve takibe yapılan itiraz haksız olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.

Birleşen davada; davacı, taraflar arasında imzalanan sözleşme ile satıma konu olan makinenin ödenmeyen borcu nedeniyle davalılar ... (...) Ltd şirketi ve temsilcilerinin asıl davada davalı ... (...) Ltd şirketi ile birlikte tüzel kişilik perdesinin aralanması ilkesi kapsamında sorumlu olduğunu iddia ederek borcun davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Tüzel kişiliklerde mal ayrılığı ilkesi geçerli olup, tüzel kişinin malvarlığı onun ortaklarının ve onun yönetiminde bulunan organları oluşturan kişilerin ve kardeş ortaklıkların malvarlığından bağımsız ve ayrıdır.

Eğer kişilik ve mal varlığı ayrılığı ilkesi uygulanmıyorsa yani malvarlıkları birbirine karışmışsa ve bu durumdan 3. kişiler zarar görüyorsa, art niyetle ve hesabi davranışlarla sırf sorumluluktan kurtulmak amacıyla tüzel kişilik perdesi ardına sığınılmış ise bu durumda TMK'nin 2. maddesi gereği şahıs ve mal ayrılığı ilkesi istisnaen uygulanmamaktadır.

Somut olayda; davalı şirketlerin faaliyet konuları, ortaklık yapısı, şirket merkezlerinin ve şirket yetkililerinin aynı olması, davalıların dosyaya sundukları dilekçelerde dahi ortak kaşe, imza ve unvanların kullanılması, davalı ... Ltd. Şirketinin ithal ettiği makineyi diğer davalı ... Ltd.

Şirketinin teslim alması hususları dikkate alındığında; davalıların malvarlıklarının karıştığı, bu bağlamda tüzel kişiliğin perdesinin kaldırılarak davalıların borçtan müştereken ve müteselsilen sorumlu olması gerektiği kanaatine varılarak birleşen davanın kabulüne" karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı ... istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; davacı yetkilisinin yanlış beyanda bulunarak ... Dış. Tic. Ltd. Şti. ve ... San. Dış. Tic. Ltd. Şti.'nin aynı firma olduğunu ve aynı vergi numarasını kullandığını beyan ettiğini, bu iki firmanın farklı firmalar olduğunu, vergi numaralarının da farklı olduğunu, davacı ...'nın 2005 ve 2011 yılları arasında ... Dış. Tic. Ltd. Şti.'nin Romanya bayiliğini yaptığını, ... San. Dış. Tic. Ltd. Şti. ve ... Dış. Tic. Ltd.

Şti.'ni iyi tanıdığını, bilerek ve isteyerek yalan beyanda bulunduğunu, davacı yetkililerinin hile yoluyla hem ... San. Dış. Tic. Ltd. Şti.'nden hem de ... Dış. Tic. Ltd. Şti.'den 8.160,00 Euro almayı amaçladıklarını, her iki şirketinde ...'ya borçlarının bulunmadığını, İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/03/2015 tarihli 2015/230 Esas sayılı dosyasında belirtilen ek bilirkişi raporunda belirtildiği gibi ithalatı yapan ... San. Dış. Tic. Ltd.

Şti.'nin olduğunun tespit edildiğini, ... Tic. Ltd.

Şti.'nin ...'ya borcunun bulunmadığını, davacı tarafın kötü niyetli olduğunu, güncel adreslerinin bilindiği halde tüm tebligat işlemlerinin eski adreslerine kasıtlı olarak ve kendilerine ulaşmasının engellenmesi amacı ile yapıldığını, bu nedenle mağduriyetlerinin olduğunu, belirtilen sebepler neticesinde itirazlarının kabulüne karar verilmesini, tedbiren takibin durdurulmasını ve yerel mahkeme kararının iptaline karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

GEREKÇE

Asıl dava; taraflar arasındaki sözleşme nedeniyle doğan alacağın tahsili istemiyle başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkin olup birleşen dava ise tüzel kişilik perdesinin aralanarak alacağın tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Birleşen dosya davalısı ...şirketi yetkili temsilcisi ... tarafından kendi adına asaleten ve bu şirket adına vekaleten yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Davalı tarafın istinaf isteminin birleşen dava yönünden olduğu anlaşılmıştır.Davacı şirket ile asıl dava davalısı ...şirketi arasında 25/02/2010 tarihinde paketleme makinesi satımına ilişkin sözleşme akdedilmiştir. Sözleşmenin altında ...

Şirketi kaşe ve yetkili temsilcisinin imzasının bulunduğu görülmüştür. Asıl davaya konu İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı takip dosyasında davacı takip alacaklısı tarafından, davalı takip borçlusu ...şirketi hakkında "25/02/2010 tarihli sözleşme ve borç beyanını içerir hesap ekstresi" sebebine dayalı olarak 8.160 EURO asıl alacak(22.666,03TL)nin tahsili istemiyle ilamsız icra takibi başlatılmış, itiraz üzerine takip durmuştur.Davacı taraf, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki asıl dava açılmıştır.

Asıl davanın yargılaması sırasında tahkikat aşamasında davacı şirket bu defa davalılar ...şirketi ile şirket ortakları ... ve ... hakkında aynı borç iddiasıyla ve tüzel kişilik perdesinin aralanması sebebine dayalı olarak İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/222 E. Sayılı dosyasında alacak istemli davayı açmış ve dava asıl dava ile birleştirilmiştir.

Uyuşmazlık; birleşen dava yönünden davacının dava konusu alacak isteminin yerinde olup olmadığı, asıl dava davalısı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ile birleşen dava davalı şirketi arasında tüzel kişilik perdesinin aralanması sonucunu doğurur nitelikte organik bağın olup olmadığına ilişkindir. Davacı tarafça asıl dava davalısı ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile birleşen dava davalı şirketi arasında organik bağ bulunduğu iddia edilmiş ve dayanak olarak sözleşme, hesap ekstresi, gümrük beyannamesi, dolaşım belgesi, fatura sunulmuştur. Dosya kapsamından 25/02/2010 tarihli sözleşme incelendiğinde sözleşmenin davacı şirket ile asıl dava davalısı ...şirketi arasında paketleme makinesi satımına ilişkin olduğu, sözleşmenin altında ... Şirketi kaşe ve yetkilisinin imzası bulunduğu görülmüştür.

Sunulan hesap ekstresinden asıl dava davalısı ...şirketinin 8.160,00 EURO borcu bulunduğunun davalı ...şirketi kaşe ve imzası ile teyit edildiği anlaşılmıştır. CMR belgesinde davalı ...şirketinin adı bulunurken, Gümrük beyannamesi ve dolaşım belgesinde ise birleşen dava davalısı ...şirketi adının yer aldığı tespit edilmiştir.

Satıma konu makinenin faturasında imalatçı olarak ...şirketi gösterilmiş, fatura davalı ...şirketi tarafından kesilmiş ve ...şirketi tarafından kaşe-imzalanmıştır. Davalı ... Tic. Ltd. Şti. yetkili temsilcisi tarafından asıl dava yargılamasında bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ithalatı yapan şirketin birleşen dava davalısı ...şirketi olduğu beyan edilmiştir. Ticaret sicil müdürlüğünden gelen yazı incelendiğinde; ...'nin ... Sok. ...Çarşı Ap.N:...

Başakşehir Başakşehir adresinde gıda ve sanayi ürünlerini içeren ambalaj makinaları imalatını ve alım satımını yapmak konusunda faaliyet gösterdiği, ortaklarının ... Ve ... olduğu, şirket yetkilisinin ... olduğu, - ... Ticaret Limited Şirketi'nin ... Sok. ...Çarşı Ap.N:... Başakşehir Başakşehir adresinde paketleme ve ambalajlama makineleri, kahve değirmenleri ve buna benzer makinelerin imalat ve ticaretini yapmak konusunda faaliyet gösterdiği, ortaklarının ...

Ve ... olduğu, şirket yetkilisinin ... olduğu anlaşılmaktadır. Tüzel kişilik perdesinin çapraz aralanmasında her iki şirketin faaliyet alanı, ortaklık yapısı, ortakları gibi konularda büyük ve derin bir kesişme olmalıdır. Bu şirketlerle iş yapan kişiler nezdinde iktisadi bir bütünlük içerisinde tek bir şirketle iş yapılıyor algısı oluşmalıdır.

Yine iki şirket arasında alacaklıdan mal kaçırmak ve onu zarara uğratmak amacıyla kötü niyetli olarak işlemlerin yapıldığının ve bu nedenle asıl borçlu şirketten alacağın tahsil edilemediğinin somut verilerle ispatlanması gerekmektedir.Tüzel kişilik perdesinin çapraz olarak kaldırılması koşulları Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2020/19-94 Esas, 2020/358 Karar ve 01.07.2020 tarihli ilamı ile ortaya konmuştur. Somut olayda; asıl dava davalısı ... San. Tic. Ltd.

Şti. ile birleşen dava davalısı ... Tic. Ltd.

Şti.'nin faaliyet konuları, ortaklık yapısı, şirket merkezlerinin ve şirket yetkililerinin aynı olması, davalının bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi de dahil olmak üzere ortak kaşe, imza ve unvanları kullanması, her iki şirketin ticaret ünvanında yer alan baskın kelimeler olan “...” ile “...olpak” kelimelerinin sadece bir harfin (*1” harfinin) fazladan yazılmasıyla ayrışmış olması, sözleşme tarafı ve hesap ekstresindeki borçlu asıl dava davalısı ...şirketi olmasına rağmen gümrük beyannamesinde birleşen dava davalısı ...şirketinin yer alması,

faturanın ... tarafından kaşe ve imzalanması ve yine hesap ektresine mutabakatın birleşen dava davalısı ..şirketi kaşe ve imzası ile teyit edilmesi karşısında davalı şirketler arasında iktisadi bütünlüğün mevcut olduğunun kabulü gerekmektedir.

Bu nedenle, YHGK'nun belirlediği diğer kıstaslar kapsamında, tüzel kişilik perdesinin varlığı ile birleşen dava davalısı şirket yönünden talebin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.Birleşen dava davalısı şirket yetkilisi ...'ın mahkemenin kendisi aleyhine kurduğu hüküm yönünden asaleten istinaf başvurusu bakımından ise.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 342/2-e maddesinde, başvuru sebepleri ve gerekçesinin istinaf dilekçesinde bulunması gerektiği, HMK'nın 352/1-d maddesinde de başvuru sebeplerinin veya gerekçesinin hiç gösterilmemesi halinde öncelikle gerekli kararın verileceği, HMK'nın 355. maddesinde ise, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı ancak kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun resen gözetileceği düzenlenmiştir.Her ne kadar ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı ... tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ise de,

istinaf başvuru dilekçesinde istinaf başvuru sebepleri ile gerekçesi gösterilmemiştir. Hal böyle olunca, Dairemizce ilk derece mahkemesi kararı kamu düzenine aykırılık yönünden incelemeye tabi tutulmuş ve mahkeme kararında kamu düzenine aykırılık saptanmamıştır.HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık durumu ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından birleşen dava davalısı ...Dış Tic. Ltd. Şti yetkili temsilcisi ...'ın gerek kendi adına gerekse şirket adına yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.