İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2024/1365 K.2024/1360

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati haciz isteyen vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle. Müvekkili banka ile borçlu ... Ltd. Şti arasında genel kredi sözleşmesi akdedildiğini, kredi borçlarının ödenmemesi üzerine müvekkili tarafından icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin alacaklarını yine tahsil edemediğini, borçlu şirket yetkili ...'ın icra takipleri devam ederken ...

Şirketini kurduğunu, prosedürler ve mal alımı için bu şirketi kullandığını, iki şirket arasında açık bir şekilde organik bağ bulunduğunu, bu şirketin ayrı tüzel kişiliğinin olması nedeniyle alacaklılar tarafından cebri icra işlemlerinin yapılamadığını, bu sebeple ... şirketinin borçtan sorumluluğunun olduğunu, davalı ... şirketinin tek ortağı, borçlu şirketin yetkili olan ... olduğunu, borçlu şirketin ödemeden aciz hale geldikten sonra bu şirketi kurduğunu, her iki şirketinde aynı adreste faaliyet gösterdiğini,

tüzel kişilik perdesinin aralanması suretiyle davalı ... şirketinin borçtan sorumlu tutulmaması gerektiğini beyan ederek mahkememizce ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince ihtiyati haciz talebi hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "Tüm bu yasal nedenler ile belirtilen ilkeler kapsamında somut olay değerlendirildiğinde; İhtiyati haciz isteyen taraf borçlu şirketin organik bağ başka bir şirket kurduğundan bahisle yeni kurulan şirketten borçlarını tahsil amacıyla ihtiyati haciz talebine istinaden talepte bulunduğu ancak istemde İİK 257 ve devamı madde hükümlerinde öngörülen koşulların gerçekleşmediği, alacağın varlığının ve talep edilebilme koşullarının yargılamayı gerektirdiği sonucuna varılmış, ihtiyati haciz isteminin reddine," karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle. Davalıların aynı iş yerinde aynı iş kolunda aynı yöneticiyle faaliyet gösterdiğini, ... şirketinin sadece kağıt üzerinde göstermelik ve sicile kayıtlı malları üzerine tescil ettirmek için paravan şirket olarak kurulduğunu, yaklaşık ispat koşulu sağlanan dosyamızda ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, Davalı borçlu ... Enerji'nin temlik eden ...

A.Ş. ile imzaladığı kredi sözleşmeleri kapsamında dava dışı bankaya borcu bulunduğunu, kredi sözleşmelerinden kaynaklanan işbu borçların ödenmemesi sebebiyle; borçlu hakkında alacağın tahsili amacıyla Bergama İcra Dairesi... E. sayılı dosyası aracılığıyla icra takibi başlatıldığını, işbu dosyaya ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığını, işbu alacak ve icra takibi, ... A.

Ş. tarafından temlik alındığını, icra dosyasında yapılan sorgulamada borçlu şirketin herhangi bir aktifinin olmadığının görüldüğünü, bu nedenle; şirket alacağının İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre tahsili imkansız hale geldiğini, borçlu şirket yöneticisi ...'ın, icra takipleri devam ederken ... şirketini kurarak resmi prosedürler ve mal alımı için bu şirketi kulladıklarını, iki şirket arasında açık bir organik bağ söz olduğunu, borçlu şirketin;

temerrüde düştüğü ve ödemeden aciz halinde olduğu dönemde kurulan ... şirketi üzerinden ticari faaliyetlerine devam etmesine karşın yeni kurulan bu şirketin ayrı tüzel kişiliğinin olması nedeniyle alacaklılar tarafından cebri icra işlemi yapılamamakta olup bu nedenle talep eden şirketin, alacağını tahsil edememekte ve hak kaybına uğradığını, borçlu ...

Enerji şirketinin tek ortağı ve yöneticisinin ... olduğunu, davalı ... şirketinin de yöneticisinin ... olduğunu, iki şirketin de faaliyet adreslerinin aynı olduğunu, borçlu ... Enerji şirketi, ... şirketinin adresini kendi internet sitesinde kullandığını, borçlu şirket ile davalı ... enerji şirketi arasında sıkı bir organik bağ söz konusu olup ... şirketinin borçtan sorumluluğu olduğunu, davalı ...

Enerji Şirketinin tek ortağının, borçlu şirketin tek ortağı ve yetkilisi olan ... olduğunu, borçlu şirketin ödemeden aciz haline geldikten sonra davalı ...

Şirketi'nin kurulduğunu, davalı şirketlerin adresinde menkul haczine gidilmiş, tüzel kişilik perdesinin aralanması suretiyle davalı ... şirketinin borçtan sorumlu tutulması gerektiğini, talep eden şirketin harçtan istisna olduğunu, temlik eden banka ile borçlular arasında akdedilen ticari nitelikteki kredi sözleşmesi uyarınca, yetkili yargı çevresi olarak İstanbul mahkemeleri ve icra dairelerinin belirlendiğini beyanla, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Talep, tüzel kişilik perdesinin kaldırılması ile alacak hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesi, istemidir. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, ihtiyati haciz şartlarının oluşup oluşmadığı noktasındadır. İhtiyati haciz isteyen tarafça, borçlu şirket yetkilisi ...'ın icra takipleri devam ederken ...

Şirketini kurduğu, prosedürler ve mal alımı için bu şirketi kullandığı, iki şirket arasında açık bir şekilde organik bağ bulunduğu, bu şirketin ayrı tüzel kişiliğinin olması nedeniyle alacaklılar tarafından cebri icra işlemlerinin yapılamadığı, bu sebeple ... şirketinin borçtan sorumluluğunun olduğu iddiasıyla ihtiyati haciz verilmesi talep edilmiştir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257/1.

Maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. 2004 sayılı İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir.

Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir.

Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamaktadır (Yargıtay 19. HD'nin 12/12/2019 Tarih, 2019/2300 E-2019/5531 K).

Tüzel kişilerin, kendisini oluşturan gerçek kişilerden ayrı ve bağımsız bir hukuk süjesi olmasına göre, ortakları kısmen veya tamamen aynı olan tüzel kişiler de birbirlerinden bağımsız kişiliklere haizdir. Bu nedenle malvarlıkları da ayrıdır. Dolayısıyla bir tüzel kişi diğerinin borcundan kural olarak sorumlu tutulamaz.

Ancak bazı hallerde "tüzel kişilik perdesinin aralanması yoluyla tüzel kişileri oluşturan gerçek kişilerin veya başkaca bir tüzel kişi arasındaki ayrılık ilkesi bir kenara bırakılarak iki ayrı hukuk süjesi olarak değerlendirilmeyip, bunlara tek bir bütün olarak yaklaşılması mümkündür. Bu husus özdeşlik ilkesi olarak karşımıza çıkmaktadır.

Şirketlerin faaliyet konuları, ortağı ve yöneticileri kısmen aynı olması, bu alacağın davalıdan talep edilebilmesinin yanı sıra, aleyhine ihtiyati haciz talep edilen davalı şirket ile borçlu şirketin malvarlığının birbirine karıştığı, iktisadi bir bütünlüğün olduğu ve tüzel kişilik perdesinin arkasına sığınılarak kötü niyetle, mal kaçırma ya da alacağın tahsilini kısmen veya imkansız hale getirme yönündeki eylemlerinin bulunması gibi bir takım olguların gerçekleşmesi gerekir.

Bu olgular ise, yargılamada, tarafların gösterdiği tüm delillerin toplanıp birlikte değerlendirilmesi ile aydınlığa kavuşacak niteliktedir. Ayrıca tüzel kişilik perdesinin aralanması istisnai bir kurum olup, salt organik bağ içinde olunması yeterli değildir. Başka bir ifadeyle ticari merkez ve faaliyet alanının aynı olması, şirket ortaklarının aynı veya yakın akraba ve/veya eş olmasının ötesinde tüzel kişilikler arasında iktisadi bütünlüğün ispatı şarttır.

Tabi ki ihtiyati haciz bakımından yaklaşık ispat yeterlidir. Ancak dosyaya sunulan deliller, yargılamanın bulunduğu aşama itibariyle İİK 258. maddesindeki yaklaşık ispata elverişli değildir. Bu nedenle şartları oluşmayan ihtiyati haciz talebinin reddine dair mahkeme kararında herhangi bir isabetsizlik görülmemiştir. HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati haciz talep eden vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.